Nghiên Cứu Lịch Sử

BRADLEY K. MARTIN

Trần Quang Nghĩa dịch

BA MƯƠI BẢY : Bài ca tụng ân sủng lãnh tụ vạn tuế

Triều Tiên có thể tồn tại như một quốc gia độc lập được bao lâu nữa? Mặc dù không ai biết chắc, nhưng vào đầu năm 2004, câu trả lời dường như là: còn lâu nữa.

Xét cho cùng, không có gì rõ ràng minh chứng việc lực lượng ủng hộ thống nhất Triều Tiên nhanh chóng đủ mạnh để thắng thế trong thời gian ngắn. Mỗi bên tham gia chính, cả trong và ngoài bán đảo, đều có lợi ích trong việc duy trì sự chia cắt. Đối với Bắc Kinh, sự tồn tại của một Triều Tiên riêng biệt sẽ tạo ra một quốc gia đệm do đảng cộng sản cai trị giữa sông Áp Lục và quân đội Mỹ ở Hàn Quốc. Tại Washington, Lầu Năm Góc thích ý tưởng duy trì quân đội Mỹ ở châu Á, nhưng số lượng các quốc gia sẵn sàng cho phép quân đội đóng quân ngày càng giảm. Một Hàn Quốc riêng biệt có thể sẵn lòng hơn một Triều Tiên thống nhất để dung chứa một lực lượng lính Mỹ đóng quân. Moscow có thể hài lòng khi thấy một quốc gia từng là chư hầu của Liên Xô vẫn nằm ngoài phạm vi ảnh hưởng của Mỹ. Ngay cả ở Tokyo, người ta cũng có thể ngủ ngon hơn khi biết rằng người Triều Tiên, mà nỗi oán giận của họ đối với Nhật Bản vốn là chất keo gắn kết hai miền Bắc Nam, vẫn chưa thể tạo ra một quốc gia thống nhất về chính trị và quân sự. Đối với Hàn Quốc, sự chia cắt kéo dài sẽ trì hoãn thời điểm đáng sợ khi Seoul phải nỗ lực phát triển phần phía bắc của đất nước đủ nhanh để ngăn chặn làn sóng người tìm việc đói khát và vô gia cư đổ xô về phía nam.

Liệu một Triều Tiên riêng biệt có tiếp tục thay đổi nội bộ nhanh chóng như giai đoạn từ năm 1998 đến nay, hay thậm chí còn nhanh hơn nữa? Nếu Bình Nhưỡng có thể tìm cách tiếp tục các thử nghiệm đã được lên kế hoạch tại các khu vực đặc biệt, thì việc dự đoán đất nước sẽ thay đổi về kinh tế dường như không phải là điều vô lý. Đặc biệt là khi nguồn thông tin cấm kỵ từ bên ngoài được phổ biến rộng rãi, đất nước cũng có thể thay đổi về chính trị. Tuy nhiên, những thay đổi chính trị diễn ra chậm hơn so với các cuộc cải cách kinh tế – xét về khía cạnh này, nó sẽ theo mô hình Trung Quốc hơn là Nga. Trong khi đó, vì những lý do đã được thảo luận trong chương 36, những kẻ bên ngoài có ý định đảo chính có thể sẽ cân nhắc kỹ hơn về ý tưởng thiết lập một ban lãnh đạo quân sự mới.

Trong hoàn cảnh như vậy, triều đại Kim có thể tồn tại đủ lâu để tấn phong người kế vị Kim Jong-il. Tại bữa tối với Ngoại trưởng Hoa Kỳ Madeleine Albright năm 2000, Kim đã ra hiệu đây chính là kế hoạch của ông. Khi Albright hỏi liệu ông có bắt chước mô hình nào khác ngoài Thụy Điển (một quốc gia theo chế độ quân chủ lập hiến), Kim trả lời: “Thái Lan duy trì một hệ thống quân chủ mạnh mẽ và đã bảo vệ được nền độc lập của mình qua một lịch sử lâu dài và đầy biến động, đồng thời lại có nền kinh tế thị trường. Tôi cũng quan tâm đến mô hình của Thái Lan.”

Ngay sau đó, Bình Nhưỡng bắt đầu chuẩn bị cho thế giới đón nhận người kế vị tiếp theo. Một bài xã luận dài trên tờ báo của đảng, Nodong Shinmun, ngày 2 tháng 10 năm 2002, đã đưa ra một luận điểm chi tiết rằng Kim Jong-il là sự lựa chọn đúng đắn để kế vị cha mình chính vì ông là “con trai của một chiến sĩ du kích,” cụ thể là con trai của Kim Il-sung. (Việc nhấn mạnh mối quan hệ huyết thống lớn hơn nhiều so với khi Kim Jong-il được đề cử lần đầu. Khi đó, lập luận của bộ phận tuyên truyền là ông ta chỉ đơn giản là người có năng lực nhất cho công việc, bất kể dòng dõi của ông ta.)

Bài báo trên tờ Nodong Shinmun sau đó được trích dẫn, đăng trên một tờ báo Nhật Bản không nêu tên (có lẽ do Chongryon xuất bản), có tựa đề “Cuộc cách mạng Triều Tiên được tiến hành từ thế hệ con trai đến.thế hệ cháu trai.” Bài báo viết: “Từ rất lâu trước đây, Chủ tịch Kim Il-sung đã bày tỏ quyết tâm giành thắng lợi cuối cùng cho cuộc cách mạng Triều Tiên thông qua con trai mình, nếu không, thì thông qua cháu trai mình. Chủ tịch Kim Il-sung được cho là đã bày tỏ quyết tâm này tại căn cứ bí mật trên núi Paektu vào mùa xuân năm 1943.”

Sự xuất hiện của bài báo trên tờ Nodong Shinmun cho thấy Kim Jong-il quyết định đã đến lúc mọi người bắt đầu nghĩ về người kế nhiệm rốt ráo của mình. Cần nhớ rằng không lâu sau khi Kim Il-sung đến tuổi 60 ông đã thông báo cho những người thân cận cấp cao về sự lựa chọn của mình đối với Kim Jong-il. Bản thân Kim Jong-il cũng tròn 60 tuổi vào ngày 16 tháng 2 năm 2002.

Theo tập tục trong xã hội Nho giáo, con trai cả được kỳ vọng sẽ tiếp quản sự nghiệp của gia đình. Con trai thứ về cơ bản chỉ là người dự bị. Nhưng việc có nhiều vợ theo truyền thống đã làm phức tạp thêm vấn đề. Người vợ được sủng ái nhất của nhà vua có vị thế tốt để đề cử con trai mình.

 

Vào tháng 4 năm 2001, các cơ quan an ninh công cộng Nhật Bản nhận được tin từ một cơ quan tình báo nước ngoài thân thiện rằng một người được cho là Kim Jong-nam, con trai cả của Kim Jong-il, sẽ bay đến Tokyo từ Singapore vào ngày 1 tháng 5. Danh sách hành khách của chuyến bay Japan Airlines từ Singapore ngày hôm đó ghi tên một người đàn ông có tên nghe giống tiếng Trung Quốc, Pang Xiong. Đi cùng anh ta là ba người: hai phụ nữ và một bé trai bốn tuổi. Các nhân viên an ninh tại sân bay Narita của Tokyo đã tiếp cận bốn người này tại quầy nhập cảnh và đưa người đàn ông vào văn phòng Cục Nhập cư. Họ thẩm vấn anh ta. Ban đầu anh ta từ chối trả lời, nhưng sau khoảng một giờ, anh ta nói với họ: “Tôi là con trai của Kim Jong-il.” Anh ta giải thích rằng nhóm họ chỉ muốn đến thăm Tokyo Disneyland. Ngày sinh ghi trên hộ chiếu giả cộng hòa Dominica của anh ta là ngày 10 tháng 5 năm 1971, trùng với ngày sinh của Kim Jong-nam. Người đàn ông nói rằng mình đã trả 2.000 đô la cho mỗi hộ chiếu. Hộ chiếu của anh ta đã được đóng dấu ghi lại việc nhập cảnh vào Nhật Bản năm trước. Cuộc thẩm vấn kéo dài vài giờ. Có lúc, người đàn ông tuyên bố rằng mình đói, và rút ra một tờ giấy bạc 10.000 yên (trị giá khoảng 80 đô la) từ một xấp tiền đô la Mỹ và Nhật Bản mệnh giá lớn và yêu cầu cử người đi mua thức ăn.

Sau khi qua đêm tại sân bay, những du khách này được chuyển đến một trung tâm giam giữ người nhập cư bất hợp pháp. (Những người nước ngoài bị giam giữ tại trung tâm này thường là những người nghèo tìm việc làm đến từ Đông Nam Á và Nam Á.) Trong khi đó, các quan chức Nhật Bản tranh cãi về việc (a) bắt giữ người đàn ông và thẩm vấn anh ta kỹ lưỡng trong khi cố gắng xác minh tất cả nhân thân các thành viên trong nhóm, như cảnh sát và Bộ Tư pháp mong muốn hay (b) đơn giản trục xuất cả nhóm, theo ý của Bộ Ngoại giao. Đài phát thanh Moscow đã dẫn lời Đại sứ quán Triều Tiên tại Moscow phủ nhận việc con trai của Kim Jong-il đã đến Nhật Bản bằng hộ chiếu giả. Như vậy, rõ ràng là việc kéo dài cuộc điều tra sẽ làm Bình Nhưỡng tức giận. Cùng với cậu bé, được cho là con trai của mình, người đàn ông này ở trong buồng giam và dùng những bữa ăn thường lệ được cung cấp mà không hề phàn nàn. Các quan chức ghi nhận “phong thái lịch thiệp” của người bị giam giữ.

Bộ trưởng Ngoại giao Makiko Tanaka, người muốn tránh rắc rối với Bình Nhưỡng, đã thắng trong cuộc tranh luận ngày 4 tháng 5 và chính phủ quyết định trục xuất nhóm người này mà không buộc tội. “Giờ đây chúng ta đã giữ thể diện cho Triều Tiên, có thể sẽ có một số phản ứng tích cực từ phía Triều Tiên”, một quan chức chính phủ nói với tờ báo Yomiuri. Sau đó, nhóm người này rời phòng giam đến sân bay và lên chuyến bay đến Bắc Kinh. Người đàn ông tự xưng là Kim Jong-nam đã cảm ơn các quan chức “vì đã chăm sóc chúng tôi”. Vào nhiều thời điểm khác nhau trong suốt thời gian bị giam giữ, anh ta đã nói chuyện với những nhân viên bắt giữ mình bằng tiếng Nhật và tiếng Anh.

Nhờ ống kính máy ảnh của các nhà báo tại sân bay, thế giới đã có cái nhìn rõ hơn về người thừa kế tiềm năng của ngai vàng Triều Tiên. Ngoại hình của ông không khác thường như Kim Jong-il, nhưng khuôn mặt tròn trịa và thân hình hơi mập mạp của anh vẫn thể hiện sự giống nhau rõ rệt với gia đình. (Một nhà báo  Hàn Quốc nhận xét rằng người đàn ông này đi đứng giống Kim Jong-il và Kim Il-sung) Trên mặt anh có một vài vết đổi màu da – có thể là nốt ruồi hoặc vết bớt. Trên cằm ông có một vệt râu lún phún, xuất hiện nhiều lần trong những dịp khác, cho thấy đây có thể là một mốt để râu. Anh ta để tóc cắt ngắn sát da đầu. Kính đeo mắt là loại kính lão gọng kim loại hình chữ nhật, kiểu kính mà giới trẻ châu Á sành điệu thường ưa chuộng. Anh ta ăn mặc như một du khách, mặc áo len đen bên trong áo khoác chần bông màu nâu. Anh ta đeo dây chuyền vàng và đồng hồ vàng.

Còn về đoàn tùy tùng của người đàn ông, đứa trẻ mặc quần jeans; giày thể thao trắng mới; và áo khoác màu đỏ, trắng và xanh dương. (Đó là màu quốc kỳ Triều Tiên.) Trong hai người phụ nữ, người hơi mũm mĩm có cằm hơi chẻ đang nắm tay cậu bé và có vẻ là người trông giữ cậu. Chiếc túi xách da và đôi giày cao gót của cô ta cùng màu be  và trông rất đắt tiền. Người phụ nữ kia thanh thoát hơn và đeo kính râm. Chiếc túi xách màu đen bóng của cô ta đủ lớn để đựng giấy tờ kinh doanh.

Một quan chức nhập cư sau đó ra làm chứng trước ủy ban quốc hội Nhật Bản đã xác định người phụ nữ có vẻ ngoài đứng tuổi đó là Shin Jong-hui, vợ của Kim Jong-nam, được cho là con gái của chủ tịch hãng hàng không Air Koryo của Triều Tiên. Người phụ nữ mảnh khảnh hơn được xác định là Yi Kyong-hui, một người họ hàng của Shin. Các bản tin cho biết những chiếc túi mà cả hai người phụ nữ mang đều là của thương hiệu Louis Vuitton, trong khi chiếc đồng hồ của người đàn ông là Rolex nạm kim cương.

 

Mẹ của Kim Jong-nam là Song Hye-rim, một nữ diễn viên đã ra mắt màn ảnh trong phim “Làng Biên Giới“. Kim Jong-il gặp bà vào những năm 1960, sau khi ông bắt đầu hay lui tới các xưởng phim và bắt đầu sống với bà. Ngoài việc lớn hơn Kim Jong-Il vài tuổi, Song còn đã kết hôn với một người đàn ông khác và có một cô con gái nhỏ. Sau khi ly hôn, Kim đã cho người chồng cũ ra nước ngoài làm việc. “Theo những gì tôi nghe được, dì tôi thất vọng về cuộc hôn nhân của mình và khá say mê Kim Jong-il”, cháu trai của bà, Li Il-nam viết nhiều thập kỷ sau đó.

Kim Il-sung đã che giấu nhiều mối quan hệ ngoài luồng của mình trong khi công khai đề cao các giá trị gia đình truyền thống. Theo lời kể của cháu trai của Song, Kim Jong-il lo lắng về phản ứng của Lãnh tụ Vĩ đại trước tình huống có khả năng gây tai tiếng mà ông ta đã gây ra. Nhưng người cha trẻ tuổi có vẻ như háo hức đón nhận thiên chức làm cha của mình. Có câu chuyện kể rằng ông quá đỗi vui mừng khi biết đứa con mới chào đời là con trai đến nỗi đã bấm còi xe inh ỏi để đánh thức mọi người trong bệnh viện. Li kể lại một vài trường hợp cho thấy Kim Jong-il là một người cha rất yêu thương con cái. Có lần, khi đứa trẻ hai hoặc ba tuổi đang ăn tối với cha, nó hỏi: “Bố ơi, ngon không ạ?”. “Ngon chứ”, Kim Jong-il trả lời. “Mọi thứ đều ngon hơn khi có con ở bên”.

Kim giữ Song Hye-rim và cậu bé Jong-nam ở cùng mình trong một dinh thự nguy nga, Công thự 15, nơi có khoảng 100 người hầu và 500 vệ sĩ phục vụ. (Có 8 đầu bếp làm việc ở đó. Một người được đào tạo ở Nhật Bản và chuyên về món sukiyaki, món ăn ưa thích của Kim Jong-il.) Mẹ của Song Hye-rim; người chị góa chồng của bà, Song Hye-rang; và hai đứa con của bà chị, cậu con trai Li Il-nam và cô con gái Li Nam-ok, thỉnh thoảng cũng đến chơi ở dinh thự trong những khoảng thời gian khác nhau. Sau này, Song Hye-rang và các con đều rời khỏi Triều Tiên và công khai kể lại cuộc sống của họ trong dinh thự.

Theo lời Song Hye-rang, ở nhà Kim gọi Song Hye-rim là “yobo“, tức là vợ, trong khi đó với những người khác, ông giới thiệu bà theo cách nói của người Triều Tiên là “mẹ con trai tôi”. Nhưng khoảng năm 1973, khi đang sống cùng Song Hye-rim và con trai Jong-nam, Kim Jong-il lại có quan hệ với Kim Yong-suk, người sau này trở thành vợ hợp pháp của ông. (Chị gái Song Hye-rang cho rằng gọi Song Hye-rim là tình nhân của Kim là một sai lầm: “Người ngoài nói Kim Yong-suk là vợ hợp pháp, nhưng điều đó không có nghĩa gì khác ngoài việc bà được Chủ tịch Kim Il-sung công nhận.”)

Kim Jong-il đã ủy quyền cho em gái mình báo tin cho Song rằng cô ta sẽ không bao giờ có thể trở thành vợ được công nhận của ông và phải rời khỏi Công thự  15, theo lời kể của Li Il-nam. Người em gái, Kim Kyong-hui, nói với mẹ cậu bé rằng cô sẽ chăm sóc Jong-nam, còn Song sẽ được chu cấp suốt đời. Song vô cùng sợ hãi vì nghĩ rằng con trai mình sắp bị tước đoạt khỏi tay mình, nên đã bỏ trốn cùng cậu bé. Nhưng hai người nhanh chóng bị phát hiện và đưa trở lại Công thự 15.

Lớn lên không có mẹ, Kim Jong-il cảm động trước quyết tâm không chịu rời xa con của Song, người cháu kể. Kim, theo Li mô tả là “là người có văn hoá và là một nhà tư tưởng”, cũng duy trì mối liên hệ trí thức với người nữ diễn viên trước đây. Ông đã dành riêng Công thự số 15 cho gia đình vợ cũ. (Dĩ nhiên, Kim có những biệt thự khác, và khoảng năm 1982, ông đã xây một biệt thự mang số 55 làm nơi ở chính thức mới của mình.) Nhưng trong những thập kỷ còn lại của cuộc đời, Song đã phải nhập viện ở Moscow trong thời gian dài, điều trị các bệnh được cho là bao gồm trầm cảm, suy nhược thần kinh, tiểu đường và cao huyết áp. Bất kể vấn đề sức khỏe gì liên quan đến những chuyến đi của bà, người đào thoát cấp cao Hwang Jang-yop cáo buộc rằng còn có một yếu tố khác: Kim Jong-il đã lưu đày bà nhằm dập tắt những lời đồn đại trong nội bộ Triều Tiên về mối quan hệ của họ. “Đương nhiên, tin đồn bắt đầu lan truyền trong số các sinh viên Triều Tiên đang học tập tại Liên Xô,” Hwang viết. “Kim Jong-il đã ra lệnh cho chỉ huy an ninh của Quân đội Nhân dân trừng phạt những kẻ tung tin đồn. Vị chỉ huy đã thẩm vấn các sinh viên Triều Tiên sống ở Moscow, và xử tử tất cả những sinh viên chỉ đơn giản trả lời rằng mình có biết Song Hye-rim đang sống ở Moscow.”

Tương tự, vì lo ngại về những lời đồn đại, Kim Jong-nam khi còn nhỏ đã bị cô lập trong dinh thự số 15, thiếu thốn các mối quan hệ với bạn bè cùng tuổi mà ngay cả cha cậu thời nhỏ cũng có. Để bù đắp phần nào, Kim Jong-il đã đến số 15 ăn tối ba lần một tuần, xuất hiện như thể bằng phép thuật từ một đường hầm nối liền dinh thự với văn phòng của ông. Khi ngủ trong dinh thự, sau khi làm việc muộn, ông thích lẻn vào giường con trai nhỏ của mình. Kim Jong-il chiều chuộng cậu bé như Kim Il-sung đã từng chiều chuộng ông. Ngay cả sau khi Li đã trở thành sinh viên ở Moscow, anh phải trở về Bình Nhưỡng mỗi tháng Năm để tham gia lễ kỷ niệm sinh nhật trọng đại hàng năm của tiểu hoàng tử mới sinh. Tại dinh thự 15, Jong-nam có một phòng chơi đầy ắp máy chơi game điện tử. Vào ngày sinh nhật của cậu, các phụ tá đã chất đầy phòng chơi với quần áo, giày dép, đồng hồ đeo tay đính kim cương, súng mô hình và các mặt hàng nhập khẩu khác. “Họ có một đội đặc biệt để mua quà sinh nhật cho Jong-nam,” Li viết. Li từng bị đau răng. Nha sĩ đã hết vàng cần thiết để trám răng chất lượng cao. Khi Jong-nam biết chuyện đó cậu mở két sắt và đưa cho người anh họ lớn tuổi hơn một thỏi vàng nặng 10 kg, dặn anh ta dùng một ít để làm răng. Li cho biết, trong két sắt còn có nhiều cọc tiền đô la Mỹ.

Dường như cậu bé đòi thứ gì cũng được chiều. Có lần, khi bị đau răng, cậu ta thách thức ra giá đồng ý đi khám nha sĩ là một chiếc xe hơi to bằng xe của bố cậu. Không lâu sau, “một chiếc Cadillac màu xanh đậm đã được giao đến dinh thự 15,” theo lời Li kể. “Tôi thường dành nhiều thời gian với Jong-nam trong những kỳ nghỉ hè. Chúng tôi thường cùng nhau đi trên chiếc Cadillac trong các chuyến thị sát.” Jong-nam được phép đọc sách Hàn Quốc và xem cả truyền hình Hàn Quốc và Nhật Bản. Khi lên tám tuổi, cậu bé thích một diễn viên hài Hàn Quốc và ra lệnh cho người hầu trong phủ đưa nghệ sĩ đó đến gặp mình. May mắn thay, họ không bắt cóc diễn viên hài. Thay vào đó, họ tìm kiếm cho đến khi tìm thấy một nông dân Triều Tiên trông giống hệt ông ta và cho người nông dân này học các tiết mục hài trước khi giới thiệu ông với Jong-nam. Việc giả mạo này chỉ hiệu quả trong một thời gian ngắn và Jong-nam sớm nhìn thấu điều đó. “Tôi biết đây là giả,” cậu ta nói rồi đi về phòng.

 

Năm 1979, khi Jong-nam tròn tám tuổi, người chị họ mười ba tuổi của cậu, Li Nam-ok, chuyển đến sống tại dinh thự số 15 để trở thành bạn chơi toàn thời gian của cậu bé và “con gái nuôi” của Kim Jong-il. Trong một cuộc phỏng vấn với nguyệt san uy tín Bungei Shunju của Nhật Bản năm 1998, cô đã cung cấp thêm chi tiết về cuộc sống trong gia đình, ngoài những thông tin mà anh trai cô, Il-nam, đã cung cấp. (Trước đó, người anh trai chỉ là khách đến thăm dinh thự. Anh ta thường xuyên vắng nhà – đầu tiên ở một trường nội trú Triều Tiên và sau đó là ở Moscow, nơi anh tiếp tục việc học trong khi sống với người dì ốm yếu Song Hye-rim.) “Chúng tôi không đến dùng tiền đô làm giấy dán tường, nhưng chúng tôi đã có một cuộc sống rất thoải mái,” Li Nam-ok nói. “Kim Jong-il là một người đàn ông yêu thích cuộc sống thoải mái.”

Mẹ và bà của Nam-ok, vốn là dì và bà ngoại của Jong-nam, cũng chuyển đến sống cùng. Dì của cậu bé trở thành giáo viên của cậu. Bà ngoại chăm sóc cậu một thời gian, nhưng khi cậu  ngày càng lớn và hiếu động hơn, bà khó lòng theo kịp. “Sau đó, tôi luôn ở bên cạnh cậu ta,” Nam-ok nói. Ngoài ra, tình cảnh cô lập của Jong-nam vẫn tiếp diễn. “Thỉnh thoảng chúng tôi đi dạo quanh thành phố trên chiếc Mercedes-Benz có tài xế riêng, nhưng không được phép xuống xe,” cô nói. “Luôn có người đi cùng chúng tôi mỗi khi ra ngoài.” Tuy nhiên, cô nghĩ rằng người em họ của mình cũng có chút hiểu biết về cuộc sống thực tế của người dân thường. “Chúng tôi có thể đoán được bằng cách quan sát mọi người từ trên xe đang chạy. Hơn nữa, có nhiều người làm ở dinh thự và chúng tôi có thể nghe thấy các câu chuyện từ họ. Jong-nam là một người rất tò mò. Theo tôi, cậu ấy biết rất nhiều điều.”

Nam-ok nói: “Kim Jong-nam có đầu óc và khiếu hài hước. Cậu ấy rất năng động, luôn lạc quan và là một chàng trai trẻ dễ mến, có thể cười cả ngày từ sáng đến tối. Cậu ấy cũng có năng khiếu nghệ thuật giống như cha mình.” Cô nói thêm rằng Jong-nam “là người dậy rất sớm và theo lối sống rất có kỷ luật. Cậu ấy luôn tìm được việc để làm. Cậu rất thích vẽ tranh khi còn trẻ. Cậu xem phim và đọc nhiều sách.” Giống như cha mình, Jong-nam rất thích xem phim và video suốt nhiều ngày liền. Cậu ấy “cũng rất thích quay video”.

Khi phóng viên hỏi cậu bé phản ứng thế nào khi bị cô lập trong dinh thự, Nam-ok nói rằng cậu đã chấp nhận tình cảnh đó “vì đó là điều cha cậu đã quyết định. Cậu hoàn toàn phục tùng cha mình và không bao giờ chỉ trích những quyết định của Kim Jong-il.” Mẹ của Jong-nam, dì của cô, “thường xuyên ốm đau và thường xuyên phải xa nhà ở Moscow để điều trị bệnh. Nhưng Kim Jong-il đã dành trọn tình yêu thương cho con trai mình từ thuở nhỏ, vì vậy tôi không nghĩ đứa trẻ cảm thấy cô đơn. Sự vắng mặt của người mẹ được bù đắp bởi sự hiện diện của người cha. Hơn nữa, cậu bé vẫn được gặp mẹ thường xuyên.” Kim Jong-il thỉnh thoảng quát mắng các con khi chúng không vâng lời, nhưng ông luôn có lý do chính đáng và không bao giờ dùng bạo lực trong gia đình.

Kim Jong-il khuyến khích con trai chơi đồ chơi chiến hạm và súng  – mọi cậu bé Triều Tiên đều được kỳ vọng phải có tinh thần quân sự trong trò chơi của mình. Thậm chí, có lần ông còn tặng con trai một khẩu súng lục thật, dặn dò cậu phải cất giữ khẩu súng trong két sắt khi không luyện tập. Theo lời người anh họ, Jong-nam đã trở thành “một xạ thủ cừ khôi”. Kim Jong-il khuyến khích các con tập thể dục để có thể cao lớn hơn. “Ông ấy rất tự hào về con trai mình, vì cậu rất cao”, Nam-ok nói.

Kim Jong-il còn có những trách nhiệm gia đình khác, ngoài gia đình chính thức mà ông đã tạo dựng với Kim Yong-suk, và có với bà một con gái. Ông có quan hệ với một phụ nữ tên là Ko Yong-hui và vào năm 1981, bà này sinh cho ông một con trai, Kim Jong-chol. Lãnh tụ Kính yêu và Ko lại cùng nhau tạo dựng một dinh thự khác. Các thành viên ghen tị trong gia đình Song bắt đầu gọi người phụ nữ mới được cha yêu thích là “Mũi Búa”.

Trùng hợp hay không, chính vào khoảng thời gian đó, Kim Jong-nam được gửi ra nước ngoài học tập. Năm 1980, cậu thử học ở một trường Liên Xô trong một thời gian ngắn nhưng phàn nàn rằng nhà vệ sinh ở đó quá bẩn. Sau đó, cậu luân phiên theo học các trường ở Thụy Sĩ và Liên Xô. Có một thời gian, cậu đóng giả làm con trai của đại sứ Triều Tiên tại Thụy Sĩ. Vốn đã giỏi toán, cuối cùng cậu còn thông thạo tiếng Pháp, tiếng Anh và tiếng Nga. Đi cùng cậu là người chị họ Nam-ok và mẹ cô. Mẹ ông thường ở cùng họ khi họ sống ở Moscow và Geneva. Họ sống thoải mái trong những biệt thự ở những thành phố đó và Song Hye-rim đã tiết kiệm được một khoản tiền đáng kể từ những gì Kim Jong-il chu cấp cho bà. Những người trẻ tuổi thường xuyên trở về Bình Nhưỡng trong các kỳ nghỉ hè.

Bọn trẻ được tiếp xúc với các phương tiện truyền thông không phải của Triều Tiên – ở Geneva, với các phương tiện truyền thông phương Tây – và những gì họ thấy không phải lúc nào cũng ăn khớp với các phiên bản sự kiện chính thức của Bình Nhưỡng. Tuy nhiên, Nam-ok nói rằng “khi có những mâu thuẫn giữa những gì cậu được kể ở Bình Nhưỡng và những gì cậu biết được ở Geneva, Jong-nam muốn tin vào những gì mình được kể trong nước vì cậu một lòng trung thành với cha và Tổ quốc. Khi có chuyện gì xảy ra và Triều Tiên bị đổ lỗi, Triều Tiên luôn phủ nhận cáo buộc, và cậu chỉ tin vào những gì Triều Tiên nói.”

Kim Jong-nam hiếm khi gặp ông nội bằng xương bằng thịt khi cậu còn nhỏ. Theo một số nhà phân tích, điều này là do Lãnh tụ Vĩ đại không tán thành – hoặc buộc lòng không nên tán thành – mối quan hệ bất chính của ba mẹ cậu. Li Nam-ok nói rằng mình không biết suy nghĩ của Kim Il-sung, vì chỉ gặp ông một lần khi còn nhỏ, lúc cô được chọn để tặng hoa cho ông. Dù lý do là gì, cô nói, cậu bé “hoàn toàn không gặp ông nội”. Cô cho rằng quyết định này là của Kim Jong-il nhiều hơn là Kim Il-sung: “Có lẽ Kim Jong-il không muốn cho cha mình biết đời sống riêng tư của mình.

Theo lời anh trai của Nam-ok, Il-nam, Kim Jong-il đã tìm được cơ hội để làm sáng tỏ vấn đề gia phả của con trai cả. Kim Il-sung đã lén lút có một con trai với cô y tá trẻ tuổi và đã nhờ Jong-il tư vấn về cách xử lý tình huống có thể gây rắc rối. Kim Jong-il đã sắp xếp để đứa em cùng cha khác mẹ mới sinh của mình, có tên là Hyon, được đăng ký là con của một  người em của Chang Song-taek, em rể kiêm người tâm phúc của Jong-il. Tình cảm gắn bó giữa nam giới thuộc thế hệ thứ nhất và thứ hai báo hiệu tốt lành cho vị thế của thế hệ thứ ba. Khi được biết về sự tồn tại của Kim Jong-nam, Kim Il-sung, theo lời Li Il-nam, “ban đầu rất tức giận, nhưng ông không thể gay gắt” xét đến hoàn cảnh của chính mình. Kim Il-sung, khi gặp Kim Jong-nam lần đầu tiên lúc cậu bé mới bốn tuổi, bụ béo và lí lắc, “ngay lập tức thích cháu và đặt tên cho cháu là Jong-nam.” Ông nhìn nhận đứa trẻ là cháu nội đầu của mình, mặc dù ông chưa bao giờ thừa nhận mẹ cậu bé là con dâu của mình.

 

Sau khi rời trường ở Thụy Sĩ và trở về Bình Nhưỡng, Kim Jongnam – khi đó còn là một thanh niên – vẫn thấy mình bị cô lập trong nhà, bị hạn chế nghiêm ngặt về thời gian ra khỏi nhà và địa điểm anh muốn đến.

Người chị họ Li Nam-ok đã đào thoát sang châu Âu năm 1992 “để sống cuộc đời của riêng mình”. Trong cuộc phỏng vấn với tạp chí Bungei Shunju của Nhật Bản, cô đã kể về một sự việc xảy ra ngay trước khi cô bỏ đ, theo đó Kim Jong- Il đã cắt nguồn cung cấp thực phẩm cho dinh thự của họ, vì cô và Jong-nam đã ra ngoài mà không xin phép. Kim Jong-il rất nghiêm khắc vì, theo lời cô giải thích, ông “muốn giữ kín đời tư khỏi sự soi mói của công chúng”. Nhà lãnh tụ kính yêu “không thích người khác bàn tán về mình và biến mình thành mục tiêu của những lời đồn đại hay tin đồn thất thiệt”, cô nói. “Ông ấy không muốn mọi người biết rằng ông ấy đã sống với dì tôi hoặc có con với dì ấy. Ông ấy không thích thu hút sự chú ý.”

Cô ấy dường như ám chỉ rằng có thể có phần sự thật trong những báo cáo cho rằng ở giai đoạn đó chàng trai trẻ còn thiếu tính kỷ luật, và rằng Kim Jong-il đang cố gắng kiềm chế tính quậy phá của con trai mình. “Không nghi ngờ gì nữa, thái độ của ông ấy đối với con trai đã thay đổi,” cô nói. Nhưng cô đặt điều đó trong bối cảnh các tập quán nuôi dạy con cái ở Đông Á, nơi trẻ em thường thấy cha mẹ hay nuông chiều mọi thói thất thường hay những cơn giận dỗi của chúng – và rồi đến tuổi đột nhiên chúng bị buộc phải tuân theo các quy tắc của xã hội. “Vì Jong-nam không còn là một đứa trẻ sáu tuổi nữa, Kim Jong-il quyết định đối xử nghiêm khắc hơn và đòi hỏi nhiều hơn ở con trai mình. Theo nghĩa đó, thái độ của ông ấy đã thay đổi, nhưng tôi không nghĩ điều đó có nghĩa là ông ấy không còn yêu con trai mình nữa.” Nếu phân tích của cô ấy là chính xác, cần lưu ý rằng khi Kim Jong-il bắt đầu nghiêm khắc với Jong-nam thì anh ta đã khoảng hai mươi tuổi. Độ tuổi thông thường để trải qua sự biến đổi cưỡng bức như vậy thường là năm hoặc sáu tuổi.

Ông Kang Myong-do, con rể của thủ tướng, cho biết rằng Kim Jong-nam thời trẻ, giống như cha mình trước đây, nổi tiếng là người quá ham mê xe hơi, cuộc sống về đêm và phụ nữ. Ông Kang nói với tờ báo JoongAng Ilbo của Hàn Quốc rằng vào năm 1993, có tin đồn lan truyền trong giới tinh hoa Bình Nhưỡng rằng Jong-nam đã giật lấy khẩu súng của vệ sĩ và chĩa vào một người đàn ông mà anh ta đang cãi nhau công khai vì một người phụ nữ.

Tôi được nghe từ Oh Young-nam, một cựu đại úy thuộc Cơ quan An ninh Nhà nước, những gì Oh mô tả là lời kể trực tiếp của ông về không chỉ một mà là hai vụ việc như vậy. Nhà của gia đình Oh nằm đối diện khách sạn Koryo ở Bình Nhưỡng. Những người không thuộc tầng lớp của vị hoàng tử trẻ tuổi, thường lui tới quán cà phê của khách sạn Koryo, “đều phải cúi đầu trước Kim Jong-nam và rời khỏi quán” ngay khi thấy anh ta bước vào.” “Chúng tôi không thích lối sống xa hoa của Kim Jong-nam,” Oh nói với tôi. “Tôi biết Kim Jong-nam. Anh ta trẻ hơn tôi. Kim Jong-nam mặc quân phục dù không hề phục vụ trong quân đội. Anh ta chỉ muốn ăn mặc như vậy thôi. Trên cầu vai anh ta đeo bốn ngôi sao, ám chỉ mình là người đứng đầu Bộ Tổng tham mưu. Anh ta đi khắp nơi phô trương quyền lực, nói rằng minh sẽ là người kế nhiệm Kim Jong-il. Tôi không thích cách Kim Jong-il điều hành đất nước, nhưng tôi không thể tưởng tượng nổi chuyện Kim Jong-nam tiếp quản.

“Anh ta rất bạo lực. Vào ngày 26 tháng 4 năm 1993, một ngày sau lễ kỷ niệm thành lập Quân đội Nhân dân Triều Tiên, Kim Jong-nam đã uống rượu say mèm, đến khách sạn Koryo và xả súng vào đó. Một tài xế taxi vô tình đậu xe ở chỗ dành riêng cho Kim Jong-nam. Vua Jong-nam lái chiếc xe mang biển số 216822 đến và đậu ngay phía sau chiếc taxi.” (Là một cảnh sát giao thông, Oh không gặp khó khăn gì trong việc nhớ và nhận ra xe của các quan chức cấp cao.) “Sau đó, anh ta đi vào và bắn vỡ trần nhà của sảnh. Sau đó, anh ta tấn công tài xế và đá vào ống chân y.” Oh chứng kiến ​​vụ việc vì, theo lời ông, “Tôi đang đi bộ từ nhà đến chỗ taxi thì Kim Jong-nam nổi giận và bắt đầu nổ súng.”

Lần thứ hai, “khoảng tháng 6 năm 1994, Kim Jong-nam đến vũ trường và bắt đầu quay phim. Tối hôm đó, tôi cũng có mặt ở hộp đêm. Thực ra tôi đi cùng cháu trai của Kang Myong-do. Quản lý hộp đêm trước đây từng làm vệ sĩ. Tôi tin rằng Kim Jong-nam và người quản lý có quan hệ tình cảm. Kim Jong-nam xông vào và quát tháo bảo mọi người rời đi. Những người như tôi không rời đi nhanh như vậy – tôi bực mình vì gã thanh niên này đưa ra yêu cầu như thế. Kim Jong-nam rất thô lỗ, rất xấc xược. Vì quá bực tức, hắn ta bắt đầu nổ súng.

“Kim Jong-nam vẫn tiếp tục đến quán cà phê ở khách sạn Koryo mỗi ngày. Sau đó, anh ta sẽ đến nhà hàng ở tầng 44 của khách sạn. Choe Yong-lim, người đã đánh nhau với Kim Jong-nam trong vụ việc ở hộp đêm, hiện đang ở trong tù.”

Oh cho tôi biết vợ anh làm việc tại quầy thu ngân ở quán cà phê Koryo. “Một tòa tháp Koryo dành cho khách, tòa còn lại dành cho vệ sĩ. Kim Jong-il đi vào bằng cửa sau, lối vào riêng của vệ sĩ. Tầng 16 ở tòa tháp bên phải là dành riêng cho Kim Jong-il. Trong số con cái khác của Kim Jong-il, cô con gái ông cũng thường xuyên đến Koryo. Cô ấy tự lái xe vào và không gây ồn ào.”

Li Nam-ok cho biết cô chưa từng thấy bất kỳ dấu hiệu rõ ràng nào cho thấy Kim Jong-il có kế hoạch cho Kim Jong-nam kế thừa quyền lực. “Dĩ nhiên Jong-nam là con trai cả của Jong-il, và điều đó là tất yếu.”

“Người kế vị luôn là con trai cả,” cô nói với Bungei Shunju. Vì vậy, Jong-nam được giáo dục “để có ý thức về bản thân và tinh thần trách nhiệm của một người con trai cả. Nhưng tôi không nghĩ rằng đã có sự chuẩn bị cho việc chuyển giao quyền lực. Ngay cả khi Kim Jong-il đang ấp ủ ý nghĩ đó trong lòng, ông ấy cũng không bao giờ tiết lộ điều đó cho bất kỳ ai khác. Cá nhân tôi rất nghi ngờ ông ấy có suy nghĩ đó.”

Thật vậy, dựa trên những gì chúng ta biết về Kim Jong-il, có vẻ hợp lý khi ông ta sẽ không có bất kỳ động thái công khai nào nhằm đưa con trai mình hay bất kỳ ai khác lên kế vị khi mà Kim Il-sung còn sống. Sau cùng, vẫn còn một thời gian thử thách với tư cách người kế vị cha mình trước khi ông ta có thể coi việc củng cố quyền lực của mình là hoàn toàn thành công. Hình ảnh người con hiếu thảo, vị tha mà ông ta thể hiện trước và sau khi Kim Il-sung qua đời có nguy cơ bị hoen ố nếu quá nhiều bí mật về đời tư của ông ta bị lộ ra ngoài. Những cân nhắc như vậy có thể giúp giải thích tại sao ông ta quyết tâm giữ kín hình ảnh Jong-nam, ít nhất là vào thời điểm hiện tại.

Và rồi còn có thực tế là gia thế của Kim Jong-nam không được tốt đẹp cho lắm. Ngoài những khía cạnh tai tiếng về mối quan hệ ban đầu của cha mẹ ông, các thành viên gia đình bên ngoại lại có thói quen bất trung tột cùng là đào thoát. Người đầu tiên bỏ trốn là anh họ Li Il-nam, đã biến mất vào năm 1982 khi đang ở Thụy Sĩ. Mặc dù sự việc không được công khai, anh ta đã đào thoát qua đại sứ quán Hàn Quốc tại đó và chuyển đến sống ở Hàn Quốc. Tại đây, y đã phẫu thuật thẩm mỹ và đổi tên. Những năm sau đó, y đã cung cấp cho chính quyền Hàn Quốc phần lớn những gì y biết về Kim Jong-il và gia đình ông ta.

Năm 1992, Li Nam-ok, mệt mỏi vì bị giam cầm trong khu biệt thự có hàng rào bao quanh cùng với người em họ Jong-nam, đã tự mình bỏ trốn sang châu Âu. “Tôi muốn đi học,” cô giải thích sau này. “Nhưng không có cách nào để học tập hay làm việc ở Triều Tiên. Tôi chỉ muốn tự lựa chọn cuộc sống của mình.” Trong vài năm trước đó, Kim Jong-nam thậm chí còn không đến thăm mẹ mình ở Moscow. Một số thân nhân của anh ngờ rằng Kim Jong-il đã tăng cường kiểm soát con trai mình vì lo sợ chàng trai trẻ cũng sẽ đào thoát.

Chính quyền Seoul đã tìm cho Li Il-nam một công việc tốt tại một tổ chức phát thanh truyền hình nhưng anh đã từ bỏ để bước vào kinh doanh. Việc kinh doanh thất bại. Bị tuyên bố phá sản, anh phải ngồi tù mười tháng. Trong nỗ lực bắt đầu lại, Li Il-nam cần tiền. Sau mười năm không nói chuyện với mẹ, y đã gọi điện cho bà ở Moscow, khuyến khích bà đào thoát và xuất bản một cuốn hồi ký kể hết mọi chuyện. Đối với bà, ý tưởng đó không phải là điều không thể. Bà đã mệt mỏi với việc giám sát mà gia đình bà phải chịu đựng, ngay cả ở Moscow. Il-nam đã ghi âm các cuộc trò chuyện điện thoại với bà, có lẽ với hy vọng sử dụng chúng làm tư liệu cung đình có giá trị về Triều Tiên để kiếm tiền.

Mẹ của Li, dì của Kim Jong-nam là Song Hye-rang đã đào thoát sang một quốc gia không được tiết lộ ở phương Tây. Trong số các thành viên còn sống của gia tộc Song, chỉ có Kim Jong-nam và mẹ anh, Song Hye-rim, là không đào thoát. (Bà ngoại đã qua đời và được chôn cất ở Triều Tiên.) Mặc dù một loạt các bài báo vào thời điểm chị gái bà đào thoát loan tin rằng Hye-rim đã đi cùng Hye-rang, trên thực tế bà vẫn tiếp tục sống ở Moscow cho đến khi qua đời vào tháng 5 năm 2002. Cháu gái của bà giải thích rằng cựu ngôi sao điện ảnh đã ở lại vì cân nhắc cho tương lai của con trai mình, Kim Jong-nam.

 

Theo một nguồn tin, vào ngày sinh nhật thứ 24 của Kim Jong-nam năm 1995, Kim Jong-il đã tặng anh một bộ quân phục có phù hiệu tướng lĩnh. Từ đó trở đi, Jong-nam được gọi là “Đồng chí Tướng quân”. Theo Lee Kyo-kwan, nhà quan sát Bình Nhưỡng của tờ báo Chosun Ilbo ở Seoul, cử chỉ này liên quan đến một sự kiện được cho là xảy ra vào đầu những năm 1990 khi Kim Il-sung, Kim Jong-il và Kim Jong-nam cùng nhau đến thăm núi Paektu. Khả năng cưỡi ngựa của Jong-nam đã gây ấn tượng với một quan chức lớn tuổi, và ông được cho là đã đưa ra nhận xét: “Một vị tướng khác đã được sinh ra trong gia tộc chúng ta”. Ở Triều Tiên, người kế nhiệm cần một sự sùng bái cá nhân, và câu chuyện này nghe có vẻ như một mẩu tuyên truyền được dàn dựng cho mục đích đó.

Theo mọi nguồn thông tin, Kim Jong-nam khi lớn lên là một người đam mê máy tính, đặc biệt là các trò chơi điện tử. Vào cuối những năm 20 tuổi, một số nguồn cho rằng vào năm 1998, để ghi nhận kỹ năng và sở thích của anh trong lĩnh vực công nghệ thông tin, anh đã được bổ nhiệm làm chủ tịch Ủy ban Máy tính Quốc gia. Và khoảng năm 1997, anh được cho là đã bắt đầu học kinh tế; cô ông, Kim Kyong-hui, em gái của Kim Jong-il, đã dạy kèm ông, truyền đạt lại một số kiến ​​thức mà bà đã học được khi làm giám đốc Phòng Công nghiệp Nhẹ của Đảng Lao động. Trước khi qua đời, Kim Il-sung quan tâm đến việc gia tộc cầm quyền cần tìm cách bù đắp cho sự thiếu hụt chuyên môn kinh tế của Kim Jong-il, và được cho là đã đề nghị Jong-nam “học kinh tế để lãnh đạo đất nước”.

Cần lưu ý rằng cậu bé bốn tuổi đi cùng Kim Jong-nam vào tháng 5 năm 2001 có thể đã được sinh ra vào năm 1996 hoặc 1997. Vốn gắn bó  đến vấn đề người thừa kế nam, Kim Jong-il dường như coi sự ra đời của đứa cháu trai đầu lòng như một tín hiệu để xích lại gần hơn với cha đứa trẻ và bắt đầu chuẩn bị cho ông ta sự kế vị trong tương lai. Có lẽ Kim Jong-nam đã bắt đầu ổn định cuộc sống hơn một chút vào thời điểm đó, phù hợp với vai trò làm cha mới của mình; vợ và con trai ông thường đi cùng ông khi ông ra nước ngoài.

Năm 1998, một người mang tên Kim Jong-nam nhưng không rõ thân phận đã được bầu làm đại biểu Hội đồng Nhân dân Tối cao cho khu vực bầu cử số 685. Jong-nam thỉnh thoảng xuất hiện trong các phim tài liệu, phim ảnh. Anh cũng thường được nhìn thấy đi cùng cha đến các vùng địa phương để đưa ra chỉ đạo. Đứa em gái cùng cha khác mẹ, Kim Sol-song, sinh năm 1974, con gái của Kim Yong-suk, người vợ hợp pháp của Kim Jong-il, cũng vậy. Theo báo cáo, Sol-song được đào tạo về kinh tế.

Kim Jong-il giao cho con trai mình những chức vụ nhạy cảm trong quân đội, cảnh sát mật và đảng. Jong-nam trở thành giảng viên tại Cục Tuyên truyền và Vận động của trung ương đảng, sau đó được bổ nhiệm thêm công việc tại Cục Tổ chức và Chỉ đạo. Vị tướng trẻ được thăng chức lên vị trí cao trong Cục An ninh thuộc Bộ Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Anh cũng bắt đầu leo ​​lên các bậc thang quyền lực tại Bộ An ninh Nhà nước,  dưới sự đào luyện của một vị tướng ba sao, người từng là bạn học cùng lớp với cha ông tại Đại học Kim Il-sung. Nhiệm vụ đặc biệt của anh tại Bộ An ninh Nhà nước, bắt đầu từ khoảng năm 1999, là giải quyết vấn đề số người đào thoát và tị nạn gia tăng, theo lời khai của Lee Young-guk, người từng là vệ sĩ của Kim Jong-il trước khi đào thoát.

Nguyệt san Wolgan Choson của Hàn Quốc cho rằng, vì tức tối khi thấy những chuyện bê bối của gia đình mình bị phanh phui ra nước ngoài, chính Kim Jong-nam đã ra lệnh ám sát người anh họ đào thoát Li IIl-nam của mình. Li bị mai phục và bắn chết vào ngày 15 tháng 2 năm 1997, tại một vùng ngoại ô Seoul. [Nếu sự thật như vậy, thì đúng là quả báo khi 20 năm sau, vào năm 2017, tại sân bay Kuala Lumpur, anh bị chính người em cùng cha khác mẹ, bạo chúa đang tại vị Kim Jong-un, đã cho đặc vụ ám sát bằng chất độc thần kinh trong vụ thanh toán cung đình được dàn dựng tinh vi: ND.] Chính quyền Hàn Quốc sau đó cho biết những sát thủ do Bình Nhưỡng phái đến đã thực hiện vụ việc. Tuyên bố của Nguyệt san về sự liên quan của Kim Jong-nam không đề cập đến nhóm sát thủ thực sự đã bắn mà là một nhóm trước đó được Jong-nam ra lệnh giết anh họ của mình; nhóm này được cho là đã thất bại, và người chỉ huy nhóm – một thiếu tướng tên là Jang Pong-rim – đã bị hành quyết như một hình phạt cho sự thất bại đó.

Năm 1996, khi mẹ ông đang thực hiện cuộc đào thoát, Li đã ra khỏi nơi ẩn cư và xuất bản cuốn sách về cuộc sống gia đình của Kim Jong-il.  Vụ ám sát anh dường như một phần nhằm trả đũa Hàn Quốc và để chứng minh tầm hoạt động rộng lớn của Bình Nhưỡng ngay sau vụ đào thoát cấp cao của Hwang Jang-yop, một sự mất mát lớn đối với Kim Jong-il. Nhưng đó cũng là lời nhắc nhở đối với Song Hye-rang và đứa con còn sống sót của bà, con gái Li Nam-ok, dù họ lẩn trốn ở bất cứ nơi nào trên thế giới, hãy cẩn thận với những gì mình nói về đời tư của Kim Jong-il.

Không có khẩu súng bốc khói mang dấu vân tay của Kim Jong-nam. Bằng chứng mà tạp chí đưa ra về sự liên quan của anh ta trong vụ ám sát người anh họ bị thất bại trước đó nằm trong một bản ghi nhớ từ một người đào thoát Triều Tiên giấu tên ở Trung Quốc. Người ta có thể tự hỏi liệu vào đầu năm 1997, vị tướng trẻ này thực sự có đủ khả năng để cử thuộc hạ đi thực hiện một nhiệm vụ nguy hiểm và nhạy cảm như vậy ở nước ngoài hay không. Có thông tin cho rằng Kim Jong-nam bắt đầu làm việc tại Cơ quan An ninh Nhà nước từ năm 1996, mặc dù theo lời kể của Lee Young-guk thì phải hai hoặc ba năm sau Jong-nam mới phụ trách các vấn đề về người đào thoát và người tị nạn. Và theo một quan chức cấp cao của chính phủ Hàn Quốc được báo JoongAng Ilbo trích dẫn, “Kim Jong-nam đã đi du lịch châu Âu với năm phụ nữ trẻ, mà không có nhiệm vụ cụ thể nào,” cho đến đầu năm 1999. Công việc tại Cơ quan An ninh Nhà nước mà ông đảm nhận vào thời điểm đó được coi là “bước đầu tiên liên quan đến ánh sáng kế vị,” vị quan chức này được trích dẫn nói.

 

Bắt đầu từ khoảng năm 2000, chế độ này bắt đầu công khai nhắc đến Kim Jong-nam theo cách ám chỉ rằng người ta kỳ vọng rất nhiều vào anh. Vào tháng 8 năm đó, nhóm người Hàn Quốc đầu tiên bị chia cắt khỏi gia đình ở Triều Tiên đã đến Bình Nhưỡng thăm viếng. Một hướng dẫn viên chỉ cho họ xem Tháp Juche nói rằng Kim Jong-nam đã thiết kế nó. Vào tháng 4 năm 2001, khi những người Hàn Quốc ủng hộ Bình Nhưỡng từ Nhật Bản đến Triều Tiên để kỷ niệm sinh nhật của Kim Il-sung, một quan chức đảng đã khiến họ bất ngờ khi thuyết trình về “những phẩm chất xuất sắc” của Kim Jong-nam, Newsweek International cho biết. Một nhà hoạt động nhân quyền, khi đưa tin về xu hướng giảm nhẹ hình phạt đối với những người Triều Tiên bị bắt khi tìm cách trốn sang Trung Quốc, đã nói với Chosun Ilbo rằng chính quyền đã giải thích những tù nhân may mắn được thả bằng lời lẽ sau: “Các người mắc nợ Kim Jong-nam vì tất cả điều này.” Việc nới lỏng chính sách đối với người đào thoát có vẻ là điều hiển nhiên đối với một người mà trong gia đình cũng có nhiều người đào thoát như Kim Jong-nam, ngay cả sau vụ ám sát Li Il-nam. Tuy nhiên, có vẻ như sự nới lỏng này – điều có lẽ đã khuyến khích thêm nhiều cuộc trốn chạy – chỉ diễn ra trong thời gian ngắn. Vào tháng 1 năm 2003, cảnh sát Trung Quốc đã bắt giữ 78 người tị nạn Triều Tiên đang lên kế hoạch đi tàu đến Hàn Quốc và Nhật Bản. Một mục sư Cơ đốc giáo ở Los Angeles, người tham gia vào kế hoạch giải cứu người tị nạn nhưng thất bại, đã khẳng định ở Tokyo rằng Kim Jong-nam lúc đó đang “ở Bắc Kinh, chỉ huy việc bắt giữ người tị nạn.”

 

Khi Kim Jong-nam bị bắt tại sân bay Narita, một số nhà phân tích cho rằng đó sẽ là dấu chấm hết cho cơ hội trở thành Lãnh tụ Vĩ đại tiếp theo của anh. Lý lẽ đưa ra là anh đã làm bẽ mặt cha mình, người lúc đó đang tiếp đón một nhóm lớn các quan chức Liên minh châu Âu. Kim Jong-il được cho là đã hủy chuyến đi dự định đến đặc khu kinh tế Thâm Quyến đang phát triển mạnh mẽ của Trung Quốc – một chuyến đi mà Jong-nam dự kiến ​​sẽ đi cùng ông. Họ đã lên kế hoạch khởi hành vào ngày 7 tháng 5, chỉ ba ngày sau khi người Nhật trục xuất các vị khách nhập cư bất hợp pháp của họ.

Thật ra, Kim Jong-nam dường như sau đó đã dành khá nhiều thời gian đi du lịch và sinh sống ở nước ngoài. Tờ Chosun Ilbo của Seoul, trích dẫn một nguồn tin tình báo ở Seoul, đưa tin vào tháng 9 năm 2002 rằng anh chưa từng đặt chân đến Triều Tiên trong hơn một năm sau khi bị trục xuất khỏi Nhật Bản, “có lẽ vì anh đã đánh mất lòng tin của nhà lãnh đạo Triều Tiên.” Một nhật báo Nhật Bản, Sankei Shimbun, đưa tin vào năm 2002 rằng anh thường xuyên đến Moscow, ăn mặc giản dị như một du khách, dành thời gian với một phụ nữ trẻ người Nga và nói chung, có vẻ như anh ta đang đi nghỉ mát hơn là làm việc.  Khi không ở Nga, có vẻ như anh ta đang sống trong một biệt thự ở ngoại ô Bắc Kinh.

Chúng ta hoàn toàn có quyền tự hỏi Kim Jong-nam có thể thể hiện khả năng lãnh đạo nào, dù là mới nảy nở hay chín muồi, ở trong nước khi ông dành quá nhiều thời gian la cà khắp thế giới và thỏa sức mua sắm. Bất kỳ chức vụ cấp cao nào mà anh từng nắm giữ dưới thời cha mình đều đòi hỏi sự cống hiến toàn thời gian.

Mặt khác, một số chuyến đi của Kim Jong-nam có thể là một biểu hiện của lòng hiếu thảo Nho giáo mà Kim Jong-il thường ra sức hô hào. Song Hye-rim đang hấp hối ở Moscow, và dường như con trai bà đã dành phần lớn thời gian ở thành phố đó. Sử dụng tên tiếng Nga và họ Oh, Song đã ra vào một bệnh viện ở trung tâm thành phố trước khi được đưa đến đó lần cuối vào ngày 17 tháng 5 năm 2001. Sau tang lễ của bà tại một nghĩa trang ở Moscow, người Nga gốc Triều Tiên cho biết đã chứng kiến ​​Kim Jong-nam tiễn vợ và con trai lên chuyến bay đến Bắc Kinh.

Dù sao thì việc đi du lịch bí mật cũng là điều chính Kim Jong-il cũng thường làm, như ông đã ám chỉ với Kim Dae-jung vào năm 2000, vì vậy ông ta hẳn phải nhận thức đó là một hành vi mạo hiểm. Bên cạnh việc Kim Jong-nam bị bắt quả tang, và do đó thu hút sự chú ý của truyền thông vào những chuyện riêng tư kín đáo của Kim Jong-il, dường như khi ở Nhật Bản, con trai ông đã không làm điều gì đáng xấu hổ đối với cha mình. Thật vậy, Kim Jong-nam đã thể hiện mình rất giống cha trong một số sở thích ở trong và ngoài nước.

“Chủ tịch Kim và con trai ông ấy không chỉ giống nhau về ngoại hình mà còn giống nhau cả về cá tính,” dì của Jong-nam, Song Hye-rang, người đã đào thoát, nói với một tạp chí Hàn Quốc vào năm 2000. “Điểm tương đồng giữa họ là đều nóng tính, nhạy cảm và có năng khiếu nghệ thuật. Kim Jong-nam là một nhà văn xuất sắc. Từ nhỏ, cậu ấy đã viết kịch bản phim và làm phim.” Bà cho biết thêm, Kim Jong-il thậm chí còn cho xây một phim trường nhỏ để Jong-nam luyện tập. 

Các bài báo Nhật Bản đưa tin về những đồn đoán rằng các chuyến thăm Tokyo của Kim Jong-nam không chỉ để tham quan mà còn để học tập – với vai trò người kế vị hoặc người đứng đầu Triều Tiên trong nỗ lực thúc đẩy ngành công nghệ thông tin và chế tạo vũ khí công nghệ cao. Các bản tin khác cho biết anh đã bắt đầu đi du lịch đến Nhật Bản một cách bí mật từ năm 1995, khi các thành viên của Chongryon đón anh tại sân bay và hộ tống anh đi tham quan, trong đó có Tokyo Disneyland và nhiều nơi khác.

Tờ Shukan Shincho, một trong những tuần báo nổi tiếng của Nhật Bản, cuối cùng đã đưa tin rằng chàng trai trẻ Triều Tiên này đã trở thành một nhân vật quen thuộc tại một hộp đêm Triều Tiên ở khu giải trí Akasaka và tại một nhà tắm công cộng tại Yoshiwara, một khu đèn đỏ ở thủ đô Nhật Bản. Một nhân viên nhà tắm công cộng, được miêu tả là “có thân hình quyến rũ”, cho biết anh ta đã đến gặp cô trước chuyến đi xui xẻo vào tháng 5 năm 2001. Khi hình ảnh của anh ta xuất hiện trên các phương tiện truyền thông, cô nói rằng mình đã nhận ra anh ta là một khách hàng nhiệt tình. “Ông ta đến cửa hàng và hỏi thăm tôi ba ngày liên tiếp”, người phụ nữ nói. Vị khách hàng boa rất xộp và thanh toán bằng thẻ tín dụng, nói với cô ấy rằng mình làm ăn ở Hồng Kông. “Ông ấy cho tôi xem ảnh con cái của mình và mời tôi đi cùng ông ấy đến khu phố Tàu ở Yokohama, nhưng tôi đã từ chối,” cô ấy nói. “Ai biết được? Có rất nhiều lời bàn tán về việc người Nhật bị bắt cóc đến Triều Tiên; điều đó cũng có thể xảy ra với tôi.” Nhân viên mát xa cho biết người đàn ông mà cô gọi là “Wong” có hình xăm rồng trên lưng. Tạp chí dẫn lời một người theo dõi tình hình Bình Nhưỡng ở Tokyo nói rằng Kim Jong-nam cũng có hình xăm như vậy.

Một bài báo trên ấn phẩm chị em, Shincho 45, kể về một người làm việc trong ngành giải trí về đêm ở Tokyo, một người Triều Tiên, cho biết cô đã qua đêm với Kim Jong-nam vào năm 1998. Người phụ nữ này đã mô tả về một người đàn ông Đông Á điển hình, hào phóng trên bàn ăn. Cô ấy nói rằng Kim hát những bài hát tiếng Nhật cho đến khi người đẫm cả mồ hôi. Ông ta ăn ba đĩa sashimi cá bơn, uống kèm với nhiều ly rượu cognac Hennessey Extra. Cô ấy nói rằng ông ta khiến cô nhớ đến bố già yakuza trong phim, nói chuyện nhỏ nhẹ và chậm rãi, đối xử với cô một cách lịch sự và tôn trọng. Cô ấy ấn tượng với khả năng tiếng Nhật và kiến ​​thức về văn hóa Nhật Bản của ông ta.

Chúng ta nên đánh giá vị tướng trẻ này như thế nào? Có thể coi anh ta là người hơi thiếu kỷ luật, theo những tiêu chuẩn thường được áp dụng cho các nhà lãnh đạo thế giới đang lên. Nhưng hãy lạc quan thêm một lần nữa và xem xét phép so sánh “ly nước đầy một nửa” [Khi nhìn ly nước đầy một nửa, người lạc quan vui vẻ vì vẫn còn nửa lượng nước trong ly, trong khi người bi quan tiếc nuối vì đã mất nửa lượng nước: ND]. Ít nhất thì chàng trai trẻ thích du lịch khắp thế giới này cũng có nhiều kinh nghiệm hơn cha mình về thực tế thế giới bên ngoài – quả thực, dường như y là một nhà ngôn ngữ học. Và y có niềm đam mê với công nghệ cao. Một bản tin của hãng thông tấn Hàn Quốc đã viết như sau khi anh ta bị giam giữ tại sân bay Narita: “Các nguồn tin ngoại giao cho biết, mặc dù tính cách của anh ta không được trau chuốt, nhưng anh ta có một mức độ hiểu biết nhất định về các vấn đề quốc tế và ngành công nghiệp tiên tiến nhất.”

 

Tuy nhiên, điều đáng chú ý là dì của Jong-nam trong một cuộc phỏng vấn với một tạp chí Hàn Quốc năm 2000 đã thẳng thừng nói rằng cháu trai bà “không muốn kế vị cha mình”. Bà nói rằng Kim Jong-il “nắm quyền không phải vì ông ta là con trai” của Kim Il-sung. “Mà là vì ông ta là người có năng lực nhất và có thể tiếp tục nhiệm vụ của Chủ tịch Kim tốt hơn bất kỳ ai khác. Tuy nhiên, chế độ cha truyền con nối đi ngược lại bản chất thực sự của chủ nghĩa xã hội và mẹ ông ta cũng không muốn điều đó.”

Chúng ta hoàn toàn có thể nghi ngờ rằng Kim Jong-il lại muốn thay đổi truyền thống thừa kế từ cha sang con ở giai đoạn muộn như vậy của Triều Tiên, một truyền thống mà ông đã góp phần thiết lập. Nhưng dường như điều quan trọng cần nhớ là khát vọng quyền lực mãnh liệt và khả năng thao túng hậu trường của Jong-il là những yếu tố quan trọng dẫn đến việc ông cuối cùng được chỉ định làm người kế vị của Kim Il-sung. Có lẽ ông đang để mắt đến các người con trẻ tuổi  của mình để xem ai trong số họ, nếu có, thể hiện được ngọn lửa nhiệt huyết mà các nhà bình luận chính trị Mỹ hay tìm kiếm trong số ứng cử viên tổng thống Mỹ một dấu hiệu cho thấy sẵn sàng làm bất cứ điều gì cần thiết để được bầu chọn.

Do đó, nhiều nhà phân tích cho rằng người kế vị sẽ không phải là Kim Jong-nam mà là một người con khác của Kim Jong-il. Con gái chưa bao giờ được nhắc đến trong những kịch bản đó. Truyền thống Nho giáo sẽ phản đối việc chỉ định một người phụ nữ làm người kế vị, và tuyên truyền về thế hệ thứ ba đặc biệt đề cập đến các cháu trai.

Một ứng cử viên được cho là được nhắm tới là “con trai” mới được phát hiện của Kim Jong-il tên là Kim Hyon hoặc Kim Hyon-nam, mẹ của anh ta không được tiết lộ. Hãng thông tấn Nhật Bản Jiji Press vào tháng 9 năm 2002, trích dẫn các nguồn tin giấu tên ở Bắc Kinh, đưa tin rằng Kim Hyon, 30 tuổi, đã được bổ nhiệm làm người đứng đầu Ban Tuyên truyền và Vận động của Đảng Lao động. Trên thực tế, có vẻ như Jiji Press đã đưa tin sai một phần và Kim Hyon không phải là con trai của Kim Jong-il mà là con riêng bí mật của Kim Il-sung, sinh vào giai đoạn cuối đời. Hãy nhớ lại đứa con của Kim bố với cô y tá, một cậu bé tên là Hyon, người mà tương lai của cậu được Kim Jong-il dàn xếp trong một thỏa thuận ngầm để đổi lấy sự công nhận của cha mình đối với con trai Jong-nam của ông ta.

Liệu có bất kỳ chiến dịch tuyên truyền nào nhằm chuẩn bị cho quyền cai trị của một người con trai khác của Kim Il-sung hay không? Một bài báo trên tờ Nodong Shinmun, tập trung ca ngợi Kim Jong-il, nói rằng ông “đã hoàn thành nhiệm vụ nặng nề mà lịch sử giao phó, một nhiệm vụ mà chỉ con trai của một chiến binh du kích mới có thể gánh vác và thực hiện được.” Tất nhiên, một người em cùng cha khác mẹ của Kim Jong-il cũng vẫn là “con trai của một chiến binh du kích,” dù được cha mình thừa nhận hay không. Nhưng bài báo đó cũng chính là bài báo chỉ ra việc kế vị sẽ do cháu trai thực hiện.

Dù sao đi nữa, có vẻ khó tin rằng Kim Jong-il, sau khi đã tranh giành vị trí cao nhất với chú ruột Kim Yong-ju và người em cùng cha khác mẹ Kim Pyong-il, lại bỏ qua con ruột của mình và chỉ định người em cùng cha khác mẹ không chính thức làm người thừa kế. Nếu Kim Hyon thực sự là con ngoài giá thú của Kim Il-sung, thì sự nghiệp phục vụ chế độ của y  – giống như của người quen cũ của tôi, Kim Jong-su – dường như khó có thể đưa y lên vị trí trung tâm.

Đến gần đúng hơn với đích đến là các nhà phân tích cho rằng quyền kế vị sẽ thuộc về một trong những người con trai của Kim Jong-il với người vợ thứ ba, Ko Yong-hui..Những giả thuyết đó một phần dựa trên thông tin được cho là Ko là người vợ được Kim Jong-il yêu thích nhất trong số những người phụ nữ sống cùng ông. Những thân nhân ghen tị của Jong-nam ở Moscow và Seoul đã nhận xét trong một cuộc trò chuyện qua điện thoại vào những năm 1990 rằng “Mũi Búa” đang sống rất tốt, rõ ràng là được Kim Jong-il đối xử tốt hơn mẹ của Jong-nam. Trong xã hội Nho giáo, việc một người vợ lẽ hoặc thiếp được sủng ái mưu tính cho con trai mình được chọn làm người thừa kế thay vì con trai cả là việc thường xảy ra trong lịch sử Đông Tây. (Hãy nhớ rằng người vợ cuối cùng của Kim Il-sung được cho là đã khởi xướng nỗ lực như vậy cho con trai bà là Kim Pyong-il. Có lẽ bà đã thành công nếu con ghẻ bà là Kim Jong-il không, như cựu quan chức Kang Myong-do đã nói với tôi, tấn công trực tiếp vào cơ sở quyền lực của bà bằng cách giới thiệu cha mình với hai người phụ nữ mới.)

Theo hầu hết các nguồn thông tin, Ko Yong-hui sinh ra ở Osaka trong một gia đình người Triều Tiên di cư đến Nhật Bản từ đảo Cheju, ngoài khơi mũi phía nam bán đảo Triều Tiên. Cha mẹ bà được cho là đã đưa bà đi cùng đến Triều Tiên vào khoảng năm 1961, trong đợt hồi hương lớn của người Triều Tiên từ Nhật Bản. Tại đó, bà trở thành một vũ công dân gian, làm việc trong Đoàn nghệ thuật Mansudae, đoàn nghệ thuật danh tiếng nhất cả nước. Theo tạp chí Aera của Nhật Bản, bà gặp Kim Jong-il vào giữa những năm 1970 khi biểu diễn tại một bữa tiệc do ông tổ chức. Bà sinh con trai đầu lòng, Kim Jong-chol, năm 1981, con trai thứ hai, Kim Jong-un, hai năm sau đó và một con gái sau bốn năm nữa.

Một lập luận phản đối việc coi bất kỳ người con trai nào của Ko là người thừa kế tiềm năng là sự kiện Kim Jong-chol và Kim Jong-un chỉ vừa mới tốt nghiệp đại học. Nhưng bản thân Kim Jong-il cũng đã bắt đầu sự nghiệp ở vị trí khá cao, ngay sau khi ra trường kia mà. Có lẽ cha ông đã nhắm đến ông làm người thừa kế từ thời điểm đó.

Một nguồn tin tình báo được báo Chosun Ilbo của Seoul trích dẫn mô tả Kim Jong-chol là một thanh niên thông minh, từng học tập tại Pháp. Anh được cho là đã bắt đầu làm việc trong bộ máy trung ương của Đảng Lao động. Các nguồn tin khác cho biết anh từng học tại một trường quốc tế ở Thụy Sĩ, dưới sự giám sát của đại sứ Triều Tiên – và ở đó anh đã nảy sinh niềm đam mê với giải bóng rổ NBA của Mỹ. Oh Young-nam thì cho rằng Jong-chol từng học ở Singapore.

Người ta còn biết ít hơn về Kim Jong-un (!!!), có lẽ trẻ hơn Jong-chol hai tuổi. Đầu năm 2003, một đầu bếp người Nhật, thường xuyên đến Bình Nhưỡng để nấu ăn cho Kim Jong-il tại nhà, đã nói về hai người con trai của ông trên truyền hình. Y nói với khán giả Nhật Bản rằng, trái ngược với người anh trai lịch sự của mình, cậu em Jong-un khi còn rất nhỏ thường bộc lộ một vẻ mặt nghi ngờ với người lạ. Tính hung dữ lộ liễu của Jong-un, người đầu bếp nói, khiến Kim Jong-il vui thích. Đầu bếp nói rằng ông bố đã ám chỉ rằng mình sẽ không chọn anh trai của Jong-un vì ông cho rằng Jong-chol quá nữ tính. Rốt cuộc, tính bất lương có thể trở thành một tiêu chí trong hồ sơ của một tên độc tài đang chờ ứng tuyển.

Hoàn cảnh gia đình của Ko Yong-hui có thể đã gây ảnh hưởng tiêu cực đến triển vọng của con cái bà, xét đến số phận bi thảm của những gia đình người Nhật gốc Triều Tiên hồi hương khác. Tuy nhiên, rốt cục, nếu Kim Jong-il tuyên ai đó có gia thế tốt, thì định nghĩa về “tốt” sẽ thay đổi. Như chúng ta đã thấy trong chương 36, học thuyết cũ đặt giai cấp công nhân lên hàng đầu đang dần lỗi thời và tầng lớp giàu có – bao gồm nhiều gia đình người Nhật gốc Triều Tiên – được công nhận là có giá trị đối với đất nước.

Từ góc nhìn của Kim, một nhà lãnh đạo bị ám ảnh bởi tuyên truyền và ngoại tệ mạnh, xuất thân gia đình của Ko có vẻ lý tưởng. Thứ nhất, với tư cách là người nhập cư từ Nhật Bản, bà có thể có ảnh hưởng nhất định đối với những người Triều Tiên còn sinh sống tại Nhật Bản, những người mà tiền của họ Kim Jong-il tiếp tục thèm muốn. Thêm vào đó, nơi sinh được cho là của cha bà gần núi Halla trên đảo Cheju sẽ rất phù hợp với khẩu hiệu ủng hộ thống nhất mà Bình Nhưỡng đã đưa ra trong nhiều năm: “Từ núi Paektu đến núi Halla”. Tầm nhìn là một Triều Tiên thống nhất trải dài từ mũi phía bắc của bán đảo Triều Tiên, nơi Kim Jong-il được cho là sinh ra, đến mũi phía nam. Do đó, khẩu hiệu này được một số người coi là một thủ đoạn, ban đầu được dự định hoặc sau này được điều chỉnh để thúc đẩy sự phát triển của một sự sùng bái cá nhân tập trung vào Ko và, thông qua bà, vào một trong các con trai của bà.

Với bối cảnh đó, hãy xem xét bài báo được Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân Triều Tiên đăng tải vào tháng 8 năm 2002 với tựa đề “Người mẹ kính yêu là thần dân trung thành và tận tụy nhất đối với Lãnh tụ Kính yêu, đồng chí Tổng tư lệnh Tối cao”. Nguyệt san Wolgan Choson của Hàn Quốc, đã thông báo cho phần còn lại của thế giới về bài báo này trong số ra tháng 3 năm 2003, đưa tin rằng một số chuyên gia cho rằng bài báo ám chỉ Ko Yong-hui.

Nó không thể đề cập đến mẹ của Jong-nam, Song Hye-rim, vì bà đã qua đời; ngôn ngữ trong bài báo ám chỉ một người còn sống, theo nhận định của các chuyên gia nguyệt san. Người phụ nữ được gọi là “Mẹ Đáng Kính” (omonim) không được nêu tên, theo bài báo của Quân đội Nhân dân, là “người trung thành nhất trong số những người trung thành”. Bà “tận tâm bảo vệ sự an toàn cá nhân của Đồng chí Tổng Tư lệnh”, Kim Jong-il. “Đồng hành cùng Đồng chí Tổng Tư lệnh, bà đã leo lên những ngọn đồi tiền tuyến trong hơn tám năm qua.” Chính Kim Jong-il từng được trích dẫn nói về bà rằng, “Bà ấy hiểu tôi sâu sắc hơn ai khác, bà ấy hết lòng vì tôi. Thật hạnh phúc khi có một người như bà ấy ở bên cạnh.”

Người Mẹ Đáng Kính quan tâm vô hạn đến binh sĩ của Quân đội Nhân dân. Biết rằng đất nước đang trong tình thế “khó khăn”, bà thể hiện nỗi quan tâm bằng cách hỏi han xem binh lính có đủ xà phòng và các nhu yếu phẩm khác hay không. Giống như Kim Jong-il khi còn là một xạ thủ trẻ đi cùng cha, và giống như người mẹ được tôn sùng của chính Kim Jong-il, omonim được miêu tả là một xạ thủ giỏi, sẵn lòng đưa ra lời khuyên cho binh lính về cách tác xạ tốt hơn. “Các em nên tập bắn trúng một vật thể đang chuyển động,” bà được cho là đã khuyên nhủ những người lính mà bà đến thăm.

Tại sao tất cả những điều đó lại không thể áp dụng cho Kim Yong-suk, người đã được cha của Kim Jong-il công nhận là vợ của ông? Suy nghĩ của các nhà phân tích là Kim Yong-suk dường như đã bị bỏ rơi, ít nhiều, và không nhận được nhiều thời gian có chất lượng như Ko Yong-hui với Đồng chí Tối cao Kính yêu. Tạp chí trích dẫn lời của người đào thoát cấp cao Hwang Jang-yop rằng, “Người thừa kế phải là con của người phụ nữ mà nhà vua sủng ái, và đúng là Kim Jong-il yêu Ko Yong-hui nhất.”

Cần lưu ý rằng tám năm mà Ko Yong-hui được cho là đã tháp tùng Kim Jong-il trong các chuyến thăm đơn vị quân đội tiền tuyến bắt đầu gần như chính xác vào thời điểm tháng 7 năm 1994, khi Kim Il-sung qua đời. Có lẽ trước đó Kim Jong-il đã do dự không muốn công khai Ko Yong-hui vì sợ gây ra cuộc tranh luận khó xử về giá trị gia đình với cha mình. Tuy nhiên, giờ đây khi chính ông ta đã là “Đồng chí Tối cao Kính yêu”, ông ta có thể sắp xếp để dư luận chuyển hướng công nhận bất cứ ai ông ta chọn là cục cưng của mình.

Các chuyên gia tư vấn của tạp chí Hàn Quốc đặc biệt tập trung vào một cụm từ trong bài báo của Quân đội Nhân dân, nói rằng người Mẹ Đáng Kính giấu tên “sát cánh với đồng chí Tổng tư lệnh vai kề vai”. Họ lập luận rằng điều đó dường như ám chỉ đến một người vợ hoặc thiếp. Và nếu bài báo muốn ám chỉ người vợ hợp pháp Kim Yong-suk, họ tự hỏi, tại sao những người làm công tác tuyên truyền lại không nêu thẳng tên bà ta?

Một lập luận khác sâu hơn cho rằng vì Người Mẹ Đáng Kính không phải là người vợ hợp pháp Kim Yong-suk của Kim Jong-il nên không cần thiết phải thần thánh hóa một người phụ nữ mà con của bà không thể được thừa kế. Kim Yong-suk chỉ sinh được một cô con gái, Kim Sol-song. Tuyên truyền về việc kế vị đến đời thứ ba đặc biệt nhắc đến một người cháu trai của Kim Il-sung.

Khi đó, “Người Mẹ Đáng kính” – cũng giống như “Trung tâm Đảng Quang vinh” (Biệt danh của Kim Jong-il trước khi ông đươc xác định là người kế vị) của những năm 1970 – được cho là phải được công nhận và tuân phục trước tiên, chỉ được nhận diện sau khi mọi người đã quen với ý tưởng có một vị thần mới xuất hiện trong thị trấn.

Cho dù như thế, hãy xem xét điều này: Kim Jong-il đã cân nhắc các con của mình và đánh giá Sol-song – người mà như chúng ta đã thấy trước đó, thường xuyên tháp tùng và cố vấn cho ông trong các chuyến công du – là người có năng lực và “trung thành” nhất trong số họ? Một bài báo trên tờ nhật báo hàng đầu Hàn Quốc Chosun Ilbo đã trích dẫn một nguồn tin giấu tên mô tả Sol-song không chỉ là người thường xuyên đi cùng cha trong các chuyến công du để đưa ra chỉ đạo trực tiếp mà còn là con gái cưng của bố. Xinh đẹp (giống mẹ, bà Kim Yong-suk, người vợ chính thức), Sol-song cũng được cha yêu mến  “vì bản tính tốt bụng và hiền lành”, nguồn tin tờ báo cho biết. Cô ấy rất khiêm tốn. Là sinh viên kinh tế chính trị tại Đại học Kim Il-sung, cô ấy luôn đòi xuống xe cách khuôn viên trường khoảng trăm mét rồi đi bộ quãng đường còn lại để không tỏ ra kiêu kỳ mình là con gái của nhà lãnh đạo.

Thêm vào đó, Sol-song, sinh năm 1974, được coi là một chuyên gia kinh tế. Bài báo không đề cập đến khả năng đào tạo đại học của cô trong lĩnh vực này có tốt hơn của cha cô không, vì cô đã tốt nghiệp đại học trong khoa của ông ấy tại KISU. Nhưng có thể cô ấy có gia sư riêng. Có thể dưới một cái tên giả, cô ấy đã tham gia một nhóm sinh viên Triều Tiên sang Úc học quản trị kinh doanh kiểu phương Tây.

Dù sao đi nữa, nguồn tin của Chosun Ilbo cho biết rằng trong các chuyến thị sát, người ta thường nhìn thấy Kim Jong-il “quay xuống hỏi ý kiến của Sol-song, đang đứng phía sau lưng ông, sau khi nhận người giám sát báo cáo. Những cảnh trao đổi đáp trả giữa cha con về kinh tế thỉnh thoảng xuất hiện trong các bộ phim tài liệu của Triều Tiên.”

Bài báo kết luận: “Một số người cho rằng việc cả Sol-song và Jong-nam cùng tháp tùng Kim Jong-il trong các chuyến thị sát tại chỗ là bước chuẩn bị cho họ đảm nhận những vai trò riêng biệt với tư cách là người kế vị chế độ.” Giống như cô của mình, Kim Kyong-hui, em gái của Kim Jong-il và là người đứng đầu ngành công nghiệp nhẹ của đảng, “Sol-song có thể đảm nhiệm lĩnh vực kinh tế.”

Thật ra, nếu nghĩ từ góc nhìn của Kim Jong-il, tại sao không thể phong cô ấy là Mẹ Đáng Kính (có lẽ cô ấy là một người con gái ngoan đến nỗi đã cắt móng chân cho ông, nhờ đó “sát cánh với ông vai kề vai”) – hay ca ngợi mẹ cô, Kim Yong-suk, theo cách đó? Khi đó, Sol-song cuối cùng có thể trị vì – một mình hoặc cùng với Vị Tướng Trẻ hay một anh em cùng cha khác mẹ nào khác. Sẽ rất dễ dàng để ra lệnh cho các nhà tuyên truyền điều chỉnh lời nhận xét được cho là của cố Lãnh tụ Vĩ đại về “cháu trai” để từ đó trở đi được đọc là “cháu” hoặc “các cháu”.

Việc chỉ định con gái làm người kế vị sẽ phù hợp với những nỗ lực mà Kim Jong-il đã thực hiện vào đầu sự nghiệp của mình nhằm giảm thiểu sự phân biệt đối xử với phụ nữ. Và làm như vậy – không phải là vấn đề nhỏ đối với ông ta – ông ta sẽ thỏa mãn khi đánh bại được, thêm một lần nữa, hướng suy đoán của hầu hết những người tưởng rằng đã hiểu rõ ông ta.

Mô hình quân chủ châu Á mà Kim Jong-il từng nói với Madeleine Albright rằng ông muốn noi theo, Thái Lan, là một chế độ quân chủ lập hiến chứ không phải quân chủ chuyên chế kể từ cuộc cách mạng năm 1932. Tuy nhiên, khi sống ở đó với tư cách là tình nguyện viên của Tổ chức Hòa bình (Peace Corps) vào những năm 1960 và sau đó nhiều thập kỷ sau với tư cách là một nhà báo, tôi đã bắt gặp một sự tôn kính sâu sắc, lỗi thời trong dân chúng đối với hoàng gia. Thỉnh thoảng, nhà vua sẽ triệu tập các chính trị gia đang xung đột và khiển trách họ, nhấn mạnh rằng họ phải giải quyết những rắc rối mà họ đã gây ra và quan tâm đến phúc lợi của người dân. Lo lắng về tình trạng tắc nghẽn giao thông khủng khiếp mỗi khi đoàn tùy tùng hoàng gia đi vào đường phố Bangkok trong giờ cao điểm, nhà vua có thể đề xuất xây dựng một đường cao tốc mới hoặc một cây cầu bắc qua sông. Nhưng phần lớn thời gian, ngài dành việc quản lý đất nước cho một thủ tướng đươc lựa chọn bởi một quốc hội được bầu cử tương đối dân chủ.

Tôi không chắc liệu cá nhân Kim Jong-il có thể dễ dàng chuyển đổi từ chế độ quân chủ chuyên chế sang chế độ quân chủ hạn chế kiểu Thái Lan hay không – mặc dù vai trò hạn chế đó có thể là điều ông ta nghĩ mình đang đảm nhiệm vào năm 1996 khi ông than phiền về hiệu quả làm việc yếu kém của các cấp dưới mà ông ta giao phó việc quản lý kinh tế. Có vẻ như một người đại diện trẻ hơn của triều đại – có lẽ là một người được đào tạo ở Thụy Sĩ, giống như Quốc vương Bhumibol Adulyadej của Thái Lan  – có thể thành công.

Phòng trường hợp hiếm hoi Kim Jong-il có thể triệu tập tôi đến Bình Nhưỡng với tư cách là cố vấn hướng dẫn ông ấy cách áp dụng mô hình Thái Lan, tôi đã soạn sẵn một bản ghi nhớ cho ông ấy:

 

Thưa Chủ tịch, cho phép tôi tóm tắt lại những điểm tôi đã nêu trong cuộc thảo luận ngày hôm qua. Tôi đã khuyến nghị rằng nếu con trai ngài, Jong-un, hung dữ như những gì chúng ta đã nghe, thì ngài nên gạt bỏ cậu ta làm người kế vị. Xin thứ lỗi cho tôi vì sự so sánh khó chịu này, nhưng Saddam Hussein đã chọn Uday và Qusay – và hãy nhìn xem họ đang ở đâu bây giờ. Vì ý định của ngài là chọn một vị quân vương hiện đại, có quyền lực hạn chế thay vì một nhà độc tài, ngài nên chọn không phải người cứng rắn nhất mà người nhân đạo nhất. Người kế vị được chọn sau đó nên làm việc không ngừng nghỉ và tận tâm để cải thiện đời sống của người dân.

Ở Thái Lan, như tôi đã nói, người dân đặc biệt yêu mến một người con gái của Đức vua Bhumipol. Nhưng trong khi Công chúa Sirinthorn, người có tấm lòng nhân hậu, được ngưỡng mộ sâu sắc vì những việc làm từ thiện của mình, thì anh trai của bà lại là người đứng đầu trong danh sách kế vị ngai vàng khi triều đại của vị vua đương nhiệm được người dân vô cùng yêu mến kết thúc.

Trong trường hợp của DPKK (Vương quốc Dân chủ Nhân dân Triều Tiên – tôi hy vọng mình không quá đường đột khi nêu tên này), ngài chưa công khai sự lựa chọn chính thức và do đó vẫn có thể xem xét nâng tầm vị thế của cô con gái vốn nổi tiếng là khiêm tốn của ngài, Sol-song. Với kiến ​​thức về các vấn đề kinh tế quan trọng đối với thần dân, cô ấy có thể trở thành một vị quân vương có thể chiếm được trái tim và khối óc của mọi người.

Giả sử con gái ngài có tầm cỡ như công chúa Thái Lan, ngài thậm chí có thể tránh được chi phí cho một chiến dịch tuyên truyền hoàn toàn mới để tạo sự kính trọng cho cô ấy. Bằng cách nào? Khi hướng dẫn các nhà văn trẻ, tôi thường truyền đạt (tất nhiên, ngoài những nhận xét sắc bén của riêng ngài về tầm quan trọng của việc nắm bắt “hạt mầm” của một tác phẩm) lời khuyên rằng họ “hãy cho chúng tôi thấy; đừng chỉ kể cho chúng tôi nghe.” Bằng cách áp dụng nguyên tắc đó vào nghệ thuật trị nước, hãy cho thấy sự vĩ đại của cô ấy thay vì chỉ kể về nó, con gái của ngài có thể truyền cảm hứng cho người dân tự mình tái sử dụng những khẩu hiệu tuyên truyền cũ theo sáng kiến của riêng họ. Bằng cách đó, họ sẽ tiếp tục tin vào những khẩu hiệu đó bất chấp sự can thiệp của những ảnh hưởng nước ngoài có thể khiến họ hoài nghi. “Dưới sự chăm sóc yêu thương của người mẹ lãnh đạo” nghe hay đấy chứ?

Tôi không biết nhiều về các ứng viên khác. Có lẽ một trong số họ xứng đáng đóng vai trò Lãnh tụ Đáng kính và Kính yêu hơn con gái ngài. Tôi chỉ đơn giản đề nghị, một cách mạnh mẽ, rằng khi đánh giá họ, ngài nên sử dụng tiêu chí nhân đạo.

Như chúng ta đã thảo luận, điểm thứ hai là người thừa kế được chỉ định sẽ lên ngôi càng sớm càng tốt, để có thể cải thiện triển vọng thành công của quá trình chuyển đổi kinh tế và sự tồn tại của triều đại Kim – thậm chí có thể kéo dài hàng nghìn năm, như những lời bài hát bất hủ trong “Bài ca Thiên đường” đã miêu tả.

Một khi vượt qua được những khó khăn tồi tệ nhất của nền kinh tế hiện tại và khủng hoảng ngoại giao, giao nhiệm vụ điều hành đất nước cho các quan chức có năng lực và đáng tin cậy, ngài có thể thoái vị và nghỉ hưu ở Cannes hoặc Hollywood, đạt được bước đột phá trong quan hệ với Hoa Kỳ.

À, chiếc xe của tôi đã đến rồi, đang đợi trong đường hầm để đưa tôi trở lại. Tạm biệt, chào Chủ tịch. Mong rằng tương lai sẽ mang đến những điều tốt đẹp nhất cho ngài và người dân của ngài..

Bản đồ Bắc Triều Tiên

Dịch xong ngày 26 tháng 6 năm 2026

 

Ghi chú từ tham khảo Chat GPT : Vậy là việc quan sát trực tiếp của tay đầu bếp Nhật của Kim Jong-il cho kết quả chính xác hơn là quá trình nghiên cứu tâm lý nhà lãnh tụ kính yêu của tác giả bộ sách dày cộm đầy dẫy chi tiết này. Rốt cục là Kim Jong-il đã nhường ngôi cho Kim Jong-Un vào cuối năm 2011. Nhưng bù lại, tác giả đã đúng khi nêu ra những hậu quả mà Triều Tiên và thế giới có thể gánh chịu khi một con người bất thiện lên nắm quyền lực độc tài ở Bình Nhưỡng.

Kể từ khi trở thành lãnh đạo Triều Tiên vào cuối năm 2011, Kim Jong-un đã bị các chính phủ, tổ chức nhân quyền và các nhà điều tra của Liên Hợp Quốc cáo buộc về việc giám sát các hành vi vi phạm nhân quyền nghiêm trọng và đàn áp chính trị.

Một số hành động thường được cho là đặc biệt khắc nghiệt hoặc tàn nhẫn bao gồm:

1. Thi hành án tử hình đối thủ chính trị. Một trong những vụ án nổi tiếng nhất là vụ hành quyết dượng của y, Jang Song-thaek, chồng của cô ruột y, vào năm 2013. Jang từng là một trong những nhân vật quyền lực nhất của chế độ và bị buộc tội phản quốc trước khi bị xét xử và hành quyết nhanh chóng.

Cũng có những báo cáo về việc hành quyết các sĩ quan và quan chức quân đội cấp cao bị cáo buộc bất trung, mặc dù một số tuyên bố cụ thể sau đó đã được chứng minh là khó xác minh do tính bí mật của Triều Tiên.

 

2. Vụ ám sát người anh cùng cha khác mẹ của y.

Năm 2017, anh trai của Kim Jong-un, Kim Jong-nam, bị giết tại sân bay quốc tế Kuala Lumpur bằng chất độc thần kinh VX, một loại vũ khí hóa học bị cấm. Một số chính phủ và cơ quan tình báo kết luận rằng các điệp viên Triều Tiên đã dàn dựng vụ ám sát này. Triều Tiên phủ nhận sự liên quan.

3. Duy trì các trại giam tù chính trị

Các tổ chức nhân quyền và các cuộc điều tra của Liên Hợp Quốc đã báo cáo rằng Triều Tiên tiếp tục vận hành các trại giam chính trị quy mô lớn, nơi các tù nhân và gia đình của họ có thể bị giam giữ mà không được xét xử công bằng. Các cựu tù nhân đã mô tả về lao động cưỡng bức, tra tấn, bỏ đói và điều kiện sống khắc nghiệt.

Báo cáo năm 2014 của Ủy ban Điều tra Nhân quyền Liên Hợp Quốc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên kết luận rằng tội ác chống nhân loại có thể đã được thực hiện trên quy mô lớn.

4. Hạn chế nghiêm ngặt về tự do

Dưới thời Kim Jong-un, Triều Tiên vẫn là một trong những xã hội bị kiểm soát chặt chẽ nhất thế giới. Chính phủ hạn chế:

Tự do ngôn luận

Tự do tôn giáo

Phương tiện truyền thông độc lập

Truy cập Internet

Tự do đi lại

Công dân có thể phải đối mặt với hình phạt nghiêm khắc nếu chỉ trích chính phủ hoặc sử dụng các phương tiện truyền thông nước ngoài không được phép.

6. Chính sách bắn chết tại chỗ ở biên giới

Đặc biệt trong thời kỳ đại dịch COVID-19, Triều Tiên được cho là đã áp dụng các biện pháp an ninh biên giới cực kỳ nghiêm ngặt. Các nhóm nhân quyền và nguồn tin tình báo Hàn Quốc cho biết đã có lệnh bắn chết người tại chỗ ở một số khu vực biên giới để ngăn chặn việc vượt biên trái phép và lây lan dịch bệnh.

Nhưng những biện pháp tàn bạo không ngăn cấm được những nỗ lực đào thoát, nhất là của các quan chức cao cấp của nhà nước. Nổi tiếng  nhất và làm chính quyền Triều Tiên mất mặt nhất là vụ đào thoát của Thae Yong-ho. Thae Yong-ho là nhà ngoại giao cấp cao của Triều Tiên tại London, cùng vợ và các con đào thoát sang Hàn Quốc vào năm 2016. Ông không chỉ là một thư ký thông thường mà giữ chức Tham tán Công sứ, đồng thời là nhân vật đứng thứ hai tại Đại sứ quán Triều Tiên ở Anh. Vụ việc gây chú ý lớn vì ông thuộc nhóm quan chức cấp cao nhất của Bình Nhưỡng từng đào thoát sang miền Nam.

Ông sinh năm 1962, được đào tạo chuyên sâu về ngoại ngữ và hoạt động đối ngoại. Ông từng công tác tại một số cơ quan ngoại giao Triều Tiên ở châu Âu. Năm 2013, ông trở lại London và đảm nhiệm chức vụ cấp cao tại đại sứ quán.

Nhiệm vụ công khai của ông bao gồm quảng bá hình ảnh Triều Tiên, phản bác những chỉ trích của phương Tây và xử lý một số công việc ngoại giao, lãnh sự.

Điểm đáng chú ý là ông từng nhiều lần phát biểu trước công chúng Anh để bảo vệ chính quyền Bình Nhưỡng, nên việc ông bỏ trốn càng khiến dư luận bất ngờ.

7. Tiếp tục phát triển vũ khí hạt nhân và tên lửa xuyên lục địa, và thử nghiệm hống hách trên bầu trời Nhật Bản, trong khi nhiều người dân vẫn phải đối mặt với tình trạng thiếu lương thực kinh niên và khó khăn kinh tế.

Ngoài ra, một trong các chỉ trích gay gắt nhất đối với Kim Jong-un là y nhiều lần điều chỉnh hiến pháp Triều Tiên nhằm cứng cỏi quyền lực và chuẩn y các chính sách của mình.

Đáng chú ý nhất là các ví dụ sau:

1. Củng cố vị thế của chính mình với tư cách là người đứng đầu nhà nước (2019)

Năm 2019, các sửa đổi hiến pháp đã mở rộng quyền hạn của chủ tịch Ủy ban Quốc vụ viện, chức vụ do Kim Jong-un nắm giữ. Hiến pháp sửa đổi đã xác định rõ hơn y là người đại diện cho nhà nước và là người đứng đầu nhà nước trên thực tế, tăng cường quyền lực chính thức của y cả trong nước và quốc tế.

2. Biến vũ khí hạt nhân thành nguyên tắc hiến pháp (2023)

Một sửa đổi hiến pháp lớn vào năm 2023 đã đưa chính sách vũ khí hạt nhân của Triều Tiên vào nội dung của hiến pháp. Bản sửa đổi tuyên bố phát triển lực lượng hạt nhân là nhiệm vụ thường trực của nhà nước và mô tả tình trạng hạt nhân của đất nước là không thể đảo ngược.

3. Từ bỏ mục tiêu của Thống nhất Triều Tiên (2024)

Có lẽ sự thay đổi mạnh mẽ nhất diễn ra vào năm 2024 khi Kim Jong-un kêu gọi loại bỏ điều khoản trong hiến pháp coi Triều Tiên và Hàn Quốc là một dân tộc duy nhất hướng đến sự thống nhất cuối cùng. Y ra lệnh loại bỏ các điều khoản liên quan đến “thống nhất hòa bình” và những khái niệm tương tự. Trong nhiều thập kỷ, ngay cả cha và ông nội của Kim cũng luôn coi thống nhất đất nước là mục tiêu hiến pháp chính thức. Kim Jong-un đã phá vỡ truyền thống đó.

4. Chỉ định Hàn Quốc là “Quốc gia Thù địch”

Theo chỉ thị của Kim Jong-un, Triều Tiên đã sửa đổi hiến pháp để coi Hàn Quốc là một quốc gia thù địch thay vì một đối tác cho việc thống nhất trong tương lai. Truyền thông nhà nước đã liên kết các hành động tiếp theo – bao gồm cả việc cắt đứt các tuyến giao thông – với lập trường hiến pháp mới này. Nhưng vậy y đã đánh đồng chính quyền “tay sai” Hàn Quốc với nhân dân Hàn Quốc. Có lẽ vì y biết tỏng rằng luận điệu tuyên truyền của bộ máy y cho rằng nhân dân Hàn Quốc luôn chống đối với chính quyền Seoul tay sai Mỹ chỉ là một trò lừa đảo lố bịch. Với sửa đổi này, có lẽ nhờ đó y có thể không bị nhân dân mình lên án khi sẵn sàng bấm nút hạt nhân trút xuống miền Nam.

Nếu đúng là “Lưới trời tuy thưa nhưng khó lọt” hay “Ông Trời có mắt” như niềm tin truyền thông của dân tộc ta, thì sau những Commodus, Hitler, Mussolini, Nicholas Ceaucescu, và gần đây hơn Saddam Hussein, Gaddafi . . . khi nào Kim Jong-un sẽ đến lượt.