Nghiên Cứu Lịch Sử

Các Cuộc Chiến Tranh Vĩ Đại Nhất trong Lịch Sử (Bài 3)

Năm 718, quân Hồi giáo vượt qua dãy núi Pyrenees, xâm lược Aquitaine và miền nam nước Pháp và chiếm thành phố Narbonne. Đến năm 730, một lực lượng lớn hơn đã tiến xa về phía bắc đến tận Poitiers, ở miền trung tây nước Pháp. Tại đó họ bị quân Frank dưới quyền Charles Martel đánh bại vào năm 732. Tiếp tục đọc →

Lược sử các Giáo Hoàng- Bài 1

Trong khi một số giáo hoàng từng được ngưỡng mộ và tôn trọng, những người khác lại bị ghét bỏ đến mức đám tang của họ bị gián đoạn và tượng của họ bị phá bỏ sau khi họ qua đời. Một số giáo hoàng biểu hiện các triệu chứng hoang tưởng và rối loạn tâm thần lâm sàng và nhiều vị là kẻ thù của tự do và tiến bộ, gây chia rẽ hơn là đoàn kết. Câu chuyện của họ là một câu chuyện phức tạp và mâu thuẫn. Tiếp tục đọc →

Những cánh đồng máu : Tôn Giáo và Lịch Sử Bạo Lực (Bài 1)

Không tôn giáo nào trở thành “tôn giáo thế giới” nếu không có sự bảo trợ của một đế chế hùng mạnh về quân sự, và do đó, mỗi tôn giáo sẽ phải phát triển một hệ tư tưởng đế quốc. Nhưng tôn giáo đã góp phần vào bạo lực ở các quốc gia mà nó gắn bó chặt chẽ ở mức độ nào ? Chúng ta có thể đổ lỗi cho chính tôn giáo bao nhiêu về lịch sử bạo lực của con người? Tiếp tục đọc →

Vận mệnh đứt đoạn: Lịch Sử Thế Giới Qua Mắt Người Hồi Giáo- Bài 1

Tamim Ansary Trần Quang Nghĩa dịch LỜI GIỚI THIỆU Thế Giới Hồi Giáo Ngày Nay Lớn lên tại Afghanistan Hồi giáo, từ rất sớm tôi đã tiếp thu câu chuyện thế giới sử hoàn toàn khác với câu chuyện mà các học sinh Âu châu và Mỹ châu nghe hàng ngày. Tuy nhiên, vào thời … Tiếp tục đọc →

Iraq cổ đại (Phần 1)

Chương 1 : BỐI CẢNH ĐỊA LÝ Georges Roux Trần Quang Nghĩa dịch Có lẽ không ở đâu mà địa lý có ảnh hưởng đối với lịch sử rõ ràng được minh chứng như trong nhóm các xứ sở trải dài từ Biển Địa Trung Hải đến bình nguyên và bộ phận thuộc Iran mà … Tiếp tục đọc →

Người La Mã- Phần 2

Phần II: Sống Đời Đáng Sống Guy de la Bedoyere Trần Quang Nghĩa dịch Trong phần này . . . Thế giới La Mã là một hệ thống __ đúng ra, là hệ thống đầu tiên trong lịch sử nhân loại __ tác động hầu như đến mỗi người thuộc Đế chế La Mã. Hệ thống … Tiếp tục đọc →

Người Hy Lạp cổ đại- Phần I

Stephen Batchelor Trần Quang Nghĩa dịch Mục Lục Tổng Quát Phần I: Quay Ngược Thời Gian Chương 1: Khi nào, Ở đâu, Cái gì, Ai? Gặp gỡ người Hy Lạp cổ Chương 2: Đối mặt nền văn minh tiền sử: người Minoan và Mycenia Chương 3: Thắp sáng thời kỳ tăm tối của Cổ Hy … Tiếp tục đọc →

Người Ai Cập cổ đại

Charlotte Booth Trần Quang Nghĩa dịch Giới Thiệu Phần I: Giới Thiệu Người Ai Cập Cổ Đại Phong cảnh và hệ sinh thái của Ai Cập là nền tảng trong việc hình thành nền văn minh và cốt lõi trong việc hiểu được văn hóa, nhà nước, và ngay cả tôn giáo đã phát triển … Tiếp tục đọc →

Lịch Sử Nghệ Thuật- Phần 1

Jesse Bryant Wilder Trần Quang Nghĩa dịch Giới thiệu Mục đích của tôi khi viết Lịch Sử Nghệ Thuật là viết hữu dụng, đọc hấp dẫn, và thuận tiện như sách hướng dẫn du lịch. Sách này đề cập đến phần lớn sử nghệ thuật, nhưng không phải là tất cả. Tộí tập trung vào … Tiếp tục đọc →

Hatchepsut- Nữ Pharaoh (Phần 2)

Joyce Tyldesley Trần Quang Nghĩa dịch CHƯƠNG 2 MỘT GIA ĐÌNH MẠNH MẼ: TUTHMOSIS Bản thân Vua [Ahmose] đã nói rằng ‘Ta nhớ mẹ của mẹ ta, mẹ của cha ta. Vợ của Đại vương và Mẹ của Đại vương, Tetisheri người công minh. Hiện bà có một ngôi mộ nằm trên đất tỉnh Thebes và … Tiếp tục đọc →

Jerusalem: Những thăng trầm lịch sử – Phần 2

Simon Sebag Montefiore Trần Quang Nghĩa dịch CHƯƠNG 7 NGƯỜI MACEDON (336–166 TCN) ALEXANDER ĐẠI ĐẾ Trong vòng ba năm sau khi vua cha băng hà vào năm 336 TCN, Alexander đã hai lần đánh bại vua Ba Tư Darius III, buộc y phải rút quân về đông. Lúc đầu Alexander không truy đuổi, mà hành … Tiếp tục đọc →

50 sự kiện bạn cần biết về Lịch Sử Thế Giới- Phần 2

Ian Crofton Trần Quang Nghĩa dịch 06 SỰ BÀNH TRƯỚNG CỦA QUYỀN LỰC LA MÃ Trong tất cả các đế chế hùng mạnh, đế chế La Mã là đế chế hùng mạnh nhất và lâu dài nhất. Người Hy Lạp đã truyền bá văn hóa xa rộng sau những cuộc chinh phục của Alexander Đại Đế, … Tiếp tục đọc →

Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ (Phần 1)

C.W. Ceram Nguyên tác tiếng Đức Trần Quang Nghĩa dịch từ bản tiếng Anh của E.B. Garside và Sophie Wilkins Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ (Phần 2) Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ (Phần 3) Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ … Tiếp tục đọc →

Washington can thiệp thế nào vào bầu cử Brazil 2026 ?

Hơn hai tuần nữa Brazil sẽ bỏ phiếu vòng hai bầu tổng thống, sau vòng đầu 04/10/2026 với kết quả bất ngờ là ứng cử viên cực hữu Flávio Bolsonaro vượt lên dẫn đầu, với 47% so với 45% của tổng thống mãn nhiệm cánh tả Lula da Silva. Khả năng Mỹ can thiệp … Tiếp tục đọc →

Giữa tàn tích của đế chế: Nhật Bản đầu hàng và trận chiến châu Á thời hậu chiến- Bài 2

Người Nhật đã chi hàng triệu đô la để phát triển Mãn Châu Quốc, thành phố Kirin (giờ là Cát Lâm) với các tòa nhà hiện đại. Tiếp tục đọc →

Bắc Triều Tiên và Triều Đại Kim (Bài 34)

Khi phỏng vấn những người đào thoát từ Triều Tiên, tôi nhanh chóng nhận ra rằng khá nhiều người trong số họ từng làm những nghề hiếm gặp trước đây. Họ là thương nhân, trong một số trường hợp là doanh nhân. Họ thường kiếm được thu nhập rất lớn từ việc mua bán, trao đổi, sản xuất. Tiếp tục đọc →

Lịch sử Việt Nam thời tự chủ: Gia Long (Bài 11)

Ban chiếu sai Tổng trấn thành Gia Định là Lê Văn Duyệt và Hiệp tổng trấn là Ngô Nhân Tĩnh điều động thủy binh hơn 13.000 người đưa quốc vương Chân Lạp Nặc Chăn về nước. Ngày mồng 3 [3/5/1813], quân ta xuất phát từ Gia Định; sứ Xiêm là bọn Phi Nhã Ma Kha A Mặc đem sứ bộ Xiêm đi theo. Tiếp tục đọc →

Trúc Thông khóc kiếp nhân sinh

Thy Sinh Bờ sông vẫn gió Lá ngô lay ở bờ sông Bờ sông vẫn gió Người không thấy về Xin người hãy trở về quê Một lần cuối… một lần về cuối thôi Về thương lại bến sông trôi Về buồn lại đã một thời tóc xanh Lệ xin giọt cuối để dành Trên … Tiếp tục đọc →

Hồ Học Lãm (1884 – 1943)

GS. Chương Thâu-Viện Sử học VN “Ông Hồ Học Lãm là người yêu nước cùng thời với Phan Bội Châu, Đặng Tử Kính, Đặng Thái Thân là những bậc lão thành cách mạng, hết lòng vì nước vì dân. Tuy chưa phải là người cộng sản, nhưng chúng ta cũng coi ông Hồ Học … Tiếp tục đọc →

Lý thuyết, cảm thức và chủ nghĩa trong các hệ hình Văn Hóa

Thy Sinh Khi tiếp cận khái niệm hậu hiện đại của các học giả phương Tây, chúng tôi nhận ra sự phân mảnh ngay trên bình diện lý thuyết. Mỗi học giả đóng góp một số quan điểm mà họ phát hiện ra, nhưng không được tổng hợp thành hệ thống học thuyết bởi họ … Tiếp tục đọc →

Việt Đạo: Đạo lý uyên nguyên của tộc Việt.

Tác giả: Ngọc Kinh Lang Hoàn & Thích Quán Thông cộng viết Theo các nguồn sử liệu đáng tin cậy,[1] đạo Phật truyền vào Việt Nam vào khoảng đầu kỷ nguyên dương lịch, cho đến Khương Tăng Hội (sanh khoảng năm 190 – mất năm 280 sau dương lịch) là vị tăng sĩ có … Tiếp tục đọc →

Có, hay Không có, dòng thiền Tì-ni-đa-lưu-chi tại Việt Nam?

Tuệ Hạnh Đây là một bài khảo luận có tính cách phân tách, thẩm bình và thâu tập hệ luận để nhận định lại giá trị của quyển Đại Nam Thiền Uyển Truyền Đăng Tập Lục (vết tắt ĐNTU), còn gọi là Thiền uyển tập anh (TUTA), hiện tại là tư liệu duy nhất về lịch … Tiếp tục đọc →

Giữa tàn tích của đế chế: Nhật Bản đầu hàng và trận chiến châu Á thời hậu chiến- Bài 1

Ronald H. Spector Trần Quang Nghĩa dịch GIỚI THIỆU Người Mỹ thường có suy nghĩ rằng Thế chiến II đã kết thúc vào ngày 14 tháng 8 năm 1945, khi Nhật Bản đầu hàng vô điều kiện. Tính chất dứt khoát của hành động này dường như được tượng trưng một cách thích hợp trong … Tiếp tục đọc →