Long Phan
Đukanović là chính trị gia đương đại cầm quyền lâu nhất ở châu Âu, giữ các vị trí chủ chốt ở nước này trong hơn 33 năm. Tuy nhiên, ông đã bị đánh bại bởi cựu bộ trưởng kinh tế trung dung 36 tuổi, Jkov Milatović, sau cuộc tranh cử tổng thống diễn ra vào ngày 2/4/2023. Ông là bậc thầy về sự thay đổi. Ông đã thay đổi từ một người cộng sản thành bạn của giới siêu giàu, từ đồng minh của tổng thống Serbia Slobodan Milosevic, thành người đã tách Montenegro khỏi Serbia và đưa nước này gia nhập NATO. Florian Biber, một chuyên gia về Balkan từ Đại học Graz, nói: Đukanović có tay nghề cao hơn và ít mang màu sắc ý thức hệ hơn hầu hết các chính trị gia trong khu vực, điều này cho phép ông định hình lại chương trình nghị sự và chính sách của mình phù hợp. Ông ấy hiểu tầm quan trọng của tính hợp pháp bên ngoài để được coi là người đối thoại đáng tin cậy với các đối tác nước ngoài, đặc biệt là Liên minh châu Âu và Hoa Kỳ và rằng mối quan hệ đối tác chiến lược này cũng mang lại tính hợp pháp ở trong nước. Theo chính sách quan hệ láng giềng tốt đẹp, ông ấy có thể kiếm được tín dụng ở nước ngoài và được coi là nguồn ổn định.
Đukanović trở thành gương mặt đại diện cho thế hệ mới với tư cách là thành viên của nhóm những người cộng sản trẻ kêu gọi những người Montenegro đã mệt mỏi với thế hệ chính trị gia cũ nổi lên sau cái chết của nhà lãnh đạo Nam Tư lâu năm Josip Broz Tito. Ông đã lợi dụng điều này để trở thành người đứng đầu chính phủ trẻ nhất của một quốc gia châu Âu vào năm 1991 ở tuổi 29, năm mà ông ủng hộ hành động quân sự của Nam Tư chống lại Croatia, cho phép các đơn vị Montenegro tham gia bao vây và ném bom cảng lịch sử của Dubrovnik và sự tàn phá khác ở nước cộng hòa Nam Tư cũ. Milo Đukanović đã từng gần như rơi nước mắt cầu xin không làm chứng tại The Hague chống lại cựu tổng thống Serbia và Cộng hòa Liên bang Nam Tư Slobodan Milošević vì sẽ gây tổn hại đến danh tiếng chính trị của ông ở Montenegro. Ông nói: Milosevic không bao giờ cho phép tôi đến quá gần anh ấy và biết những điều quan trọng. Anh ấy chưa bao giờ tin tưởng tôi và tôi chỉ biết về những kế hoạch quan trọng nhất của anh ấy với một số người ở Belgrade. Tôi chỉ muốn thực hiện cải cách trong nước, nhưng thời gian của tôi có hạn và tôi chỉ chiếm đa số nhỏ trong quốc hội. Sau đó, khi thấy các chính sách của Milosevic không ổn, ông đã chuyển sang các cải cách thân phương Tây, mặc dù đất nước của ông vẫn thống nhất với Serbia trong liên bang nhà nước.
Trước khi NATO ném bom Nam Tư năm 1999, ông dần trở nên thân phương Tây. Ông đã cung cấp nơi ẩn náu cho các nhà lãnh đạo phe đối lập Serbia và các phương tiện truyền thông bị cấm xuất bản ở Serbia. Đukanović trở thành một trong số ít các chính trị gia được bầu ở Nam Tư có thể giao tiếp cởi mở với phương Tây. Họ sẵn sàng bỏ qua quá khứ cộng sản của Đukanović và lập trường ủng hộ chiến tranh ban đầu để cho phép ông thường xuyên gặp gỡ các quan chức chính quyền Clinton như Ngoại trưởng Madeleine Albright, Bộ trưởng Quốc phòng William Cohen và Cố vấn An ninh Quốc gia Sandy Berger cũng như Thủ tướng Anh Tony Blair, Ngoại trưởng Anh Robin Cook và Tổng thư ký NATO Javier Solana trong suốt thời kỳ này. Chính vì điều này mà Đukanović đã giúp Montenegro đã thoát khỏi gánh nặng của vụ đánh bom Nam Tư của NATO.
Cuộc hành trình bắt đầu bằng việc từ bỏ một đồng minh cũ đã lên đến đỉnh điểm vào năm 2017 với thành công rực rỡ về mặt ngoại giao. Vào ngày 5/6/2017, Montenegro đã trở thành thành viên thứ 29 của NATO, qua đó đánh dấu bước chuyển lịch sử hướng tới liên minh xuyên Đại Tây Dương trong bối cảnh phe đối lập và chính quyền Moscow phản đối, vốn từ lâu đã phản đối việc mở rộng hơn nữa liên minh quân sự phương Tây. Các quan chức Montenegro cho rằng trước ngày gia nhập NATO, những người theo chủ nghĩa dân tộc Serbia và Nga đang chuẩn bị tiếp quản quốc hội trong cuộc tổng tuyển cử vào tháng 10/2016, gi.ết Đukanović, thủ tướng vào thời điểm đó, và cài đặt một ban lãnh đạo thân Nga ở để ngăn chặn việc gia nhập liên minh. Trong khi Điện Kremlin phủ nhận cáo buộc rằng ‘các cơ quan nhà nước Nga’ có liên quan đến âm mưu bị cáo buộc, 14 bị cáo cùng năm đó đang bị xét xử ở Podgorica.
Sự chú ý của Đukanović không chỉ hướng ra nước ngoài. Ông khéo léo lãnh đạo chính trị nội bộ, chia rẽ phe đối lập, đặc biệt là về các vấn đề tách biệt những người theo chủ nghĩa dân tộc Serbia khỏi phe đối lập theo chủ nghĩa cải cách. Ở Montenegro nhỏ bé, với dân số khoảng 640.000 người, việc duy trì sự kiểm soát dễ dàng hơn so với các nước lớn. Đukanović có thể thể hiện mình là người bảo đảm duy nhất cho sự ổn định ở Montenegro, người đã giành được độc lập, người đã dẫn dắt Montenegro gia nhập NATO và được cộng đồng quốc tế ủng hộ. Ông có thể thể hiện mình tốt hơn phe đối lập, vốn có mối quan hệ tốt hơn với Serbia, phản đối NATO, là người theo chủ nghĩa hoài nghi châu Âu.
Đukanović liên tục phải đối mặt với những cáo buộc về những hành vi bất hợp pháp như đe dọa cử tri và mua phiếu bầu, Thậm chí cũng bị các thẩm phán Ý ở Bari điều tra và buộc tội vào năm 2008 nhưng cáo buộc chống lại ông đã được bãi bỏ vào năm 2009. Những cáo buộc về chủ nghĩa gia đình trị và mối quan hệ không rõ ràng với các ông trùm tiếp tục theo đuổi ông. Một số báo cáo cho biết ông và gia đình là những ông trùm lớn nhất đất nước. Theo Hiệp hội Phóng viên Điều tra Quốc tế (ICIJ), Đukanović đã tích lũy được khối tài sản trị giá hàng trăm triệu đô la, trong khi các thành viên trong gia đình ông được cho là có khối tài sản lên tới hàng chục triệu. Bất chấp tất cả, Đukanović dường như vẫn có khả năng đạt được thành công trong một chiến dịch bầu cử khác. Là một người có chiều cao khoảng 190 cm – với cá tính mạnh mẽ, Đukanović là hiện thân của niềm đam mê Balkan mà nhiều người ở Balkan tìm kiếm ở các nhà lãnh đạo của họ. Saša, một nông dân, cho biết: Đukanović thành công vì nhiều lý do. Ông ấy nhận được sự ủng hộ như vậy trong nhiều năm vì ông ấy có sức thu hút. Mọi người đánh giá cao cách ông ấy lãnh đạo họ và nó vẫn có hiệu quả cho đến nay. Nếu ông ấy có thể nắm quyền lâu như vậy, điều đó có nghĩa là ông ấy có khả năng lãnh đạo.
Theo
Nghiên Cứu Lịch Sử 