Nghiên Cứu Lịch Sử

Các Cuộc Chiến Tranh Vĩ Đại Nhất trong Lịch Sử (Bài 3)

Năm 718, quân Hồi giáo vượt qua dãy núi Pyrenees, xâm lược Aquitaine và miền nam nước Pháp và chiếm thành phố Narbonne. Đến năm 730, một lực lượng lớn hơn đã tiến xa về phía bắc đến tận Poitiers, ở miền trung tây nước Pháp. Tại đó họ bị quân Frank dưới quyền Charles Martel đánh bại vào năm 732. Tiếp tục đọc →

Lược sử các Giáo Hoàng- Bài 1

Trong khi một số giáo hoàng từng được ngưỡng mộ và tôn trọng, những người khác lại bị ghét bỏ đến mức đám tang của họ bị gián đoạn và tượng của họ bị phá bỏ sau khi họ qua đời. Một số giáo hoàng biểu hiện các triệu chứng hoang tưởng và rối loạn tâm thần lâm sàng và nhiều vị là kẻ thù của tự do và tiến bộ, gây chia rẽ hơn là đoàn kết. Câu chuyện của họ là một câu chuyện phức tạp và mâu thuẫn. Tiếp tục đọc →

Những cánh đồng máu : Tôn Giáo và Lịch Sử Bạo Lực (Bài 1)

Không tôn giáo nào trở thành “tôn giáo thế giới” nếu không có sự bảo trợ của một đế chế hùng mạnh về quân sự, và do đó, mỗi tôn giáo sẽ phải phát triển một hệ tư tưởng đế quốc. Nhưng tôn giáo đã góp phần vào bạo lực ở các quốc gia mà nó gắn bó chặt chẽ ở mức độ nào ? Chúng ta có thể đổ lỗi cho chính tôn giáo bao nhiêu về lịch sử bạo lực của con người? Tiếp tục đọc →

Vận mệnh đứt đoạn: Lịch Sử Thế Giới Qua Mắt Người Hồi Giáo- Bài 1

Tamim Ansary Trần Quang Nghĩa dịch LỜI GIỚI THIỆU Thế Giới Hồi Giáo Ngày Nay Lớn lên tại Afghanistan Hồi giáo, từ rất sớm tôi đã tiếp thu câu chuyện thế giới sử hoàn toàn khác với câu chuyện mà các học sinh Âu châu và Mỹ châu nghe hàng ngày. Tuy nhiên, vào thời … Tiếp tục đọc →

Iraq cổ đại (Phần 1)

Chương 1 : BỐI CẢNH ĐỊA LÝ Georges Roux Trần Quang Nghĩa dịch Có lẽ không ở đâu mà địa lý có ảnh hưởng đối với lịch sử rõ ràng được minh chứng như trong nhóm các xứ sở trải dài từ Biển Địa Trung Hải đến bình nguyên và bộ phận thuộc Iran mà … Tiếp tục đọc →

Người La Mã- Phần 2

Phần II: Sống Đời Đáng Sống Guy de la Bedoyere Trần Quang Nghĩa dịch Trong phần này . . . Thế giới La Mã là một hệ thống __ đúng ra, là hệ thống đầu tiên trong lịch sử nhân loại __ tác động hầu như đến mỗi người thuộc Đế chế La Mã. Hệ thống … Tiếp tục đọc →

Người Hy Lạp cổ đại- Phần I

Stephen Batchelor Trần Quang Nghĩa dịch Mục Lục Tổng Quát Phần I: Quay Ngược Thời Gian Chương 1: Khi nào, Ở đâu, Cái gì, Ai? Gặp gỡ người Hy Lạp cổ Chương 2: Đối mặt nền văn minh tiền sử: người Minoan và Mycenia Chương 3: Thắp sáng thời kỳ tăm tối của Cổ Hy … Tiếp tục đọc →

Người Ai Cập cổ đại

Charlotte Booth Trần Quang Nghĩa dịch Giới Thiệu Phần I: Giới Thiệu Người Ai Cập Cổ Đại Phong cảnh và hệ sinh thái của Ai Cập là nền tảng trong việc hình thành nền văn minh và cốt lõi trong việc hiểu được văn hóa, nhà nước, và ngay cả tôn giáo đã phát triển … Tiếp tục đọc →

Lịch Sử Nghệ Thuật- Phần 1

Jesse Bryant Wilder Trần Quang Nghĩa dịch Giới thiệu Mục đích của tôi khi viết Lịch Sử Nghệ Thuật là viết hữu dụng, đọc hấp dẫn, và thuận tiện như sách hướng dẫn du lịch. Sách này đề cập đến phần lớn sử nghệ thuật, nhưng không phải là tất cả. Tộí tập trung vào … Tiếp tục đọc →

Hatchepsut- Nữ Pharaoh (Phần 2)

Joyce Tyldesley Trần Quang Nghĩa dịch CHƯƠNG 2 MỘT GIA ĐÌNH MẠNH MẼ: TUTHMOSIS Bản thân Vua [Ahmose] đã nói rằng ‘Ta nhớ mẹ của mẹ ta, mẹ của cha ta. Vợ của Đại vương và Mẹ của Đại vương, Tetisheri người công minh. Hiện bà có một ngôi mộ nằm trên đất tỉnh Thebes và … Tiếp tục đọc →

Jerusalem: Những thăng trầm lịch sử – Phần 2

Simon Sebag Montefiore Trần Quang Nghĩa dịch CHƯƠNG 7 NGƯỜI MACEDON (336–166 TCN) ALEXANDER ĐẠI ĐẾ Trong vòng ba năm sau khi vua cha băng hà vào năm 336 TCN, Alexander đã hai lần đánh bại vua Ba Tư Darius III, buộc y phải rút quân về đông. Lúc đầu Alexander không truy đuổi, mà hành … Tiếp tục đọc →

50 sự kiện bạn cần biết về Lịch Sử Thế Giới- Phần 2

Ian Crofton Trần Quang Nghĩa dịch 06 SỰ BÀNH TRƯỚNG CỦA QUYỀN LỰC LA MÃ Trong tất cả các đế chế hùng mạnh, đế chế La Mã là đế chế hùng mạnh nhất và lâu dài nhất. Người Hy Lạp đã truyền bá văn hóa xa rộng sau những cuộc chinh phục của Alexander Đại Đế, … Tiếp tục đọc →

Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ (Phần 1)

C.W. Ceram Nguyên tác tiếng Đức Trần Quang Nghĩa dịch từ bản tiếng Anh của E.B. Garside và Sophie Wilkins Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ (Phần 2) Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ (Phần 3) Thần linh, mồ mã và học giả- Câu chuyện khảo cổ … Tiếp tục đọc →

Sử thi Odyssée thi hào Homère- Thiên trường ca bất tử nhân loại- Bài 9

THI CA KHÚC IX: UY LĨNH RỜI ĐẢO PHAN XUYÊN ĐỂN QUÊ HƯƠNG AN THẠCH Nhất Uyên Phạm Trọng Chánh chuyển ngữ TÓM LƯỢC : Mọi người trong triều đình vua An Chính Vương say mê chuyện ly kỳ của Uy Lĩnh. Vua mời mọi người dự buổi chiêu đãi Uy Lĩnh lần cuối. Hôm sau đưa … Tiếp tục đọc →

Cách mạng 1989: Sự sụp đổ của đế chế Xô viết- Phần 3

PHẦN BA: CÁCH MẠNG Tác giả Victor Sebastyen Trần Quang Nghĩa dịch HAI MƯƠI SÁU CUỘC CHIẾN NGÔN TỪ Budapest, chủ nhật, ngày 1 tháng 1 năm 1989 CÁC SĨ QUAN QUÂN BÁO trong cả hai siêu cường càng lúc càng lo lắng về các cuộc điều quân chưa có tiền lệ dọc theo đường biên … Tiếp tục đọc →

Xác định thời gian tự sự trong Vũ Trung Tuỳ Bút theo các chiếu ứng Thiên Mở Đầu với toàn sách

Lê Thời Tân Khởi dẫn Vũ trung tùy bút (《雨中隨筆》) gồm 90 thiên văn xuôi Hán văn Việt Nam. Đây dường như là một văn tập tập hợp các thiên/bài tản văn từng viết rải rác đây đó tản mạn qua năm tháng của Phạm Đình Hổ (范廷琥1768 – 1839). Và rồi vào một lúc … Tiếp tục đọc →

Phải chăng Di Truyền Học bất lực trước việc khám phá lịch sử cư dân Đông Á

Hà Văn Thuỳ Khám phá lịch sử hình thành dân cư Đông Á là thách thức lớn nhất của sử học hiện đại. Do thiếu phương tiện, thế kỷ XX đã thất bại, dẫn tới lịch sử các quốc gia phương Đông bị viết sai. Sang thế kỷ XXI, di truyền phân tử vào cuộc, … Tiếp tục đọc →

Hoạt động Khoa học Xã hội Nhân văn trong bối cảnh 4.0 – Nhân “mở” Wikipedie và Baidupedie

Lê Thời Tân Hoạt động khoa học tự nhiên có thể vẫn diễn ra trong điều kiện chiến tranh nhưng hoạt động khoa học nhân văn cần hòa bình và dân chủ. Chúng ta tin tưởng cuộc cách mạnh 4.0 gây dựng một hạ tầng cơ sở dữ liệu và không gian giao lưu mới … Tiếp tục đọc →

Sử thi Odyssée thi hào Homère- Thiên trường ca bất tử nhân loại- Bài 8

THI CA KHÚC VIII TIẾNG HÁT NHÂN NGƯ. QUA EO BIỂN HAI QUÁI VẬT SI LA VÀ SA RIẾP ĂN THỊT BÒ THẦN THÁI DƯƠNG Nhất Uyên Phạm Trọng Chánh chuyển ngữ TÓM LƯỢC : Trở về đảo Bồng Lê, Uy Lĩnh làm lễ an táng Anh Phê Nô trọng thể và Phù Lê dặn dò … Tiếp tục đọc →

Tìm hiểu danh hiệu « Thế giới Thập bát Văn hào » của Trương Vĩnh Ký

Ts. Trần Thanh Ái Có thể nói mà không sợ quá lời rằng ngay cả trong thời đại có nhiều điều kiện thuận lợi cho việc học tập và nghiên cứu như ngày nay, khó lòng tìm ra một học giả có thể sánh với Trương Vĩnh Ký. Tuy nhiên, bên cạnh bảng … Tiếp tục đọc →

Alexandre de Rhodes có nói như thế không?

Từ khá lâu, trong nhiều tài liệu sử học ở nước ta có gán cho nhà truyền giáo Alexandre de Rhodes một câu trích dẫn nặng mùi thực dân. Một số nhà nghiên cứu đã phát hiện ra sự nhầm lẫn nguy hiểm này, nhưng chưa chỉ ra được ngọn nguồn của sự nhầm lẫn đó, khiến sự cải chính chưa đủ sức thuyết phục, và hệ quả là gần đây sự sai lầm đó vẫn còn được nhân rộng ra. Bài viết này nhằm truy nguyên nguồn gốc của câu trích dẫn sai đó, để xác định sự nhầm lẫn đó bắt đầu từ đâu. Tiếp tục đọc →

Về thời gian hiện diện của thương điếm Anh trên Côn Đảo

TS Trần Thanh Ái Đầu thế kỷ 18, Công ty Đông Ấn của Anh đổ bộ lên Pulo Condore, tức Côn Đảo ngày nay, và cho xây dựng một đồn lũy cùng với một nhà kho sau khi đã đóng cửa thương điếm ở Chusan (tức Zhoushan, Trung Hoa). Nhưng sau một thời gian ngắn, … Tiếp tục đọc →

Truyền thuyết “Hồ Hoàn Kiếm”- Một cách đọc liên văn bản

Lê Thời Tân, Nguyễn Văn Phương, Dương Văn Duyên Áp dụng cách đọc liên văn bản văn hóa (thư tịch và truyền khẩu), bài viết triển khai phân tích kết cấu truyền thuyết “Hồ Hoàn Kiếm”. Trên cơ sở đó bài viết cũng đồng thời nêu một phán đoán về tên gọi “Hồ Gươm”. … Tiếp tục đọc →