Nghiên Cứu Lịch Sử

Cách thức Mossad sử dụng phá hoại, chiến tranh mạng, ám sát – và ngoại giao mật – để ngăn chặn một Iran có vũ khí hạt nhân và sắp xếp lại Trung Đông

Yonan Jeremy Bob, Ilan Eyatar

Trần Quang Nghĩa dịch

Vì thiếu chiến lược nên quân đội thất bại, nhưng chiến thắng sẽ đến cùng với kế hoạch vạch ra tỉ mỉ

SÁCH CHÂM NGÔN 11:14

Phương châm của MOSSAD

DIỄN VIÊN CHÍNH

ISRAEL

Yossi Cohen, giám đốc Mossad từ năm 2016 đến năm 2021; một nhân vật có sức thay đổi ở Israel và có thể là ứng cử viên thủ tướng tương lai, ông là kiến ​​trúc sư của cuộc chiến bí mật của Israel chống lại Iran và là một nhân tố chủ chốt trong các cuộc đàm phán dẫn đến Hiệp định Abraham.

Meir Dagan giám đốc Mossad từ năm 2002 đến năm 2011, được biết đến với học thuyết “can thiệp thần thánh” nhằm liên tục đẩy lùi Iran phát triển việc chế tạo bom hạt nhân và đạt được một số đột phá ban đầu sau này trở thành nền tảng khởi  đầu cho Hiệp định Abraham.

Tamir Pardo là giám đốc Mossad từ năm 2011 đến năm 2016, chủ yếu tập trung vào việc thu thập và đánh giá thông tin tình báo, mặc dù vẫn có các hoạt động tấn công trong thời gian ông giữ chức.

David Barnea là giám đốc Mossad từ tháng 6 năm 2021 đến nay, là học trò của Cohen và là kiến ​​trúc sư của chiến dịch năm 2022 nhằm ám sát các quan chức IRGC và các nhà khoa học hạt nhân Iran.

Benjamin Netanyahu thủ tướng Israel từ năm 1996 đến năm 1999, từ năm 2009 đến tháng 6 năm 2021, và một lần nữa từ tháng 12 năm 2022 đến nay, đã bổ nhiệm Cohen làm cố vấn an ninh quốc gia và sau đó là giám đốc Mossad.

Naftali Bennett, thủ tướng Israel từ ngày 13 tháng 6 năm 2021 đến ngày 30 tháng 6 năm 2022, tiếp tục các hoạt động ám sát và mở rộng Hiệp định Abraham để bao gồm cả phòng thủ tên lửa khu vực.

Ehud Olmert là thủ tướng Israel từ năm 2006 đến năm 2009, đã cho phép tiến hành chiến dịch chống Iran của Dagan và bắt đầu một số cuộc tiếp xúc ban đầu với các nước Ả Rập dòng Sunni.

Yair Lapid thủ tướng Israel từ ngày 30 tháng 6 năm 2022 đến tháng 12 năm 2022, đồng thời là bộ trưởng ngoại giao từ ngày 13 tháng 6 năm 2021 đến ngày 30 tháng 6 năm 2022; mở rộng Hiệp định Abraham.

Ron Dermer là cố vấn cá nhân thân cận của Benjamin Netanyahu và là đại sứ Israel tại Hoa Kỳ từ năm 2013 đến năm 2021, là một trong những kiến ​​trúc sư của Hiệp định Abraham.

David Meidan cựu quan chức cấp cao của Mossad.

Sima Shine, cựu giám đốc bộ phận phân tích Iran của Mossad.

Meir Ben Shabbat là người đứng đầu Hội đồng An ninh Quốc gia của Benjamin Netanyahu từ năm 2017 đến năm 2021.

Ronen Levy (tên mã: “Maoz”), cựu điệp viên tình báo Israel, từng làm việc cho Meir Ben Shabbat trong các cuộc đàm phán về Sudan và Morocco và nhân thân của ông chỉ được tiết lộ vào tháng 12 năm 2022 khi ông trở thành tổng giám đốc Bộ  Ngoại giao Israel.

Yarden Vatikai là trợ lý quan hệ công chúng cấp cao của Benjamin Netanyahu trong việc lên kế hoạch “tiết lộ” vụ đánh cắp kho lưu trữ hạt nhân của Iran.

IRAN

Ayatollah Ali Khamenei Lãnh đạo tối cao của Iran từ năm 1989.

Mohsen Fakhrizadeh là cha đẻ của chương trình hạt nhân Iran từ những năm 1990 cho đến khi ông bị ám sát vào năm 2020.

Qasem Soleimani, chỉ huy Lực lượng Quds của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran và là nhân vật quyền lực thứ hai của Iran, bị ám sát vào tháng 1 năm 2020. IRGC là lực lượng quân sự và an ninh tinh nhuệ gồm 190.000 thành viên của chế độ. Lực lượng Quds chịu trách nhiệm hoạt động ở nước ngoài.

Hassan Rouhani là tổng thống Iran từ năm 2013 đến tháng 8 năm 2021 và là người ủng hộ chính của thỏa thuận hạt nhân.

Ebrahim Raisi là tổng thống Iran theo đường lối cứng rắn từ tháng 8 năm 2021 đến nay, chỉ trích thỏa thuận hạt nhân là quá hào phóng với phương Tây.

Mohammad Javad Zarif là Bộ trưởng Ngoại giao Iran từ năm 2013 đến tháng 8 năm 2021 và là nhà đàm phán chính của các thỏa thuận hạt nhân dưới thời Hassan Rouhani.

Hossein Dehghani là Bộ trưởng Quốc phòng Iran từ năm 2013 đến năm 2017, là nhân vật chủ chốt trong việc di chuyển các kho lưu trữ hạt nhân bí mật và lập kế hoạch các biện pháp an ninh để giữ an toàn cho chúng.

CƠ QUAN NĂNG LƯỢNG NGUYÊN TỬ QUỐC TẾ

Rafael Grossi là thanh tra trưởng hạt nhân từ năm 2019 đến nay.

CÁC VIÊN CHỨC MỸ

Các tác giả đã phỏng vấn hàng chục quan chức nội các, nhà đàm phán, giám đốc CIA và cố vấn hàng đầu hiện tại hoặc trước đây của Hoa Kỳ từ chính quyền Biden và Trump cũng như những người khác cho cuốn sách này.

NHÀ CAI TRỊ/QUAN CHỨC DÒNG SUNNI

Thái tử Mohammed Bin Salman (MBS) là người cai trị trên thực tế của Ả Rập Xê Út kể từ tháng 6 năm 2017.

Thái tử Mohammed Bin Zayed (MBZ) là người cai trị trên thực tế của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) kể từ năm 2014 và là tổng thống của Các Tiểu vương quốc này kể từ tháng 5 năm 2022.

Yousef Al Otaiba, đại sứ UAE tại Hoa Kỳ và là trưởng đoàn đàm phán của UAE về Hiệp định Abraham.

Omar al-Bashir là người cai trị Sudan từ năm 1989 đến năm 2019, duy trì mối quan hệ chặt chẽ với Iran, bị phế truất trong một cuộc đảo chính năm 2019.

Abdel Fattah al-Burhan là người cai trị Sudan trên thực tế kể từ năm 2019, người đã chuyển hướng quan hệ từ Iran sang bình thường hóa với Israel vào tháng 10 năm 2020.

Mohamed Hamdan Dagalo, lãnh chúa người Sudan được coi là thế lực quân sự đứng sau Burhan.

GIỚI THIỆU

Một nhóm điệp viên dưới sự chỉ huy của Mossad, cơ quan tình báo nổi tiếng của Israel, đã thực hiện một trong những chiến công ngoạn mục nhất trong toàn bộ lịch sử gián điệp vào đêm ngày 31 tháng 1 năm 2018. Sau nhiều tháng lên kế hoạch tỉ mỉ, nhiều giờ giám sát điện tử tinh vi và sự xâm nhập đầy rủi ro của các điệp viên Israel vào Iran, nhóm Mossad đã đột nhập vào nhà kho bí mật nơi lưu trữ hồ sơ hạt nhân của Iran, chứa toàn bộ hồ sơ về những nỗ lực của nước này để trở thành cường quốc vũ khí hạt nhân. Làm việc suốt đêm, nhóm Mossad đã chất tài liệu lưu trữ lên xe tải và chuyển lậu qua một trong những biên giới lỏng lẻo của Iran và cuối cùng đến Israel, tránh được sự giám sát của bộ máy an ninh Cộng hòa Hồi giáo.

Vụ trộm cắp là một trong những hoạt động  gây chấn động nhất trong số nhiều hoạt động của Israel chống lại Iran, một quốc gia mà kể từ cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979 đã trở thành kẻ thù hùng mạnh và đáng sợ nhất của Israel. Thật nghịch lý, Iran dưới thời cựu lãnh đạo Shah Mohammad Reza Pahlavi, trong nhiều năm đã là một người bạn hiếm hoi của Israel giữa một Trung Đông gần như hoàn toàn không thân thiện. Nhưng sau cuộc cách mạng phế truất Shah, Lãnh tụ tối cao mới của đất nước, Ayatollah Ruhollah Khomeini, đã tuyên bố tiêu diệt cái mà ông gọi là “thực thể Zionist” là mục tiêu của nhà nước Hồi giáo mới. Vào giữa cuối những năm 1990, Iran bắt đầu nỗ lực phối hợp để phát triển vũ khí hạt nhân, một động thái được Israel coi là mối đe dọa hiện hữu. Kể từ đó, các chính phủ Israel liên tiếp và các thủ lĩnh liên tiếp của Mossad đã coi việc ngăn chặn chương trình hạt nhân của Iran là ưu tiên hàng đầu, một chương trình liên quan đến một loạt các biện pháp – các hoạt động phá hoại chống lại các cơ sở hạt nhân khác nhau, ám sát các nhà khoa học và nhân sự quan trọng của nước này, các động thái ngoại giao với các quốc gia trong khu vực, cũng như vụ đánh cắp ngoạn mục tài liệu lưu trữ hạt nhân của nước này vào năm 2018.

Chiến dịch năm 2018 đã cung cấp thông tin tình báo quan trọng cho Mossad trong việc lập kế hoạch cho các cuộc tấn công trong tương lai vào trung tâm Chương trình hạt nhân của Tehran. Ngoài ra, còn có những hậu quả ngoại giao của nó, vượt xa việc thu thập thông tin mới. Việc tiết lộ nội dung của kho lưu trữ cho thấy Iran đã nói dối cộng đồng quốc tế trong nhiều năm về chương trình hạt nhân của mình, tuyên bố dối trá rằng nó chỉ dành cho mục đích dân sự. Việc tiết lộ này đã khiến Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, tổ chức Liên hiệp quốc có trụ sở tại Vienna chịu trách nhiệm thanh tra và báo cáo về chương trình hạt nhân của Iran, tăng cường yêu cầu các thanh tra viên của mình được tiếp cận nhiều hơn với các cơ sở của Iran. Quan trọng nhất có lẽ là, nó đã cung cấp cho tổng thống Mỹ,  khi đó là Donald Trump, được thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vui mừng thông báo về tài liệu lưu trữ, lý do chính đáng mà ông cần để rút khỏi các thỏa thuận hạt nhân với Iran được chính quyền Barack Obama ký vào năm 2015. Theo thỏa thuận đó, Iran đồng ý ngừng phát triển hạt nhân và Hoa Kỳ đồng ý dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế mà họ đã áp đặt đối với chế độ này.

Cuốn sách này kể về những gì cho đến nay vẫn là một câu chuyện bí mật – nỗ lực kéo dài hàng thập kỷ do Mossad, cơ quan tình báo của Israel, dẫn đầu để ngăn chặn Iran trở thành một cường quốc hạt nhân. Nó bắt đầu bằng một vụ đánh cắp táo bạo toàn bộ hồ sơ về chương trình vũ khí hạt nhân của Iran, được thực hiện tại Tehran vào năm 2018 ngay trước mũi các cơ quan an ninh của Iran, một chiến công đáng chú ý đã vạch trần sự gian lận của Iran cho cả thế giới trông thấy. Câu chuyện sau đó sẽ quay trở lại thời điểm bắt đầu nỗ lực chung của Iran nhằm chế tạo bom hạt nhân và các hành động đa chiều mà Israel đã thực hiện để ngăn chặn nỗ lực đó. Trên đường đi, chúng ta sẽ kể lại câu chuyện đầy đủ và có liên quan chặt chẽ đến Hiệp định Abraham, một bộ thỏa thuận mang tính bước ngoặt được ký kết vào năm 2020, theo đó Israel thiết lập quan hệ ngoại giao với một số quốc gia Hồi giáo, hình thành một liên minh mới nhằm chống lại mối đe dọa từ Iran. Các Hiệp định đã tiếp tục gặt hái được nhiều thành quả mới ngay cả khi Ả Rập Xê Út dường như đang tăng cường đối thoại với cả Israel và Iran.

Đây là câu chuyện về gián điệp, phá hoại, ám sát và ngoại giao bí mật, cũng hấp dẫn không kém  những chương trình truyền hình như Homeland, Fauda và Black List. Nhưng đây không phải là một tác phẩm hư cấu. Đây là câu chuyện có thật về Mossad, trước đây là Viện Tình báo và Hoạt động Đặc biệt, và các chương trình hậu trường của nó. Nó dựa trên nhiều nguồn thông tin có sẵn cho hai chúng tôi, Yonah Jeremy Bob và Ilan Evyatar, các phóng viên điều tra đã đưa tin về các vấn đề an ninh quốc gia ở Israel và mối quan hệ của đất nước này với các nước láng giềng trong nhiều năm. Chúng tôi đã có quyền truy cập rộng rãi vào Yossi Cohen, người đứng đầu Mossad từ năm 2016 đến năm 2021, người đã lập kế hoạch và chỉ đạo nhiều hoạt động là trọng tâm của cuốn sách này, bao gồm nhiều hoạt động ngoại giao bí mật dẫn đến Hiệp định Abraham. Chúng tôi cũng đã có quyền truy cập vào các cựu giám đốc Mossad Meir Dagan và Tamir Pardo, thủ tướng Israel, cho đến nhiều nhân viên tình báo Israel khác trong quá khứ và hiện tại, cũng như nhiều quan chức Mỹ từ chính quyền Donald Trump và Joe Biden, những người đóng vai trò quan trọng trong câu chuyện này.

Các sự kiện được kể lại trong Target Tehran thực sự mang tính lịch sử về phạm vi và tác động của chúng, và cuốn sách cung cấp bản tường thuật đầy đủ và chi tiết nhất về các sự kiện đó có trong bất kỳ báo cáo nào khác. Với Cohen là trung tâm của câu chuyện, nó mô tả các hoạt động lai ghép mà Mossad tiến hành cuộc chiến chống Iran, bao gồm các vụ ám sát có mục tiêu các nhà khoa học hạt nhân Iran, xâm nhập vào lãnh thổ Iran, sử dụng các công nghệ tiên tiến, tấn công mạng và máy bay không người lái để phá hoại các địa điểm hạt nhân của Iran, cũng như hợp tác với Hoa Kỳ trong việc ám sát các chỉ huy quân sự Iran.

Câu chuyện cũng cho thấy một bức tranh lớn hơn trong tầm nhìn, một bức tranh không chỉ liên quan đến mục tiêu của Israel là ngăn chặn Iran có được vũ khí hạt nhân, mà còn là sứ mệnh rộng lớn hơn là ngăn chặn nước này cung cấp vũ khí tinh vi cho các quốc gia và nhóm khác trong khu vực. Những lực lượng này bao gồm các lực lượng dân quân ở Syria, Iraq và Yemen cũng như Hezbollah ở Lebanon và Hamas và Jihad Hồi giáo ở Gaza, những lực lượng ủy nhiệm được Iran hỗ trợ, những người chia sẻ mục tiêu cuối cùng, thường được Tehran tuyên bố là tiêu diệt nhà nước Do Thái. Một phần của bức tranh lớn hơn đó theo quan điểm của Israel luôn là nỗ lực của họ nhằm giành được sự ủng hộ của các quốc gia khác trong khu vực và trên toàn thế giới trong cuộc đối đầu với Iran, và đặc biệt là duy trì và nuôi dưỡng mối quan hệ đặc biệt với Hoa Kỳ, một mối quan hệ đôi khi căng thẳng do những khác biệt về cách giải quyết tốt nhất thách thức hạt nhân của Iran. Điều này đặc biệt đúng trong chính quyền Obama và hiện vẫn đúng với chính quyền Netanyahu mới, chính quyền đã thu hút sự chú ý tiêu cực của toàn cầu vì những nỗ lực cải tổ ngành tư pháp Israel và bao gồm một nhóm các bộ trưởng đưa ra những tuyên bố khiêu khích về các vấn đề của Palestine.

Câu chuyện bao gồm phía Iran trong cuộc chiến đang diễn ra, đặc biệt là cách những người cai trị Iran thúc đẩy mục tiêu của họ là xây dựng công nghệ hạt nhân và cách họ phản ứng với những nỗ lực chết người của Israel nhằm đẩy lùi mục tiêu đó. Cuốn sách mô tả các phản ứng và chiến thuật của Iran, các tranh chấp phe phái, hoạt động của các cơ quan an ninh với vòi bạch tuột của họ và các phương pháp mà họ sử dụng để phản công lại Israel, bao gồm các cuộc tấn công khủng bố vào các mục tiêu của Israel, các cuộc tấn công mạng và việc sử dụng các lực lượng ủy nhiệm của mình. Chiến lược của Iran là bao vây Israel bằng một “vòng lửa”; mục tiêu của Israel là ngăn chặn vòng lửa đó khép lại xung quanh họ. Iran trang bị cho Hezbollah các tên lửa dẫn đường chính xác. Để trả đũa, Không quân Israel thực hiện các cuộc không kích vào các lô hàng tên lửa của Iran ở Lebanon, Syria và đôi khi là miền tây Iraq.

Cuốn Mục tiêu Tehran tập trung vào Mossad và Iran, nhưng có một câu chuyện đằng sau những nỗ lực tự bảo vệ của Israel chống lại các mối đe dọa hạt nhân dưới bàn tay của kẻ thù. Câu chuyện bắt đầu vào ngày 7 tháng 6 năm 1981, khi hai nhóm máy bay ném bom chiến đấu F-16A của Israel rời Căn cứ Không quân Etzion ở Bán đảo Sinai, khi đó do Israel chiếm đóng, trên đường tấn công và phá hủy lò phản ứng hạt nhân Osirak ở phía đông nam Baghdad, Iraq.

Trong một tuyên bố vào ngày hôm sau, chính phủ Israel đã nêu ra chính sách mà họ đã theo đuổi kể từ khi phải đối mặt với những gì họ cho là mối đe dọa hạt nhân. Israel, tuyên bố viết, đã bị thuyết phục bởi “các nguồn đáng tin cậy không thể nghi ngờ”, rằng lò phản ứng Osirak được thiết kế, bất chấp các tuyên bố ngược lại, để sản xuất bom nguyên tử. “Mục tiêu của những quả bom này là Israel,” tuyên bố tiếp tục, và sau đó kết thúc bằng lời cảnh báo này:

Không có lý do gì chúng ta lại cho phép kẻ thù phát triển vũ khí hủy diệt hàng loạt chống lại người dân Israel. Chúng ta sẽ bảo vệ công dân Israel kịp thời và bằng mọi phương tiện mà chúng ta có.

Trong một cuộc phỏng vấn vài ngày sau đó, thủ tướng Israel Menachem Begin đã nói, “Cuộc tấn công này sẽ là tiền lệ cho mọi chính phủ tương lai ở Israel… mọi thủ tướng tương lai của Israel sẽ hành động, trong những hoàn cảnh tương tự, theo cùng một cách.” Và thế là những gì đã ra đời được gọi là Học thuyết Begin, từ đó đã định hướng chính sách của Israel về vũ khí hủy diệt hàng loạt trong tay các quốc gia thù địch. Nó đã được thử nghiệm một lần nữa vào năm 2007 khi máy bay phản lực của Israel ném bom và phá hủy một lò phản ứng hạt nhân do Triều Tiên xây dựng và Iran tài trợ tại Deir a-Zor, Syria.

Nhưng trong khi học thuyết chắc chắn là của Israel, hành động của Israel chống lại các cơ sở hạt nhân của các quốc gia khác không phải là duy nhất hay chưa từng có. Trong Thế chiến thứ hai, Lực lượng đặc biệt Anh và các chiến binh kháng chiến Na Uy đã tiến hành các cuộc đột kích trên bộ chống lại một nhà máy nước nặng do Đức Quốc xã điều hành ở Na Uy như một phần của chương trình vũ khí hạt nhân tiềm tàng. Cùng cơ sở này cũng đã bị đánh bom lại ít nhất hai lần do không quân Hoa Kỳ thực hiện. Vào đầu năm 1945, máy bay ném bom của Hoa Kỳ đã nhắm vào một cơ sở nghiên cứu vũ khí hạt nhân của Nhật Bản. Vào năm 1964, trong thời gian chính quyền Lyndon Johnson nắm quyền, Hoa Kỳ đã cân nhắc cả hành động bí mật và các cuộc tấn công ném bom vào Trung Quốc để ngăn chặn nước này trở thành một cường quốc hạt nhân, mặc dù cuối cùng người Mỹ đã cam chịu để Cộng hòa Nhân dân có được vũ khí nguyên tử và không có cuộc tấn công nào được thực hiện. Iraq và Iran đã ném bom các cơ sở nghiên cứu hạt nhân của nhau trong cuộc chiến tranh kéo dài tám năm giữa hai nước.

Tuy nhiên, không có quốc gia nào thực hiện nỗ lực bền bỉ như Israel, một nỗ lực tập trung gần như hoàn toàn vào Iran trong hai mươi năm qua và đã trở thành mối bận tâm quan trọng nhất của Mossad. Cho đến nay, các hành động được báo cáo của Israel đã trì hoãn một cuộc đột phá của Iran để chế tạo bom nguyên tử thực sự, nhưng nếu Israel có được thông tin tình báo cho thấy Iran sắp sản xuất một loại vũ khí như vậy, Học thuyết Begin chắc chắn sẽ được viện dẫn một lần nữa, và Israel có thể tiến hành một cuộc tấn công quân sự lớn chống lại Cộng hòa Hồi giáo, bất kể phải trả giá như thế nào.

Trong khi Israel đã lên tiếng về chương trình hạt nhân của Iran, nước này vẫn duy trì chính sách mơ hồ về năng lực hạt nhân của chính mình. Israel chưa bao giờ phủ nhận hoặc thừa nhận sở hữu vũ khí hạt nhân, chỉ nói rằng họ sẽ không phải là nước đầu tiên đưa vũ khí hạt nhân vào Trung Đông. Tuy nhiên, họ đã từ chối ký Hiệp ước Cấm Phổ biến Vũ khí Hạt nhân, mà Iran là một bên ký kết, và nước này cũng phản đối các nỗ lực tạo ra Khu vực Phi Vũ khí Hủy diệt Hàng loạt ở Trung Đông. Nước này đã phải đối mặt với sự chỉ trích liên tục về vấn đề này từ Liên hiệp quốc, bao gồm cả cuộc bỏ phiếu của Đại hội đồng vào tháng 10 năm 2022.

Người ta ước tính kho vũ khí hạt nhân của Israel dao động từ 80 đến 200 vũ khí mà nước này có thể triển khai thông qua nhiều hệ thống trên bộ, trên không và trên biển, bao gồm cả tên lửa hành trình phóng từ tàu ngầm giúp nước này có khả năng tấn công trả đũa.

Bởi vì Israel không có lãnh thổ rộng lớn, vũ khí hạt nhân, theo các nguồn tin nước ngoài, được coi là trung tâm của sự răn đe chiến lược của nước này, vì nó báo hiệu cho đối thủ rằng họ sẽ sẵn sàng vượt qua ngưỡng hạt nhân trong trường hợp có mối đe dọa hiện hữu. Chính sách này được gọi là Phương án Samson theo tên nhân vật trong Kinh thánh đã giết chính mình và hàng ngàn kẻ thù của Israel bằng cách phá đổ các trụ cột của ngôi đền Gaza nơi ông bị giam giữ.

Theo các nguồn tin nước ngoài, chương trình hạt nhân của quốc gia này được bắt đầu vào cuối những năm 1950 theo sự thúc đẩy của Thủ tướng David Ben-Gurion, người tin rằng Israel cần một chính sách bảo hiểm trong trường hợp xảy ra thất bại quân sự thảm khốc. Israel đã hoàn thành chương trình của mình vào khoảng năm 1967 với sự hỗ trợ của Pháp, bất chấp sự phản đối của Hoa Kỳ vào thời điểm đó.

Một số nhà quan sát, bao gồm một số người Israel, cho rằng cuộc chiến của Israel chống lại Iran vừa phản tác dụng vừa cuối cùng chắc chắn sẽ thất bại. Họ cho rằng nếu một quốc gia nhỏ bé như Israel có thể phát triển vũ khí hạt nhân bất chấp sự phản đối của Hoa Kỳ, thì một quốc gia khổng lồ như Iran, với dân số hơn 80 triệu người, chắc chắn cũng có thể làm như vậy. Những người khác bày tỏ quan điểm rằng ngay cả khi chương trình hạt nhân của Israel ngăn chặn được những kẻ xâm lược tiềm tàng, thì nghịch lý thay, nó cũng tạo động lực cho các quốc gia như Iran phát triển vũ khí hạt nhân của họ.

 Israel chống lại những lập luận này bằng câch đưa ra một sáng kiến ​​ngoại giao, trong đó Cohen với tư cách là người đứng đầu Mossad đóng vai trò chủ chốt. Sáng kiến ​​này nhằm xây dựng trên nỗi sợ hãi về Iran mà Israel và một số nước Ả Rập chia sẻ để định hình lại cân bằng quyền lực trên toàn Trung Đông. Thành tựu lớn nhất của nỗ lực dài lâu và khó nhọc này là Hiệp định Abraham  công khai rộng rãi được ký kết vào cuối nhiệm kỳ tổng thống của Trump, và được chính quyền Biden ủng hộ và đang cố gắng mở rộng. Thông qua Hiệp định, Israel đã thiết lập quan hệ ngoại giao với các quốc gia đã đưa nước này vào danh sách đen, đầu tiên là với Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, sau đó là với Bahrain và Morocco, và cuối cùng là với Sudan, một quốc gia từng gần gũi với Iran và luôn thù địch với Israel. Quan hệ cũng đã được xây dựng với quốc gia quan trọng nhất trong số các quốc gia vùng Vịnh, Ả Rập Xê Út, mặc dù vẫn chưa đạt đến mức quan hệ chính thức với Israel. Ngay cả khi họ đối thoại với Iran, người Saudi vẫn tiếp tục bị thúc đẩy bởi chính nỗi sợ hãi về người Hồi giáo Shiite cực đoan ở Iran và các đồng minh của nó đã thúc đẩy những bên ký kết Hiệp định.

Nhưng trong khi Hiệp định Abraham hầu như không phải là bí mật, thì phần lớn câu chuyện về vai trò của Mossad trong cách thức đạt được chúng vẫn chưa được kể. Chính nỗi sợ hãi về một Iran có vũ khí hạt nhân đã khiến các quốc gia Ả Rập ngừng khăng khăng rằng Israel phải giải quyết vấn đề Palestine như một điều kiện để có quan hệ bình thường. Chỉ riêng điều đó đã là một sự thay đổi lớn, mặc dù việc không có hòa bình với người Palestine tạo ra nhiều vấn đề khác không được đề cập sâu trong cuốn sách này. Ngoài ra, các quốc gia Ả Rập ôn hòa đã coi Israel là chìa khóa cho tầm nhìn kinh tế của họ về tương lai – một tương lai mà công nghệ cuối cùng sẽ thay thế dầu mỏ trở thành thành phần quan trọng nhất cho thành công. Vai trò quan trọng, và có lẽ là đáng ngạc nhiên, mà Cohen và Mossad đã đóng trong loạt thay đổi đáng chú ý này được kể lại trong Target Tehran. Nó bao gồm việc thu thập và phân tích tình báo truyền thống kết hợp với các cuộc tiếp xúc bí mật đang diễn ra do Mossad sắp xếp và liên quan đến nhiều chuyến đi và cuộc họp bí mật do chính Cohen thực hiện.

Cuốn sách mô tả tất cả các yếu tố, lớn và nhỏ, công khai và bí mật, táo bạo và thường lệ, mà Israel đã giải quyết một tình huống mà chỉ một số rất ít quốc gia khác trên thế giới ngày nay phải đối mặt: quyết tâm tiêu diệt nó của một quốc gia lân cận lớn hơn nhiều. Nó cung cấp báo cáo đầy đủ nhất cho đến nay về các hoạt động bí mật được thực hiện của Mossad, các phân tích đằng sau chúng và các phương tiện được sử dụng. Tường thuật ở đây 7không né tránh những câu hỏi khó và sâu sắc về tất cả những điều này, đặc biệt là liệu những thành công về mặt chiến thuật mà Mossad đạt được có phải là chiến thắng chiến lược hay không, hoặc liệu ít nhất là đôi khi, chúng có dẫn đến những thất bại về mặt chiến lược hay không. Ý tưởng là kể lại những chiến công của Mossad với tất cả các chi tiết hấp dẫn của chúng, nhưng cũng để tiết lộ cả những điều không chắc chắn về mặt đạo đức và thực tế bao quanh các quốc gia bí mật đang có chiến tranh.

Chương 1

VỤ TRỘM CẮP

VÀO ĐÊM NGÀY 31 THÁNG 1 NĂM 2018, các điệp viên, nhà phân tích, kỹ thuật viên và giám đốc điều hành của Mossad, cánh tay tình báo huyền thoại của Nhà nước Israel, đã tập trung bên trong phòng tình huống hiện đại của cơ quan này ở ngoại ô Tel Aviv để giám sát một hoạt động mà tất cả họ đều biết có thể trở nên trọng đại đối với đất nước họ – hoặc, nếu mọi thứ diễn ra không như mong đợi, thì sẽ là thảm họa. Yossi Cohen, giám đốc lịch lãm của cơ quan, mặc chiếc áo sơ mi trắng được là phẳng phiu thường ngày, ngồi vào bàn làm việc, mắt luôn để ý đến thời gian, trong khi cả căn phòng đang trong trạng thái căng thẳng chờ đợi, chờ đợi ông ra lệnh cho một trong những hoạt động táo bạo nhất của Mossad bắt đầu. Trên các bức tường xung quanh, một loạt màn hình plasma nhấp nháy, như thể đang chờ đợi video vệ tinh về hoạt động này xuất hiện trên đó, cung cấp góc nhìn thời gian thực về những gì đang diễn ra trên mặt đất cách xa hàng trăm dặm. Cohen và hàng chục điệp viên Mossad đã làm việc trong nhiều ngày, gần như không ngủ. Khoảnh khắc ấy đã đến.

Đúng 10:31 tối, Cohen nói “Thi hành lệnh”, cẩn thận phát âm từng âm tiết của mệnh lệnh, lệnh này phát động một nhóm Mossad sẵn sàng hành động ở Iran, cụ thể là ở Shirobad. khu công nghiệp ở ngoại ô phía nam thủ đô Tehran của Iran. Shirobad không phải là nơi bạn có thể tưởng tượng là bối cảnh của một bộ phim gián điệp có hậu quả quốc tế. Nó chỉ là một khu vực buồn tẻ của những nhà kho lợp tôn sóng trải dài đến tận chân trời. Nhưng vào đêm đó, hai chục điệp viên Mossad được chọn – rất có thể là sự kết hợp giữa các điệp viên Israel và người Iran phản đối chế độ thần quyền của Cộng hòa Hồi giáo – đã xông vào động nhanh chóng, được diễn tập kỹ lưỡng. Trong khi Cohen xem đồng hồ ở Israel, họ đột nhập vào một trong nhà kho, sử dụng đèn khò nhiệt độ cao để xuyên thủng một loạt các hầm thép và bắt đầu lấy đi các hồ sơ, cả vật lý và điện tử, chứa toàn bộ ghi chép về nỗ lực không ngừng nghỉ của Iran để trở thành một cường quốc sở hữu vũ khí hạt nhân kể từ khi nước này mới thành lập cách đây gần ba mươi năm.

Cohen nhìn đồng hồ vì thời gian là yếu tố cốt lõi. Độitác chiến ở Iran có đúng sáu tiếng rưỡi để tìm ra số lượng lớn tài liệu họ cần, chất nó lên xe tải, và  trốn thoát, nếu không họ sẽ bị phát hiện, và nhiệm vụ, với nhiều tháng trời lên kế hoạch tỉ mỉ – phân tích dữ liệu, thu thập tình báo đầy rủi ro bởi các điệp viên đã thâm nhập sâu vào Iran và nhiều hơn nữa – sẽ trở thành công cóc, và hai chục mạng sống có thể đã mất đi dưới lòng thương xót bèo bọt của công lý Iran.

Đó là một đêm dài kéo đến tận sáng, nhưng khi những người đứng đầu Mossad đang theo dõi trên màn hình ở Israel, nhóm ở Shirobad đã mang ra khỏi nhà kho với nửa tấn hồ sơ cứng và đĩa CD – có lẽ là vụ trộm vật lý lớn nhất về tài liệu tình báo từ thủ đô của kẻ thù trong lịch sử gián điệp. Trong vòng vài giờ, họ đã chạy đua với thời gian về phía biên giới Iran, các hoạt động của họ được ngụy trang bằng những chiếc xe tải rỗng, những chiếc mồi nhử được lái trên các tuyến đường giả theo nhiều hướng giả. Quay trở lại phòng tình hình bên ngoài Tel Aviv, một cảm giác chiến thắng hòa lẫn với cảm giác nhẹ nhõm. Tất cả những công phu lẻn kế hoạch, tiền bạc tiêu tốn và nhiều tháng giám sát đã được đền đáp.

Trở lại Tehran, Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei và Mohsen Fakhrizadeh, người đã phục vụ trong nhiều thập kỷ với tư cách là người đứng đầu vũ khí hạt nhân của Tehran, không hề biết chuyện gì đang xảy ra ở Shirobad, nơi họ đã bí mật di chuyển kho lưu trữ chính xác là để giữ nó tránh xa khỏi tay kẻ thù theo chủ nghĩa phục quốc Do Thái, Hoa Kỳ và IAEA (Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế).

Quyết định của Mossad nhằm truy tìm kho lưu trữ hạt nhân của Iran đã được đưa ra hai năm trước đó, vào tháng 1 năm 2016. Cohen, mới được bổ nhiệm làm giám đốc Mossad, đã được triệu tập đến văn phòng của Thủ tướng Benjamin Netanyahu, trong một thánh đường bên trong có cửa kính được gọi là “bể cá” ở một trong những tầng thấp hơn của một tòa nhà buồn tẻ từ những năm 1950 ở Jerusalem. Bối cảnh này không phải là mới đối với Cohen. Ông đã là cố vấn an ninh quốc gia của thủ tướng kể từ năm 2013. Nhưng bây giờ mọi thứ đã khác. Ông không còn chỉ là một cố vấn. Ông hiện đang điều hành một trong những cơ quan tình báo quyền lực nhất thế giới.0

“Chúng ta không chỉ cần thuyết phục thế giới rằng Iran đã nói dối về chương trình vũ khí hạt nhân của mình – chúng ta cần phải cho thế giới thấy”, Netanyahu nói với Cohen. Giám đốc Mossad hiểu chính xác ý của thủ tướng mình. Năm trước, vào năm 2015, Hoa Kỳ và năm cường quốc thế giới khác đã, sau một cuộc đàm phán dài và khó khăn, ký kết những gì mà những người ủng hộ họ tin là một thỏa thuận lịch sử với Iran, theo đó Tehran đồng ý hạn chế các nỗ lực làm giàu uranium và từ bỏ các nỗ lực chế tạo bom hạt nhân, để đổi lấy việc nới lỏng các lệnh trừng phạt áp đặt đối với quốc gia này bởi Liên Hiệp Quốc do Châu Âu và Hoa Kỳ dẫn đầu.

Netanyahu, dù đúng hay sai, đều nghĩ rằng thỏa thuận này là một thảm họa. Trong số những điều khác, ông phản đối ngày hết hạn được đưa vào thỏa thuận, theo đó chỉ trong mười năm, một số hạn chế đối với chương trình làm giàu hạt nhân của Iran sẽ được nới lỏng và chúng sẽ kết thúc hoàn toàn vào năm 2030, tức 15 năm sau, sau đó Iran sẽ có quyền hợp pháp để tiếp tục hoàn toàn chương trình phát triển hạt nhân của mình. Ngoài vấn đề cụ thể đó, Netanyahu chỉ đơn giản là không tin tưởng rằng người Iran sẽ thực hiện đúng nghĩa vụ của họ. Thêm vào đó, việc ký kết thỏa thuận đã có hậu quả thực tế ngay lập tức, rất không mong muốn đối với Israel. Chương trình không ngừng nghỉ, hung hăng, không có giới hạn về các vụ phá hoại, ám sát, và  tấn công mạng đang được tiến hành chống lại chương trình hạt nhân của Iran trong nhiều năm qua sẽ phải giảm bớt nghiêm trọng, nếu không có nguy cơ gây phẫn nộ cho các  đồng minh không thể thiếu của đất nước, Hoa Kỳ. Vì tất cả những lý do đó, Netanyahu và Cohen muốn có được bằng chứng sẽ làm suy yếu thỏa thuận và cho phép họ tiếp tục các hành động bí mật. Đó là lý do tại sao họ muốn kho tài liệu lưu trữ. Họ tin rằng nó sẽ chứng minh không còn nghi ngờ gì nữa rằng Iran đã nói dối một cách trắng trợn trong quá khứ về hoạt động hạt nhân của mình – ví dụ, rằng các hoạt động ấy chỉ dành cho mục đích dân sự trong khi che giấu chiều kích quân sự khỏi các thanh tra viên Liên Hiệp Quốc – và không thể tin rằng họ sẽ không nói dối trong tương lai.

Ngay sau cuộc gặp với Netanyahu, Cohen đã gặp những điệp viên hàng đầu của mình để bắt đầu lên kế hoạch đánh cắp kho lưu trữ. Trong số đó có phó của ông, Ehud Lavi, người trước đây đã chỉ huy đơn vị Caesarea của Mossad, đơn vị này điều hành các điệp viên trong lãnh thổ của kẻ thù và điều hành một đội được gọi là Kidon thực hiện các vụ giết người có mục tiêu. Cũng tham gia là David “Dadi” Barnea, một sinh viên tốt nghiệp lực lượng đặc biệt tinh nhuệ  của Trung đoàn Trinh sát Tổng Tham mưu thuộc Lực lượng Phòng vệ Israel, Sayeret Matkal, và là người đứng đầu bộ phận Tzomet, đơn vị tuyển dụng và xử lý các nguồn tin; và Tiến sĩ Eyal Hulata, một tiến sĩ vật lý học, người đứng đầu bộ phận công nghệ của Mossad.

Sau những cuộc họp này, Cohen đã quay lại Netanyahu để trình bày kế hoạch đưa một nhóm Mossad vào Iran và đánh cắp kho lưu trữ.

“Họ có bản sao không?” Netanyahu hỏi. Câu hỏi liên quan đến rủi ro của hoạt động so với lợi ích. Nếu không có bản sao lưu điện tử, Israel sẽ vạch trần lời nói dối của Iran và tước đoạt các tài liệu quan trọng đối với chương trình hạt nhân của nước này, một chiến thắng kép và do đó có lý do chính đáng hơn cho rủi ro.

“Tôi không biết”, Cohen trả lời, “nhưng họ chắc chắn rằng không ai biết về kho lưu trữ này nên có thể họ đã không sao chép”.

“Ông nghĩ là họ không đưa tất cả những thông tin này vào các tập tin được lưu trữ trên máy tính sao?” Thủ tướng tiếp tục.

Cohen trả lời, “Không nếu họ tin rằng chúng ta có thể lấy được các tập tin máy tính [sử dụng khả năng hack]. Có lẽ họ nghĩ rằng chỉ cần giấu các tập tin gốc  trên giấy là biện pháp phòng thủ tốt nhất.”

Thủ tướng hài lòng với những gì mình được nghe.

Ông đã chấp thuận cho tiến hành nhiệm vụ.

Mossad thường chỉ định một người quản lý dự án cho mỗi hoạt động đặc biệt, nhưng Cohen quyết định rằng dự án này quan trọng đến mức ông sẽ đích thân quản lý hoạt động này. Ông ra lệnh cho các phân tích viên tăng gấp đôi nỗ lực để tìm ra vị trí của các kho lưu trữ. “Chỉ cần đảm bảo rằng các bạn mang tài liệu đó về nhà”, Cohen nói với họ.

Mọi nguồn lực đều được huy động cho nỗ lực này, bao gồm cả tình báo quân sự, nơi điều hành một trong những trạm nghe lén lớn nhất thế giới. Iran là một quốc gia lớn, lớn hơn cả Pháp, Tây Ban Nha và Đức cộng lại, và các cơ sở hạt nhân của nước này trải rộng trên nhiều địa điểm xa xôi. “Sẽ dễ hơn nếu tìm một cây kim trong đống cỏ khô”, một cựu nguồn tin của Mossad cho biết. “Ít nhất thì ở đó bạn biết phải bắt đầu tìm kiếm ở đâu”.

Nhưng sự thật là Mossad không thực sự tìm kiếm từ đầu. Cơ quan này và các cơ quan tình báo đồng minh đã thâm nhập sâu vào cơ sở của Iran. Nhiều điệp viên Iran đã được tuyển dụng, bao gồm “Nasiri”, phó tướng của người chỉ huy hạt nhân của Iran và nhiều người khác. Những nguồn lực này đã cho phép Mossad có được các bản ghi âm từ các cấp cao nhất của chính phủ Iran; nó cũng đã hack vào mạng liên lạc và máy tính của Cộng hòa Hồi giáo. Bắt đầu từ đầu những năm 2000, Mossad cùng với Tình báo Quân đội đã hoàn thiện sự tổng hợp giữa tình báo tín hiệu và gián điệp con người, mà họ gọi là HUGINT. Một trong những kiến ​​trúc sư của sự tổng hợp này là Cohen, người đã được trao hồ sơ Iran từ giám đốc Mossad lúc bấy giờ là Meir Dagan vào năm 2004.

Sự thâm nhập của Mossad vào Iran là quá sâu đến nỗi Bộ trưởng tình báo Iran trước đây Ali Yunesi đã cảnh báo: “Ảnh hưởng của Mossad trong nhiều vùng của đất nước rất rộng lớn đến nỗi mọi thành viên lãnh đạo của Iran nên lo lắng cho mạng sống của họ.”

Người tiền nhiệm trực tiếp của Cohen, Tamir Pardo, đã nói với chúng tôi rằng trong khi ông biết về sự tồn tại của các kho lưu trữ, nhưng ông không biết chúng ở đâu khi ông rời nhiệm sở vào tháng 1 năm 2016. Khoảng một tháng sau, các điệp viên của Mossad đã phát hiện ra vị trí của chúng.

Trong khi đó, có một vấn đề khác mà Israel và Mossad cần phải tính đến: người Israel biết rõ rằng chính quyền Obama là động lực chính đằng sau thỏa thuận hạt nhân năm 2015, mà họ đã bảo vệ trước những lời chỉ trích dữ dội ở cả Hoa Kỳ và Israel. Với điều đó, Israel phải hỏi chính quyền và bản thân Tổng thống Obama sẽ phản ứng như thế nào trước một hoạt động nhằm làm mất uy tín những gì người Mỹ đã đấu tranh rất vất vả để có được. Mặc dù các đồng minh thân cận đã chia sẻ thông tin tình báo về các mối đe dọa khủng bố, Hoa Kỳ và Israel đã bất đồng quan điểm về các vấn đề khác, đặc biệt là việc Israel tiếp tục giải quyết vấn đề Bờ Tây đang tranh chấp và việc Netanyahu không đạt được tiến triển trong các cuộc đàm phán với người Palestine. Người Israel không muốn thêm một lĩnh vực bất đồng nào vào danh sách.

Thật vậy, đối với Obama, vấn đề này mang tính cá nhân và càng trở nên cá nhân hơn khi Netanyahu phát biểu tại phiên họp chung của Quốc hội vài tháng trước khi các thỏa thuận hạt nhân – chính thức có tên Kế hoạch Hành động Toàn diện Chung (JCPOA) – được ký kết. Không phối hợp phát biểu của mình với Nhà Trắng, Netanyahu chỉ trích thỏa thuận này là một “thỏa thuận rất tệ”. Bài phát biểu càng làm trầm trọng thêm hiềm khích giữa hai nhà lãnh đạo. Nhiều người Israel cũng cảm thấy rằng động thái chưa từng có của Netanyahu có thể gây ra thiệt hại lâu dài giữa Israel và một số bộ phận của Đảng Dân chủ.

Ngay cả khi quyển sach này được viết vào tháng 4 năm 2023, sau những nỗ lực to lớn của chính quyền Biden nhằm quay trở lại thỏa thuận hạt nhân năm 2015 (mà Tổng thống Trump đã rút khỏi), vẫn còn là một câu hỏi bỏ ngỏ liệu canh bạc Iran của Netanyahu-Cohen có thành công hay không. Nhưng dù thông minh hay liều lĩnh, thì kế hoạch táo bạo mà Cohen và Netanyahu vạch ra vào năm 2016 là một thành tựu bí mật đáng kinh ngạc đã thay đổi quyết định cả cán cân lực lượng ở Trung Đông và chính sách của Hoa Kỳ.

Bất cứ lo lắng gì Cohen và Netanyahul có thể đã cảm thấy về sự phản đối có thể xảy ra của chính quyền Obama, các hoạt động chuẩn bị cho vụ đánh cắp kho lưu trữ hạt nhân vẫn tiếp tục  một cách bí mật. Hoa Kỳ đã bị loại khỏi vòng lặp. Sau đó, mọi thứ đã thay đổi vào tháng 11 năm 2016 khi, trái ngược với kỳ vọng của hầu hết mọi người, Donald Trump đã đánh bại Hillary Clinton trong cuộc bầu cử tổng thống Hoa Kỳ. Nhiều người ở Hoa Kỳ và trên khắp thế giới đã lo lắng và kinh hoàng trước khẩu hiệu cô lập chủ nghĩa “Nước Mỹ trên hết” của Trump và thái độ thù địch của ông đối với các đồng minh truyền thống của Hoa Kỳ ở Châu Âu. Nhưng Trump đã vận động chống lại thỏa thuận hạt nhân. Bất kể người Israel nghĩ gì về bản thân Trump, phần lớn người Israel từ cánh hữu chính trị đến thậm chí là phần lớn các chính trị gia cánh tả rất vui mừng khi ông có giọng điệu cứng rắn hơn với chế độ Iran. Và không chỉ họ vui mừng. Các quốc gia Ả Rập Sunni trong khu vực, cũng là đối thủ của Iran, rất vui mừng khi có một tổng thống Mỹ sẵn sàng đứng về phía họ trong cuộc xung đột.

Trưởng phòng tình báo quân sự của Israel từ năm 2018 đến năm 2021, Tamir Hayman, đã nói với chúng tôi rằng các quốc gia Ả Rập Sunni thậm chí còn sợ Iran hơn cả Israel vì, nằm ngay bên kia Vịnh Ba Tư, về cơ bản họ giáp với Iran, còn Israel thì không. Các nhà phân tích và học giả coi sự cạnh tranh giáo phái giữa Iran theo dòng Shiite của Ba Tư và các quốc gia Ả Rập theo dòng Sunni ở Vịnh còn sâu sắc hơn sự cạnh tranh giữa Israel và Cộng hòa Hồi giáo. “Cuộc xung đột ngày nay giữa Israel và Iran theo nhiều cách là ‘giả tạo’ và sẽ kết thúc bằng sự sụp đổ của chế độ giáo sĩ ở Iran”, một nguồn tin cấp cao của Mossad cho chúng tôi biết. Ông nói rằng điều đó sẽ không xảy ra với sự đối kháng giữa người Shiite và người Sunni, vốn đã tồn tại trong hầu hết lịch sử của đạo Hồi.

Netanyahu và Trump đã biết nhau trước đó, nhưng cuộc gặp chính thức đầu tiên của họ với tư cách là nguyên thủ quốc gia diễn ra vào ngày 22 tháng 1 năm 2017, chỉ hai ngày sau khi Trump tuyên thệ nhậm chức. Cuộc trò chuyện diễn ra rất nồng ấm. Iran đứng đầu chương trình nghị sự. Cả hai đã nói rõ với các giám đốc tình báo tương ứng của họ – Cohen và giám đốc CIA Mike Pompeo – rằng họ muốn chia sẻ thông tin tình báo vô song giữa hai nước. Họ cũng đồng ý phối hợp các hoạt động chống lại Iran.

Vào tháng 2, Pompeo gặp Cohen tại Khách sạn King David ở Jerusalem cùng với vợ ông, Susan, và tại một thời điểm nào đó cũng đã đến thăm trụ sở Mossad bên ngoài Tel Aviv. Những lời đầu tiên của ông với Cohen, người mà ông đã có sự ăn ý ngay lập tức, là “anh thậm chí còn trông đẹp trai hơn trong những bức ảnh giám sát của chúng tôi chụp anh”. (Nhiều quan chức Mỹ đã đùa rằng các bà vợ không nên bị hấp dẫn bởi vị giám đốc Mossad bảnh bao này.) Khi Cohen giới thiệu Pompeo với nhóm Iran của Mossad, Pompeo nói rằng Cohen đã đe dọa sẽ sa thải bất kỳ ai không làm việc tốt và chia sẻ thông tin tình báo với những người CIA của Pompeo.

Vài tuần sau, Cohen đến thăm Pompeo tại “Trang trại”, căn cứ rộng chín nghìn mẫu Anh ở Virginia, nơi CIA đào tạo các điệp viên trong nghề gián điệp. Ngay sau đó, Pompeo và vợ đã có chuyến thăm đáp lễ đến Cohen tại trụ sở Mossad bên ngoài Tel Aviv. Từ thời điểm đó, Cohen và Pompeo hoạt động như một đội về mặt chuyên môn và cá nhân. Trong một trường hợp mà Pompeo đã tiết lộ, ông đã nhận được một cuộc gọi khẩn cấp từ Cohen, ngay trên đường băng của một sân bay ở một thủ đô châu Âu không được nêu tên và ông phải quay trở lại máy bay của mình được trang bị “thiết bị liên lạc phù hợp cho một cuộc trò chuyện được phân loại với người đứng đầu cơ quan tình báo Israel.

“Giọng nói ở đầu dây bên kia bình tĩnh nhưng nghiêm túc: ‘Mike, chúng tôi vừa có một đội hoàn thành một nhiệm vụ rất quan trọng, và bây giờ tôi đang gặp một chút khó khăn khi rút một số người trong đội ra. Tôi có thể nhờ bạn giúp không?”

Pompeo kể lại, “Bất cứ khi nào Yossi gọi, tôi đều nghe máy. Anh ấy cũng làm như vậy với tôi…. Tôi ở đó để giúp đỡ bạn bè của chúng tôi, không hỏi han gì, bất kể rủi ro. Người của tôi đã hành động trên khắp thế giới. Chúng tôi đã kết nối với đội của anh ấy, và trong vòng hai mươi bốn giờ, chúng tôi đã hướng dẫn họ đến những ngôi nhà an toàn. Trong vòng hai ngày tiếp theo, họ đã trở về quê hương mà thế giới không bao giờ biết rằng một trong những hoạt động bí mật quan trọng nhất từng được tiến hành giờ đã hoàn tất.”

Mối quan hệ giữa hai người thân thiết đến mức khi Cohen nghỉ hưu ở Mossad vào tháng 6 năm 2021, chính là Pompeo chứ không phải giám đốc CIA đương nhiệm đã tham dự buổi lễ chia tay bí mật, mặc dù Pompeo đã rời khỏi chính phủ sáu tháng và không còn là giám đốc CIA kể từ tháng 4 năm 2018 khi ông được đề cử làm ngoại trưởng.

Trong khi kế hoạch tịch thu kho lưu trữ hạt nhân diễn ra ở Israel, tại Tehran, Ayatollah Ali Khamenei đã phải đối mặt với một tình huống rắc rối, cũng liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran. Khamenei sống tại Beit Rahbar, Dinh Lãnh tụ, trên phố Palestine ở trung tâm Tehran, nơi ông tuân theo một thói quen có thể đoán trước được. Ông bắt đầu ngày làm việc của mình lúc năm giờ bằng những lời cầu nguyện buổi sáng. Vào cuối ngày, trước khi đi ngủ, nhà cai trị không biết mệt mỏi của Cộng hòa Hồi giáo – khi đó đã gần tám mươi tuổi –  thường đi dạo trong những khu vườn rộng lớn xung quanh dinh thự, thường mang theo một trong 170 cây gậy đi bộ cổ trong bộ sưu tập của mình, thường là để tìm một khoảng thời gian yên bình ngắn ngủi để suy nghĩ về những vấn đề trong ngày. Đôi khi ông sẽ tìm thấy sự giải tỏa tạm thời khi hút một trong những chiếc tẩu ưa thích của mình hoặc nếm thử một số trứng cá muối mà ông giữ lại với số lượng lớn.

Ngoài những sở thích này, Khamenei có ít tiện nghi hoặc của cải được trưng bày trong Dinh Lãnh tụ so với các quốc vương Ả Rập và các nguyên thủ quốc gia độc tài khác. Ông là một người đàn ông sùng đạo sâu sắc, người chỉ nắm quyền sau khi công khai thể hiện liệu mình có thực sự xứng đáng hay không, lo lắng rằng mình không đủ tiêu chuẩn để trở thành nhà lãnh đạo tối cao của chế độ thần quyền Iran. Ông đã được chọn cho danh dự đó, đầu tiên là bởi Hội đồng Lãnh đạo các Chuyên gia của Iran và sau đó trong một cuộc trưng cầu dân ý toàn quốc vào tháng 6 và tháng 7 năm 1989 sau cái chết của Ayatollah Ruhollah Khomeini, người sáng lập ra Cộng hòa Hồi giáo. Trong số những hành động đầu tiên của ông là một bài phát biểu khiêm tốn phi thường thừa nhận rằng mình đã không đạt đến trình độ học vấn tôn giáo cao nhất mà Lãnh tụ tối cao của Cộng hòa Hồi giáo cần có. “Tôi luôn coi trình độ của mình là quá thấp cho chức vụ cực kỳ quan trọng và then chốt này”, ông nói. Nhưng, ông nói thêm, “Họ đã bỏ phiếu cho tôi, cho dù tôi đã cố gắng, tranh luận và lý luận để ngăn chặn cuộc bỏ phiếu, nhưng họ vẫn bỏ phiếu.”

Ông nói với Hội đồng ban đầu rằng ông sẽ chỉ đảm nhận vai trò Lãnh tụ Tối cao tạm thời, nhưng sau đó, có lẽ đi ngược với thể hiện khiêm tốn của mình, ông đã hành động cẩn thận và tỉ mỉ trong những năm đầu để xây dựng cơ sở quyền lực mới của riêng mình. Phải mất nhiều năm, ông mới có thể cai trị Iran bằng nắm đấm sắt. Thậm chí còn có tin đồn lan truyền cho đến ngày nay rằng sáu năm sau khi nắm quyền, Khamenei đã đầu độc Ahmad Khomeini, con trai và cánh tay phải của Lãnh tụ Tối cao Khomeini. Ông tàn nhẫn, nhưng không bao giờ hấp tấp. Ông tin rằng mình là một người đàn ông lý trí, ổn định; chắc chắn, ông đã dần dần loại bỏ các đối thủ tôn giáo và nuôi dưỡng một loạt các tổng thống Iran để lãnh đạo chính phủ thế tục của đất nước, cho thấy ông ta là người kiên nhẫn và biết tính toán.

Cuộc đột kích của Israel vào một số bí mật được giữ kín nhất của Iran sẽ được ưu tiên hơn tất cả các vấn đề khác của ông. Nhưng trong những tuần và tháng trước đó, Khamenei đã suy nghĩ toàn diện hơn về một thách thức mới mà đất nước ông đang phải đối mặt. Vào năm 2015, sau nhiều lần cân nhắc, ông đã ký JCPOA với Hoa Kỳ và năm quốc gia khác – Trung Quốc, Nga, Pháp, Vương quốc Anh và Đức. Bây giờ, ông hẳn đã tự hỏi liệu việc ký thỏa thuận hạt nhân ngay từ đầu có phải là một sai lầm hay không.

Khi ông làm như vậy, ông biết rằng có những rủi ro. Trong số đó có việc chỉ còn mười tám tháng nữa là hết nhiệm kỳ tổng thống của Barack Obama, người đã thúc đẩy mạnh mẽ việc ký kết JCPOA. Kết quả như Khamenei biết rõ là có khả năng một nhà lãnh đạo cứng rắn hơn, chống Iran có thể sớm nắm quyền ở Hoa Kỳ.

Và bây giờ chính xác là những gì đã xảy ra với cuộc bầu cử của Donald Trump. Cơn ác mộng tồi tệ nhất của Khamenei về thỏa thuận đã trở thành hiện thực, mặc dù ông cảm thấy tức giận với chính mình về cục diện thay đổi cũng như với Hassan Rouhani, tổng thống Iran, và bộ trưởng ngoại giao của nước này, Mohammad Javad Zarif. Cả hai đều là những người ôn hòa được giáo dục theo phương Tây đã thuyết phục Khamenei “uống chén thuốc độc” – một cụm từ do Ayatollah Ruhollah Khomeini đặt ra sau khi ông đã ký một hiệp ước hòa bình để chấm dứt cuộc chiến tranh kéo dài tám năm của Iran với Iraq mà không giành được chiến thắng – và ký vào hiệp định.

Lợi ích trước mắt, Rouhani và Zarif đã lập luận, sẽ là giải phóng nền kinh tế đang suy thoái của Iran khỏi các lệnh trừng phạt kinh tế nghiêm khắc được áp dụng bởi Hoa Kỳ và Châu Âu. Khamenei đã đồng ý, nhưng ông ấy không chỉ làm như vậy với sự nghi ngờ của riêng mình về những nhượng bộ mà đất nước ông đã thực hiện, nhưng cũng trái với lời khuyên của cố vấn cấp cao của mình từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo và, quan trọng nhất, từ Qasem Soleimani, người chỉ huy quyền lực và có ảnh hưởng của Lực lượng Quds [Jerusalem] tinh nhuệ, một nhánh của IRGC phụ trách các hoạt động ở nước ngoài và lực lượng ủy nhiệm thúc đẩy cuộc Cách mạng Hồi giáo.

Nhưng người mà Khamenei tin tưởng nhất để đưa ra quyết định của mình là Mohsen Fakhrizadeh, cha đẻ của chương trình hạt nhân quân sự của Iran và là cố vấn thân cận nhất của Khamenei. Fakhrizadeh đã đứng đầu Dự án AMAD, nỗ lực đầu tiên của Iran nhằm sở hữu vũ khí hạt nhân, được cho là đã bị đình chỉ vào năm 2003 khi chứng kiến ​​Hoa Kỳ xâm lược Iraq với lý do là nước này sở hữu vũ khí hủy diệt hàng loạt, người Iran lo sợ rằng họ có thể là nạn nhân tiếp theo. Mossad đã duy trì hoạt động theo dõi Fakhrizadeh trong nhiều thập kỷ và đã từng đưa ông vào tầm ngắm trong một nỗ lực ám sát, chỉ hủy bỏ chiến dịch vào phút cuối. Fakhrizadeh đã đảm bảo với vị Lãnh tụ tối cao rằng tất cả các nhượng bộ được thực hiện theo JСРОА có thể được đảo ngược trong vòng vài tháng hoặc thậm chí vài tuần – dễ dàng như việc lắp lại các máy ly tâm mà Iran đang cất giữ tạm thời. Những lời đảm bảo này đã giúp thuyết phục Khamenei đứng về phía Rouhani và Zarif và ký thỏa thuận.

Nhưng giờ đây Iran phải đối mặt với một tổng thống Mỹ, người nuôi dưỡng sự ngờ vực sâu sắc đối với chế độ Iran, coi thường thỏa thuận mà người tiền nhiệm của ông đã ký kết và đe dọa sẽ phá vỡ nó. Lần đầu tiên kể từ khi Hoa Kỳ xâm lược Iraq, Khamenei cảm thấy rằng cơn thịnh nộ toàn diện của Hoa Kỳ có thể trút xuống chế độ của ông. Vào thời điểm đó, Fakhrizadeh đã chỉ đạo một chương trình che giấu và lừa dối tuyệt vời. Trong một loạt các cuộc họp bí mật chuyên sâu kéo dài tám ngày vào tháng 8 và tháng 9 năm 2003, Fakhrizadeh và bốn phó tướng chủ chốt đã ra lệnh giảm quy mô tài sản của AMAD, nhưng đồng thời vẫn phải bảo toàn chúng. Theo nghĩa rất thực tế, chính tám ngày này đã dẫn đến sự ra đời của kho lưu trữ hạt nhân Iran mà Mossad sẽ đánh cắp mười lăm năm sau đó. Nhưng vào thời điểm đó, kế hoạch che giấu kho lưu trữ của Fakhrizadeh đã diễn ra hoàn hảo.

Ông cho đóng băng một phần đáng kể các hoạt động của Iran, nhưng sẵn sàng để rã đông vào thời điểm “an toàn hơn” khi thế giới ít tập trung vào Iran hơn. Một số hoạt động quá khó để che giấu đã bị dừng hoàn toàn hoặc được ưu tiên thấp hơn. Một số yếu tố của chương trình hạt nhân quân sự đã được nhúng vào chương trình dân sự, nơi mục đích của chúng có thể được che giấu. Các phần khác của chương trình tiếp tục hoạt động bí mật ở mức độ giảm để che giấu dấu vết của chúng khỏi cặp mắt của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) và các cơ quan tình báo quan trọng. Trong những năm tiếp theo, Fakhrizadeh tiếp tục qua mặt phương Tây, chẳng hạn như quản lý để che giấu địa điểm hạt nhân lớn Fordow cho đến tận năm 2009.

Nói cách khác, Fakhrizadeh đã lừa dối và đánh lạc hướng IAEA và nhiều cơ quan tình báo phương Tây trong khoảng mười bốn năm. Khi Trump được bầu, Khamenei đã ra lệnh rằng chương trình hạt nhân của Iran phải đi sâu hơn nữa vào hoạt động bí mật, và Fakhrizadeh đã chơi cùng một chiến thuật như trước, di chuyển, dán nhãn lại và tách biệt có chọn lọc các mục đã công khai khỏi các mục vẫn được che giấu. Một trong những bước ông thực hiện, phối hợp với Khamenei và Bộ trưởng Quốc phòng Iran Hossein Dehghani, là di chuyển các kho lưu trữ. Thỏa thuận hạt nhân năm 2015 yêu cầu Iran phải cung cấp cho IAEA quyền truy cập đầy đủ vào hồ sơ về các hoạt động hạt nhân trong quá khứ của nước này, nhưng họ đã cố gắng che giấu nó. Họ vô cùng lo lắng rằng những tài liệu này, kể lại toàn bộ lịch sử chương trình hạt nhân của Iran, đã bị phơi bày quá mức ở vị trí hiện tại của chúng và có khả năng bị các thanh tra viên IAEA và các điệp viên tình báo phương Tây tiếp cận.

Bộ trưởng quốc phòng và giám đốc hạt nhân đã chọn Shirobad từ danh sách các địa điểm tiềm năng, tính toán rằng một nhà kho bỏ hoang đổ nát sẽ nằm ngoài tầm ngắm của Mossad và bất kỳ ai khác theo dõi chương trình hạt nhân. Fakhrizadeh giám sát những hồ sơ nào cần được di chuyển và cách lưu trữ cả hồ sơ vật lý và điện tử. Dehghani, một người Hồi giáo cực đoan với một bản lý lịch dài về những thành tích – hắn ta từng là một trong những kẻ bắt cóc con tin tại đại sứ quán Hoa Kỳ ở Tehran năm 1979 và sau đó đã giúp thành lập Hezbollah ở Lebanon – đã cung cấp an ninh cho hoạt động này.

Kế hoạch được lập ra một cách cẩn thận, sao cho khi ông đi dạo buổi tối trong khuôn viên của Dinh Lãnh tụ, vấn đề an ninh của kho lưu trữ là một vấn đề mà rất có thể không hề lướt qua tâm trí Khamenei. Hay ít nhất là ông nghĩ vậy, nơi này an toàn trong khu phố Shirobad không dễ thấy, được bảo vệ tốt, tránh xa nguy hiểm.

Ngoại trừ điều mà Khamenei, và dường như không ai khác trong giới lãnh đạo Iran, biết là Mossad đang theo dõi hoạt động của các nhân sự chủ chốt trong chương trình hạt nhân của Iran và có thể theo dõi quá trình chuyển giao kho lưu trữ đến Shirobad mà không gặp nhiều khó khăn.

Tuy nhiên, việc di dời kho lưu trữ vào đầu năm 2017 đã đặt ra một vấn đề nghiêm trọng cho Mossad. Họ biết nó ở đâu, nhưng giờ họ cần phải tìm ra mọi thứ khác. Liệu có nơi nào trong bộ sưu tập hồ sơ khổng lồ – quá lớn để có thể mang đi tất cả – họ có tìm thấy những tài liệu có thể vạch trần những lời nói dối trong quá khứ của Iran hay không? Làm sao họ có thể đột nhập vào nhà kho nơi lưu trữ hiện tại mà không bị phát hiện? Kho lưu trữ được bảo vệ như thế nào? Làm sao đội Israel tránh bị phát hiện? Làm sao họ có thể vô hiệu hóa hệ thống báo động an ninh của nhà kho? Và làm sao họ có thể trốn thoát mà không bị phát hiện?

Tuy nhiên, một yếu tố then chốt trong bức tranh sẽ không thay đổi là ai sẽ thực hiện hoạt động ở Iran. Việc cố gắng cho lực lượng biệt kích Israel xâm nhập là quá nguy hiểm. Họ quá nổi bật, và nếu bị bắt, họ có thể sẽ là đối tượng của một phiên tòa xét xử khủng khiếp và có thể là một vụ hành quyết công khai. Chính xác là vì rủi ro khủng khiếp đó mà Mossad trong nhiều năm đã vun đắp mối quan hệ với nhiều nhóm bất đồng chính kiến ​​và dân tộc thiểu số tại Iran. Những nhóm này được cho là bao gồm Mujahedin-e-Khalq, Thánh Chiến Nhân dân Iran, được biết đến với tên viết tắt là MEK. MEK là một nhóm Hồi giáo Mác-xit đã tham gia vào cuộc Cách mạng năm 1979 lật đổ Shah (vua Iran) và đưa các giáo sĩ lên nắm quyền, nhưng sau đó đã phản đối dữ dội, cáo buộc chính phủ thiết lập chế độ độc tài mới. Chế độ đã đáp trả bằng cách bắt giữ và hành quyết một số lượng không xác định các thành viên của MEK.

Vào một thời điểm, Hoa Kỳ và Liên minh Châu Âu đều liệt nhóm này vào tổ chức khủng bố, nhưng dù sao thì nó được cho là đã nhận được sự huấn luyện của Lực lượng Đặc biệt tại Hoa Kỳ. Năm 2012, NBC News, trích dẫn lời của hai quan chức cấp cao của chính quyền Obama, đã đưa tin rằng MEK đã đóng một vai trò trong vụ Mossad ám sát ít nhất năm nhà khoa học hạt nhân Iran. Theo báo cáo, các đơn vị MEK được Mossad tài trợ và đào tạo. Các mối liên hệ với nhóm này sẽ được duy trì bởi bộ phận Tevel của Mossad. Tevel chịu trách nhiệm liên lạc với các cơ quan nước ngoài và các quốc gia mà Israel không có quan hệ ngoại giao.

Nhưng trước tiên cần có một số thông tin quan trọng, và mặc dù nhóm bên trong Iran đã giám sát trong nhiều tháng, Mossad vẫn không có thông tin đó. Cohen và các đồng nghiệp đã gặp nhau để nói về các lựa chọn của họ. Cohen đã đi đến kết luận rằng một điệp viên Israel sẽ phải thâm nhập vào Tehran, nhưng ông cũng nhận thức rõ những rủi ro khủng khiếp mà điều đó mang lại, trước hết là đối với điệp viên, nhưng cũng đối với các hoạt động trong tương lai. Nếu anh ta hoặc cô ta bị bắt, tra tấn và hành quyết sẽ là kết quả không thể tránh khỏi, và tất nhiên, hoạt động sẽ bị phá hỏng. Cuộc thảo luận kéo dài và gay gắt. Nhưng cuối cùng, họ đã quyết định: hoạt động không thể tiếp tục với thông tin mà Mossad đã thu thập được cho đến thời điểm đó. Một điệp viên Israel sẽ có một số bí quyết kỹ thuật mà nhóm Mossad tại chỗ đơn giản là không có.

Gửi ai? Sự lựa chọn được đưa ra vẫn là một bí mật nhà nước được bảo vệ chặt chẽ, nhưng quyết định đã được đưa ra cho một người phụ nữ, với lý do một người phụ nữ lang thang trong một khu phố chứa kho lưu trữ hạt nhân tuyệt mật có thể thu hút ít sự chú ý hơn một người đàn ông. Cohen đã nghĩ đến một ứng cử viên, một nữ điệp viên Mossad nói tiếng Ba Tư lưu loát và có bằng kỹ sư. Cách cô ấy được đưa vào Iran không thể được tiết lộ vì lý do an ninh rõ ràng. Tuy nhiên, cô ấy đã ở đó trong nhiều ngày, trông giống như một người dân địa phương bình thường. Cô ấy luôn đi cùng một người đàn ông, được gửi đến Iran với mục đích duy nhất là tạo nên một cặp đôi, vì trong bất kỳ xã hội Hồi giáo bảo thủ nào, một người phụ nữ đi lại một mình sẽ thu hút sự chú ý. Cặp đôi đã thực hiện nhiều lần đến khu vực nhà kho, mỗi lần người phụ nữ ăn mặc hơi khác một chút, để không trở thành đối tượng tò mò của người dân địa phương, hoặc quan trọng hơn, của bọn bảo vệ được bố trí tại nhà kho vào ban ngày. Trong khi người nữ điệp viên hoạt động ở Tehran, Cohen và một số ít trợ lý biết chuyện gì đang diễn ra đã sống trong sự lo âu căng thẳng, lo âu đến phát ốm sợ rằng cô sẽ bị phát hiện. Và rồi, họ có thể thở phào nhẹ nhõm khi cô và người bạn đồng hành trở về an toàn. Họ mang theo thông tin tình báo giúp Mossad tiến hành phần còn lại của chiến dịch.

Việc có được thông tin tình báo mới không phải là vấn đề duy nhất mà Mossad phải đối mặt. Trong những năm đầu nhậm chức, mặc dù phản đối hiệp ước hạt nhân, chính quyền Trump thực sự đã thực hiện một số nỗ lực ngoại giao để đóng lại những gì họ coi là lỗ hổng của thỏa thuận. Những điều này bao gồm: mở rộng các hạn chế hạt nhân áp đặt cho Iran sau năm 2030, thêm các hạn chế vào chương trình tên lửa đạn đạo, đặt ra các hạn chế đối với chủ nghĩa phiêu lưu gây mất ổn định của Iran trong khu vực và mở rộng quyền hạn của các thanh tra viên IAEA để đi “bất cứ lúc nào, bất cứ nơi đâu”. Với những cuộc đàm phán đang diễn ra, sẽ rất khó xử nếu Israel bùng nổ với Tehran về việc đánh cắp kho lưu trữ hạt nhân của họ, hoặc tệ hơn, để một số điệp viên của họ bị bắt. Vì vậy, giai đoạn cuối cùng của việc thu thập thông tin tình báo tại địa điểm mới vẫn tiếp tục, nhưng bản thân hoạt động này đã bị đóng băng, để diễn ra vào một thời điểm không xác định khi các điều kiện cho phép.

Sự thay đổi cần thiết đã diễn ra vào đầu năm 2018 khi lập trường của Trump về Iran cuối cùng đã chuyển sang trạng thái sẵn sàng cho một cuộc đối đầu rộng lớn hơn. Một số sự kiện đã dẫn đến thời điểm đó. Quay trở lại tháng 4 và tháng 7 năm 2017, dưới áp lực của các bộ trưởng nội các và cố vấn an ninh hàng đầu, Trump đã chứng nhận Iran tuân thủ thỏa thuận hạt nhân, một thủ tục cần thiết cho phép Hoa Kỳ không áp đặt lại các lệnh trừng phạt đối với Iran. Nhưng vào ngày 13 tháng 10 năm 2017, trong nỗ lực tạo ra một dấu vết giấy tờ cho việc rút lui cuối cùng mà ông muốn, tổng thống đã từ chối thủ tục chứng nhận. Điều này không khôi phục lại chế độ trừng phạt đầy đủ đối với Iran, nhưng từ thời điểm đó, tiếng trống gọi rút khỏi thỏa thuận đã được gióng liên tục và ồn ào. Giám đốc CIA Pompeo đã làm rõ ý định của chính quyền trong các cuộc trao đổi liên tục với Cohen. Pompeo cho biết không có dấu hiệu nào cho thấy Cộng hòa Hồi giáo sẽ đồng ý gia hạn giới hạn hạt nhân sau năm 2030. Ông tiếp tục, các giáo sĩ Hồi giáo vẫn chưa thay đổi lập trường cơ bản chống Mỹ, chống phương Tây và chống Israel của họ, và trong những hoàn cảnh đó, Trump không muốn bị coi là trao cho Iran con đường chế tạo bom hạt nhân khi chỉ còn mười ba năm nữa là thỏa thuận hết hạn.

Sau đó, bên lề Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Thụy Sĩ, vào cuối tháng 1, Netanyahu đã tiết lộ với Trump rằng Mossad sắp tiến hành một hoạt động ở Iran để vạch trần sự dối trá sâu sắc về chương trình hạt nhân của nước này.

“Có nguy hiểm không?”, tổng thống hỏi Netanyahu.

Thủ tướng Israel trả lời: “Mối nguy hiểm không phải là không đáng kể, nhưng kết quả biện minh cho rủi ro đó”.

Bây giờ, bối cảnh cho vụ trộm đã sẵn sàng.

Đó là đỉnh cao của hơn hai năm làm việc trong đó hàng trăm nhân viên Mossad – sĩ quan tình báo, chuyên gia giải mã, tin tặc, chuyên gia mạng, nhà ngôn ngữ học, nhân viên công nghệ trên nhiều lĩnh vực hoạt động – đã tham gia. Tất cả họ đều làm việc, Cohen sau này đã nói trong một bài phát biểu công khai hiếm hoi, “với lòng quyết tâm, óc sáng tạo và tinh thần can trường để lấy được sự thật về các kế hoạch hạt nhân quân sự của Iran và mức độ dối trá của các nhà lãnh đạo Iran.”

Và thế là, vào đêm đó trong phòng tình huống Mossad, Cohen đã thốt ra ba âm tiết định mệnh – Thi hành lệnh”. Ở Iran, hiện tượng nguyệt thực toàn phần dài nhất thế kỷ đang diễn ra, khiến cho đêm trở nên tối tăm bất thường. Tình cờ, một làn sương mù đã tràn vào Tehran, tạo thêm một lá chắn cho chiến dịch. Sương mù dày đặc nhất vào đúng thời điểm đội di chuyển vào và sau đó là vào sáng sớm khi họ chuẩn bị tẩu thoát.

Trời lạnh, âm 4 độ. Các thành viên trong đội mặc đồ giữ nhiệt tối màu giúp họ ấm áp, và còn cho họ sự linh hoạt để di chuyển dễ dàng và nhanh chóng. Họ đeo kính dạ hành và trang bị súng lục có gắn ống giảm thanh trong trường hợp gặp phải sức kháng cự bên trong, hoặc trong trường hợp hoạt động bị phá vỡ. Vụ trộm thực sự diễn ra trong không gian chật hẹp của nhà kho. Ở đó, được chất trên các xe rơ moóc sàn phẳng có thể được kéo bằng xe tải và chuyển đi nhanh chóng, là hai container vận chuyển. Bên trong là các hồ sơ hạt nhân được lưu trữ trong hai hàng, mỗi hàng gồm tám két thép cao hai mét đối diện nhau với khoảng cách giữa chúng chỉ một mét. Các két phải được cắt mở và chỉ lấy ra những nội dung có giá trị cao, nếu không, số hàng sẽ quá lớn không thể lấy ra trong thời gian ít ỏi đội có, và quá cồng kềnh để có thể nhét vào xe tải đang chờ chở đi.

Biệt đội đã tập dượt vụ trộm vô số lần theo mô hình một-một ở nước ngoài, mà danh tính của quốc gia này vẫn được giữ kín. Họ đã thực hành mọi khía cạnh của hoạt động này, từ đột nhập vào nhà kho đến tính toán thời gian cần thiết để cắt qua các két sắt. Trên thực tế, Mossad đã mua cùng một mô hình két sắt do Iran sản xuất được sử dụng để lưu trữ hồ sơ hạt nhân, mang chúng đến Israel, và sau đó tìm ra cách tốt nhất để đột nhập vào chúng. Và phần lớn là nhờ nữ điệp viên kỹ sư, cũng như một số điệp viên khác có công việc vẫn được phân loại, họ biết mọi thứ đến từng phân cuối cùng, bao gồm chính xác nơi để tìm các tập tin cụ thể mà họ muốn. Họ biết thiết bị báo động và camera an ninh ở đâu và cách vô hiệu hóa chúng.

Chính xác thì biệt đội Mossad đã thực hiện một số khía cạnh của vụ đột nhập như thế nào vẫn còn được phân loại, nhưng Cohen đã mô tả vụ trộm này là một hoạt động theo phong cách Ocean’s Eleven, theo bộ phim Hollywood trong đó một băng trộm đã cuỗm đi 163 triệu đô la từ một két sắt tiền của sòng bạc Las Vegas. Trong phim, bọn trộm đã ghép nối vào một cáp Ethernet để thay thế một video giả vào  nguồn cấp dữ liệu trực tiếp mà bọn bảo vệ nghĩ rằng mình đang xem trên màn hình của họ. Một chiến thuật tương tự có thể đã được sử dụng trong vụ đột nhập nhà kho, để bất kỳ hoạt động giám sát từ xa nào cũng không phát hiện ra  nhà kho đã bị xâm nhập. Làm sao biệt đội Mossad  biết chính xác mọi thứ ở đâu trong kho? Một lần nữa, đó là một bí mật nhà nước được bảo vệ chặt chẽ, nhưng các chuyên gia tình báo suy đoán rằng người Israel hẳn đã nhét một đĩa vào chìa khóa, cáp hoặc một số thiết bị khác ở bên trong để tạo điều kiện cho vụ hack. Các hệ thống báo động cũng sẽ bị hack bằng các chiến thuật tương tự. Một số biện pháp sẽ được chuẩn bị trước, nhưng một số biện pháp khác phải được biệt đội thực hiện tại chỗ, có lẽ là nhóm đầu tiên di chuyển vào kho, được đào tạo đặc biệt để thực hiện các biện pháp phòng thủ điện tử.

Một vụ đột nhập thường là một công việc vào-ra chỉ trong vài phút để chiếm giữ mục tiêu trước khi lực lượng an ninh đến. Nhưng trong trường hợp này, nhà kho Shirobad chỉ được bảo vệ sơ sài, ắt hẳn vì chế độ muốn tạo cho cơ sở này có vẻ tầm thường, không có gì quan trọng,  nên một đội an ninh dày đặc sẽ tiết lộ tất cả. Hai nhân viên an ninh đang làm nhiệm vụ sẽ rời đi vào khoảng 10:00 tối và không xuất hiện trở lại cho đến 7:00 sáng hôm sau. Điều này có nghĩa là đội Mossad có chính xác sáu giờ hai mươi chín phút, từ 10:31 tối đến 5:00 sáng, để vào nhà kho, chiếm giữ kho lưu trữ và ra ngoài kịp thời để có thể bắt đầu cuộc tẩu thoát.

Đúng 10:31, đội điện tử đã phá hệ thống báo động. Gần như cùng lúc đó, đội đột nhập đã phá tung cánh cửa sắt nặng nề của nhà kho và di chuyển vào bên trong mà không bị làm phiền. Các thành viên khác của đội đã chiếm các vị trí bên ngoài để đảm bảo không ai phát hiện ra vụ đột nhập, trong khi một nhóm khác vào làm việc bên trong nhà kho. Trong khi vụ đột nhập diễn ra suôn sẻ, đã có một sự cố. Trong vòng hai mươi bốn giờ qua, hóa ra nhiều thứ đã bị xê dịch. Nhiều tháng và nhiều năm thu thập và chuẩn bị thông tin tình báo, bất kể hoàn hảo đến đâu, cũng có thể bị phá hỏng trong chốc lát bởi một sự trớ trêu của số phận. Hoạt động này có thể đã bị hủy bỏ giống như rất nhiều hoạt động khác vẫn được phân loại là tuyệt mật, gần như sắp sửa diễn ra nhưng đã bị hủy bỏ vào phút cuối. Dồn dập các cuộc tham vấn căng thẳng giữa Cohen, Lavi và những người khác, và sau đó Cohen tung xúc xắc và ra lệnh tiếp tục.

Kiến thức của biệt đội về cơ sở này quá rành rẽ đến nỗi bất chấp những thay đổi, họ vẫn có thể tìm ra thứ họ đang tìm kiếm mà không có bất kỳ sự chậm trễ đáng kể nào. Sử dụng đèn khò đặc biệt, được nung nóng đến gần 2.000 độ C, một đội viên đã đốt cháy 6 trong số 32 két cao hai mét do Iran sản xuất, cho phép một đội viên khác bắt đầu lấy đi các tệp họ cần, để lại trong két tài liệu ít quan trọng hơn không động đến.

Mục tiêu chính là một bộ sưu tập các bìa đen chứa các thiết kế về quả bom mà Iran muốn chế tạo, nhưng khi họ lục tung các két sắt, các điệp viên Mossad đã tìm thấy một phần thưởng: hơn một trăm đĩa CD với 55.000 tập tin và video ghi lại chương trình hạt nhân, cùng một kho báu khác gồm các bức ảnh về các thí nghiệm bí mật. Tất cả những thứ này được chất lên hai chiếc xe tải rời khỏi hiện trường đúng 5:00 sáng và đi theo các tuyến đường riêng biệt được định trước đến các điểm khác nhau trên biên giới dài khoảng bốn trăm dặm của Iran (nơi đang có tranh chấp) với Azerbaijan ở phía tây Iran. Ngay cả khi những chiếc xe tải lao về phía biên giới, các điệp viên ngồi trên xe bắt đầu chụp ảnh kỹ thuật số một số phát hiện, gửi chúng đến Israel để ngay cả khi nhóm bị bắt, một số thông tin tình báo vẫn có thể đến được đích dự định.

Trở lại phòng tình huống, Cohen theo dõi hình ảnh được truyền trực tiếp lên màn hình plasma, cảm thấy mình gần như có thể chạm vào những tài liệu mà ông đã tìm kiếm bấy lâu nay. Một nhóm người Mossad biết tiếng Ba Tư, các nhà phân tích và chuyên gia hạt nhân xác nhận rằng các điệp viên đã tìm thấy thứ mà Mossad đang tìm kiếm. Bí mật hạt nhân quân sự của Iran đã nằm trong tay họ.

Nhưng hoạt động vẫn chưa kết thúc. Biệt đội vẫn phải rời khỏi Iran với nửa tấn tài liệu và đĩa CD.

Trái ngược với các báo cáo năm 2018, sau khi tin tức về cuộc đột kích nổ ra, không có cuộc truy đuổi nào của cảnh sát an ninh Iran hoặc quân đội đối với nhóm này. Chỉ sau khi vụ đột nhập được phát hiện lúc 7:00 sáng, hai giờ sau khi xe tải rời khỏi nhà kho, thì một cuộc truy lùng lớn trên toàn quốc mới bắt đầu. Khamenei, Bộ trưởng Quốc phòng Amir Hatami và Qasem Soleimani đã ra lệnh cho biên giới đất liền, biển và không phận của Iran đóng lại, và hàng ngàn điệp viên bí mật trong và ngoài nước đã được đặt trong tình trạng báo động. Cảnh sát và quân đội cũng bắt đầu tìm kiếm những tên trộm đã lấy đi kho lưu trữ và tất nhiên là cả kho lưu trữ nữa. Đó là sự chờ đợi hồi hộp đến nghẹt thở để các điệp viên có thể rời khỏi Iran một cách an toàn, với Cohen liên tục cập nhật thông tin cho thủ tướng hàng giờ.

Chính phủ Israel đã kiểm duyệt thông tin về cách Mossad tuồn tài liệu ra khỏi Iran đến Israel, sau khi Israel tiết lộ vụ đánh cắp kho lưu trữ với thế giới, nhưng, tuy nhiên, một số khía cạnh cơ bản đã bị tình báo Israel tiết lộ. Các vụ rò rỉ cho thấy, quan trọng nhất, Mossad đã chuẩn bị tốt cho cuộc truy lùng toàn diện của Iran. Nó đã dàn dựng một kế hoạch đánh lạc hướng phức tạp để dẫn dắt người Iran vào một loạt các con đường sai lầm. Một số thành viên trong nhóm nhanh chóng phân tán đến các địa điểm khác nhau trên khắp Iran. Các điệp viên khác không liên quan gì đến vụ trộm đã được kích hoạt để thu hút sự chú ý đến bản thân trong khi biệt đội thực sự đã trốn thoát. Điều này khiến các nhóm đánh lạc hướng gặp rủi ro đáng kể.

Theo các nguồn tin tình báo mà chúng tôi phỏng vấn, chính nhờ vào hoạt động buôn bán ma túy phổ biến qua biên giới Iran-Azerbaijan mà chiến dịch này đã thành công. Azerbaijan nằm trên một trong những tuyến đường buôn bán ma túy chính từ Afghanistan – nơi sản xuất 90 phần trăm thuốc phiện của thế giới – qua Iran và đến châu Âu. Ngoài heroin được chế biến từ thuốc phiện Afghanistan, các loại ma túy được buôn lậu qua biên giới với Azerbaijan bao gồm shisheh, một loại ma túy đá có độ tinh khiết cao được sản xuất tại Cộng hòa Hồi giáo, nơi cũng đang gặp phải vấn nạn ma túy nghiêm trọng.

Theo nguồn tin tình báo của chúng tôi, từ đội ban đầu chỉ còn lại hai điệp viên Mossad bố trí  trên mỗi xe tải khi những chiếc xe tải đến biên giới Azerbaijan. Các khoản thanh toán cần thiết đã trả cho những tên buôn lậu, các điệp viên Mossad sẽ sở hữu kho tài liệu, được chuyển đến Israel ngay sau đó. Mặc dù biên giới đã được đặt trong tình trạng báo động cao trong nhiều giờ giữa thời điểm các điệp viên Mossad rời Shirobad và thời điểm họ đến biên giới, bản chất dễ bị xâm phạm của biên giới Iran-Azerbaijan và rõ ràng, khả năng xâm phạm an ninh biên giới Iran của những kẻ buôn ma túy đã giúp các điệp viên của Israel vượt qua được.

Nếu Cohen là người Mỹ, thì đây có thể là lúc ông ấy đập bóng bầu dục vào khu vực cuối sân hoặc ít nhất là đập tay chào những người khác trong phòng tình huống sáng hôm đó. Thay vào đó, là người khá sùng đạo, ông ấy đã tụng kinh tạ ơn và khi trở về nhà đã hôn Mezuzah (vật phẩm nghi lễ của người Do Thái được đặt trên các cột cửa như một biểu tượng cầu an cho một ngôi nhà Do Thái), và đi vào nhà mình.

Tất cả các điệp viên đều thoát khỏi Iran một cách an toàn, mặc dù các nguồn tin tình báo và quân sự Israel xác nhận riêng với chúng tôi rằng một số điệp viên phải được rút ra, đòi hỏi có sự tham gia của tình báo IDF, Lực lượng đặc biệt và hỗ trợ trên không, cho thấy Israel phải điều động máy bay hoặc trực thăng đến các điểm đến được chỉ định trước ở Iran, nơi họ đón một số thành viên của đội và đưa họ đến nơi an toàn. Chi tiết về các cuộc giải cứu ngoài một số sự kiện này vẫn được phân loại.

Trở lại Israel, Netanyahu đã gặp các thành viên của biệt đội để cảm ơn họ vì đã hoàn thành một chiến dịch táo bạo . “Các bạn đã thực hiện một sứ mạng tuyệt vời cho Israel và thế giới”, ông nói với họ.

Soleimani, Fakhrizadeh và Hatami, bộ trưởng quốc phòng, không thường xuyên nhận được các cuộc gọi khẩn cấp vào khoảng 7:00 sáng. Họ có các phó tướng để giao phó công việc dập tắt các vụ hỏa hoạn thông thường. Nhưng khi cuộc gọi đến vào sáng hôm đó báo cáo về vụ trộm – do nhân viên Iran đến làm việc tại kho Shirobad phát hiện – thì rõ ràng   vụ này khác. Đây là viên ngọc quý hạt nhân của Iran đã rơi vào tay kẻ thù tồi tệ nhất của Iran. Fakhrizadeh ngay lập tức tiến hành đánh giá địa điểm Shirobad để xác định chính xác những gì đã bị đánh cắp và tác động sẽ như thế nào. Ông cũng tư vấn cho Khamenei và Bộ Ngoại giao Iran về cách họ có thể phản ứng với những tiết lộ có trong các tập tin, bên cạnh đó, tất nhiên là đưa ra lời phủ nhận chung chung (mà không ai coi trọng) về tính xác thực của các tập tin.

Sự kiện các hồ sơ hạt nhân bí mật đã bị chở bằng xe tải  ra khỏi Tehran ngay trước mũi các cơ quan an ninh trong nước của Iran và Lực lượng Vệ binh Cách mạng đáng gờm của họ khiến ngay cả Khamenei hoài nghi cũng phải kinh ngạc. Thông thường, Lãnh tụ Tối cao của Iran tự hào về việc biết trước điều gì sẽ xảy ra. Ngay cả khi kẻ thù làm tổn thương ông hoặc Iran, thiệt hại thường chỉ là tạm thời, vì thông thường ông đã tính đến những trở ngại tiềm ẩn và lập kế hoạch dự phòng cho mọi tình huống. Đây là khoảnh khắc hiếm hoi mà ngay cả ông cũng không mơ rằng một trở ngại có thể xảy ra.

Trong vài ngày và tuần đầu tiên, Iran giữ bí mật về vụ trộm, mặc dù vào ngày 10 tháng 2, Iran đã cố gắng tấn công Israel từ Syria, có thể là để trả đũa.

vụ trộm kho lưu trữ chỉ 11 ngày trước đó. Một máy bay không người lái của Iran chứa đầy thuốc nổ đã vượt biên giới vào Israel trước khi bị một trực thăng chiến đấu Apache bắn hạ trên thị trấn Beit She’an ở phía bắc. Để đáp trả, hai nhóm bốn máy bay chiến đấu F-16 đã bắn tên lửa vào các vị trí của Iran tại Căn cứ Không quân Quân sự Tiyas, nơi Iran đã phóng máy bay không người lái. Quân đội Israel cho biết, đây là “cuộc tấn công quan trọng nhất” trên đất Syria kể từ Chiến tranh Lebanon năm 1982. Đây cũng là lần đầu tiên trong gần 40 năm, Israel mất một máy bay chiến đấu trong cuộc giao tranh, khi một chiếc F-16 trở về đã rơi ở phía biên giới Israel sau khi bị hỏa lực phòng không Syria bắn hạ. Sau nhiều thập kỷ xung đột ủy nhiệm, và mặc dù người Israel và người Iran đang chiến đấu ở một quốc gia thứ ba (Syria) chứ không phải trên lãnh thổ có chủ quyền của nhau, đây là cuộc đụng độ quân sự trực tiếp đầu tiên giữa lực lượng Israel và Iran.

Bất chấp cuộc chạm trán này, Israel vẫn giữ im lặng về vụ trộm, mặc dù họ đã bí mật cung cấp một số thông tin thu được từ kho lưu trữ cho người Mỹ.

Ở Iran, đối với Khamenei và các cố vấn của ông, mục tiêu chính là ngăn chặn Israel có thể hành động dựa trên thông tin tình báo mà họ đã thu thập được. Họ hy vọng có thể tránh được bất kỳ thiệt hại chiến lược lâu dài nào.

Phải mất vài tháng, và vào ngày 30 tháng 4 năm 2018, người Iran mới nhận ra hy vọng đó hão huyền đến mức nào.

Giám đốc Mossad Yossi Cohen phát biểu tại lễ trao giải thưởng cho các điệp viên Mossad xuất sắc năm 2018. Với tư cách là người đứng đầu cơ quan gián điệp, Cohen đã chỉ đạo vụ trộm kho lưu trữ hạt nhân của Iran và bị Iran đổ lỗi cho nhiều hoạt động khác chống lại nước này.

Một bức ảnh chụp nhà kho ở khu Shirobad của Tehran, nơi các điệp viên Mossad đánh cắp bí mật hạt nhân của Cộng hòa Hồi giáo vào đêm ngày 30 tháng 1 năm 2018.

Các két thép chống cháy lưu trữ kho tài liệu hạt nhân của Iran. Một nhóm Mossad đã sử dụng đèn khò đặc biệt, được nung nóng ít nhất ở nhiệt độ 2.000 độ C để đốt cháy 6 trong số 32 hầm cao hai mét do Iran sản xuất để lấy đi các tập tin mà họ cần.